Zebravink leert liedjes zingen zoals kinderen leren praten

Zebravinken gebruiken bij het leren van hun liedje de linkerhersenhelft, net zoals kinderen hun linkerhersenhelft gebruiken om te leren praten.

Een mannetjes zebravink. Beeld EPA

Dat blijkt uit onderzoek van Sanne Moorman en collega's aan de Universiteit Utrecht.

De manier waarop zangvogels hun liedjes leren, lijkt veel op hoe kinderen leren praten. In de eerste plaats imiteren ze beide in de vroege jeugd de geluiden van hun ouders. Daarnaast ontstaat de zang of spraak pas na veel oefenen. Dit is erg uitzonderlijk in het dierenrijk. De meeste dieren imiteren hun ouders of soortgenoten niet, maar maken aangeboren geluiden.

Brabbelfase
Het imiteren en oefenen van zowel de jonge zebravink als de baby gaat gepaard met een 'brabbelfase'. 'Een jonge zebravink probeert het lied van de vader na te doen, maar dat gaat in het begin niet vlekkeloos', aldus Moorman. Die fase heet bij zangvogels 'subsong' en is vergelijkbaar met de brabbelfase van baby's.

De onderzoekers hebben nog een overeenkomst gevonden: 'Laat jonge zebravinken het lied van hun vader horen, en het blijkt dat de linkerhersenhelft van de vogels dominant is. Bij het horen van een onbekende zebravink blijft die dominantie van de linkerhersenhelft achterwege.' Dat komt overeen met de dominantie van de linkerhersenhelft bij baby's van een paar maanden oud die de spraak van de moeder waarnemen. Eerder onderzoek heeft al aangetoond dat er bij zebravinken vergelijkbare hersengebieden belangrijk zijn om de zang te produceren en herkennen.

Een zebravink. Beeld AFP

Spraak
Het is nog niet duidelijk waarom taal vooral in de linkerhersenhelft wordt verwerkt. 'Naar aanleiding van de resultaten bij zebravinken denken we dat die hersenhelft belangrijk is voor het geheugenproces van taal en zang.' Hoe dat precies zit, moet nog onderzocht worden.

Door de overeenkomst in het aanleren van spraak of zang hopen de wetenschappers in de toekomst te onderzoeken hoe bijvoorbeeld spraakstoornissen ontstaan en behandeld kunnen worden.

De resultaten van het onderzoek worden deze maand gepubliceerd in het toonaangevende wetenschappelijke tijdschrift 'Proceedings of the National Academy of Sciences of the United States of America' (PNAS).

Beeld Thinkstock
Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@volkskrant.nl.