Weerloze slachtoffers van jeugdig geweld roepen extra agressie op

Wat bezielt vechtende jongeren, zoals de 'kopschoppers' in Eindhoven, om een slachtoffer dat weerloos op de grond ligt nog eindeloos na te trappen? De Amsterdamse socioloog Don Weenink denkt een deel van het antwoord te hebben, na het bestuderen van 159 rechtbankdossiers over extreem geweld onder jongeren op straat.

Foto ter illustratie. Beeld -

Weenink analyseerde de situatie en de omstandigheden waaronder de agressie plaatsvond. Het risico op extreem geweld neemt volgens Weenink toe als slachtoffers op de grond vallen, in de foetushouding gaan liggen of om genade smeken. 'Veel aanvallers verklaren dat dát het moment was waarop ze helemaal los gingen en buiten zichzelf raakten van woede', aldus Weenink. 'Je zou zeggen: de strijd is beslecht als je tegenstander kwetsbaar, soms zelfs roerloos op de grond ligt, maar het tegendeel blijkt waar. De complete dominantie ligt binnen handbereik en juist dan gaan alle remmen los.'

In tweederde van de zaken waarin excessief geweld wordt gebruikt, valt het slachtoffer op de grond. Bij minder vergaande uitbarstingen van agressie onder jongeren is dat 15 procent.

Als de aanvallers getalsmatig de overhand hebben en/of zich gesteund weten door meer toeschouwers dan de tegenpartij vergroot dat ook de kans op buitensporig geweld. Een extra risicofactor is als de aanvallers deels familie van elkaar zijn. Dat versterkt de groepssolidariteit.

De Groningse geweldsonderzoeker Willem de Haan, niet betrokken bij de studie, denkt dat studies naar de 'emotionele huishouding van daders' helpen om zinloos geweld beter te begrijpen. 'Voor jongens is het vaak een manier om hun mannelijkheid te bewijzen. Dat aspect mis ik wel in dit onderzoek.'

De studie is gepubliceerd in het British Journal of Sociology.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 de Persgroep Nederland B.V. - alle rechten voorbehouden