nieuws marslander

Vanavond landt ‘seismoloog’ InSight op Mars

Iets voor negen uur vanavond is het zover: InSight, de volgende in een almaar groeiende reeks  Marsbezoekers, landt op ‘de grootste parkeerplaats’ van de rode planeet.

De remraketten en het schokbestendige landingsgestel moeten er voor zorgen dat planetair 'seismoloog' Insight vanavond met een subtiel plofje op het oppervlak van Mars landt. Beeld Nasa

Bijna 700 kilogram weegt de nieuwe Marsrobot van de Amerikaanse ruimtevaartorganisatie Nasa en vanavond moet hij met een subtiel plofje op het oppervlak van de planeet landen. Dat is een fikse opgave: tot nog toe is de landing bij slechts 40 procent van de Marsmissies vlekkeloos verlopen.

InSight vliegt vanavond met grofweg 20.000 kilometer per uur de ijle Marsatmosfeer binnen. Die laag (met slechts een honderdste van de dichtheid van de aardatmosfeer) remt de sonde nauwelijks af. Een combinatie van een parachute en remraketten moeten er daarom voor zorgen dat de sonde de landing straks nog kan navertellen. Het landingsgestel met extra schokdemping zal de laatste klap opvangen.

Mocht InSight onderweg in een zandstorm terecht komen – een verschijnsel dat op de rode planeet net zo gewoon is als een fikse regenbui in Nederland – dan is dat op papier geen probleem. Het hitteschild van de sonde is extra dik, zodat het naar verwachting tegen een fikse zandstraalbeurt kan. Ook de parachute is extra sterk, zodat ook deze de druk van een zandstorm kan overleven.

Hoewel de landing zelf volledig automatisch verloopt, blijft de vluchtleiding van Nasa nog tot drie uur vantevoren bezig om het landingsprogramma te finetunen, onder andere op basis van weerberichten over de toestand op de landingsplek.

Grootste parkeerplaats

Als alles naar verwachting verloopt, landt InSight om 20:54 op Elysium Planitia, een relatief plat stuk Mars met weinig rondzwervende keien en overig voor een landing lastig spul. NASA spreekt daarom ook wel van de ‘grootste parkeerplaats op Mars’. Of de landing geslaagd is weten we 8 minuten later: die tijd hebben radiosignalen nodig om de afstand tussen aarde en Mars af te leggen. Een tweede belangrijk moment volgt 32 minuten later, wanneer de sonde zijn zonneschermen uitklapt. Die moeten hem tijdens zijn verblijf van energie voorzien.

Als de landing lukt, begint InSight vanaf Elysium Planitia aan zijn wetenschappelijke missie. Het instrument is er eentje voor de wetenschappelijke fijnproever. Waar Marskarretjes als Curiosity en Opportunity over het oppervlak sjezen als moderne ontdekkingsreizigers en prachtige foto’s van de rode planeet terugsturen naar aarde, daar blijft InSight gewoon op z’n plek staan. In plaats van om zich heen tuurt de sonde naar beneden, de rode planeet ín.

InSight is een soort robot-seismoloog, een apparaat dat het rillen en trillen van de planeet in kaart moet brengen. Die lichte Marsbevingen – naar verwachting niet zwaarder dan 6 op de schaal van Richter – kunnen de inwendige toestand van de planeet onthullen. Het zijn metingen waar wetenschappers reikhalzend naar uitkijken. De resultaten maken naar verwachting niet alleen duidelijk hoe kern, mantel en de korst van Mars zich tot elkaar verhouden, maar kunnen ons ook iets leren over ons eigen thuis. Waar de Aarde plaattektoniek kent, is daarvan op Mars namelijk geen sprake.

Op de uitkijk naar Marsbevingen

Een seismoloog op Mars. Het klinkt als een boektitel van wijlen de neuroloog Oliver Sacks, maar het is de omschrijving van een nieuwe Nasa-missie, schrijft Govert Schilling vlak voor lancering van de nieuwe Marssonde. Dit zijn de wetenschappelijke inzichten die InSight moet leveren.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@volkskrant.nl.