Topbladen publiceren vooral over conventionele wetenschap of hypes

Peerreview miskent de beste onderzoeken. Juist gevoelige onderwerpen komen daardoor te weinig aan bod.

Prof. Frank Miedema, hoogleraar immunologie AMC Beeld anp

De kwaliteitsbewaking bij de wetenschappelijke tijdschriften door peerreview, beoordeling van onderzoek door vakgenoten, weert niet alleen matig maar ook het meest vernieuwende onderzoek, schrijven onderzoekers in PNAS.

Prestigieuze bladen accepteren liever degelijk dan innovatief onderzoek. Bij vernieuwende artikelen is de kans op tegenvallers ook groter, dus spelen ze op veilig.

De onderzoekers volgden de publicatiegeschiedenis van duizend manuscripten ingediend bij de topbladen Annals of Internal Medicine, British Medical Journal en The Lancet, waarvan slechts 62 werden gepubliceerd. Van de bijna 950 afgewezen artikelen verschenen 757 onderzoeken later alsnog in een minder prestigieus tijdschrift, waardoor hun succes kon worden gemeten.

De meest waardevolle artikelen

De kwaliteitscontrole lijkt deels te werken. De geaccepteerde onderzoeken worden gemiddeld vaker geciteerd dan geweigerde stukken. Maar de topbladen weigerden juist ook de veertien meest waardevolle artikelen. De auteurs daarvan zochten na afwijzing hun heil bij een ander tijdschrift, waar de artikelen zeer veelvuldig werden aangehaald door anderen.

Immunoloog prof. Frank Miedema van het UMC Utrecht ziet daarin bevestiging van de politiek die speelt rond peerreview, 'Vaak worden innovatieve publicaties bekeken door gearriveerde collega's die dan hun eigen gedachtengoed moeten bekritiseren.' Miedema is medeoprichter van het kritische Science in Transition, dat de academische cultuur wil hervormen.

'Topbladen publiceren vooral over conventionele wetenschap of hypes. Juist gevoelige onderwerpen komen daardoor te weinig aan bod', denkt hij.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden