'Stalksite' tovert verborgen info op Facebook in handomdraai tevoorschijn

Een 'eng stuk gereedschap' en 'een dashboard voor stalkers', of niets nieuws onder de zon? Een Belgische hacker zette deze week een Facebooktooltje online dat verborgen foto's, groepen en berichten tevoorschijn kan toveren.

Beeld Thinkstock

Stalkscan.com blinkt uit in simpelheid: vul iemands Facebookprofiel in en ga op zoek naar verborgen informatie. Informatie die wel ergens in Facebook zit, maar niet zichtbaar is. Foto's en filmpjes bijvoorbeeld die een Facebookgebruiker eerder had verborgen. Een ander voorbeeld: verborgen groepen waar mensen lid van zijn.

Wie via de normale weg in het profiel van een Facebook-vriend rondkijkt, ziet alleen de openbare groepen waar deze bij is aangesloten. De zogenoemde besloten groepen zijn niet te zien. Met Stalkscan komen ook deze groepen met één muisklik naar boven.

Henk van Ess, expert op het gebied van zoeken op internet en social media, herinnert zich voorbeelden van mensen die lid zijn van een besloten groep over zelfmoord. 'Dat is ongelofelijk pijnlijk, want als mensen zich bij zo'n besloten groep aanmelden, realiseren ze zich niet dat het toch voor iedereen is te zien. Zelfs voor mensen die geen vriend van ze zijn op Facebook.'

Beeld Stalkscan

Porno

De nieuwe site is een initiatief van de Belg Inti De Ceukelaire, die zichzelf ethisch hacker noemt. Zijn missie is om internetters te laten inzien dat ze een privacyprobleem hebben. Eerder lanceerde hij al een website die kan natrekken of mensen zich hebben geregistreerd bij een pornosite. Met Stalkscan, die gelijk na lancering al enorm veel bezoek kreeg, richt hij zich nu specifiek op Facebook. Wat natuurlijk veel meer mensen aangaat; alleen al in Nederland zijn er zo'n tien miljoen Facebook-accounts.

De Ceukelaire benadrukt dat hij alleen maar informatie naar boven haalt die al beschikbaar is, ergens op de servers van Facebook. In de krochten soms. Hij maakt daarvoor gebruik van zoekgereedschap dat Facebook zelf al enige jaren beschikbaar heeft: Graph Search. Het doel van Facebook was om dieper en nauwkeuriger te kunnen zoeken.

Mark Zuckerberg legde dat in 2013 als volgt uit: wil je weten wie van je vrienden in San Francisco wonen, dan kan je dat gewoon vragen: 'Wie van mijn vrienden wonen in San Franciso?' Of als je een vriend zoekt om een specifieke film mee te kijken, kan je zoeken op: 'Wie van mijn vrienden houden zowel van Harry Potter als van Star Wars?' Ook kon je met de zoekfunctie buiten de eigen vriendenkring zoeken. Bijvoorbeeld: welke restaurants in Amsterdam zijn geliked door koks in opleiding? Het doel van dit alles: Facebookers meer tijd op het netwerk laten doorbrengen, wat weer interessant is voor adverteerders.

Jaloerse vrouwen

Die zoekmachine is er uiteindelijk niet gekomen. Te ingewikkeld en misschien schrok Facebook ook wel terug voor de privacy-ophef. Maar de techniek erachter is nog altijd beschikbaar voor programmeurs. Het resultaat is dat alle verstopte informatie nu ineens gestructureerd naar boven komt via een aantrekkelijke interface. De Ceukelaire noemt het tegenover de Belgische krant Het Laatste Nieuws onomwonden een dashboard voor stalkers. Zonder slechte bedoelingen overigens: 'Ik wil aantonen hoe gemakkelijk het is om aan de hand van data dingen te achterhalen. Mensen staan er niet bij stil hoeveel informatie ze met één muisklik online te grabbel gooien.'

Als voorbeeld noemt hij de mogelijkheid voor jaloerse vrouwen om hun geliefde te controleren door te kijken welke foto's van vrijgezelle vrouwen hij de afgelopen maand heeft geliked. Het is maar een van de voorbeelden.

Spiegel

Henk van Ess vindt het heel goed dat deze site er nu is. 'Privacy is voor de meeste mensen toch een heel abstract begrip. Nu kan je in één keer zien wat er allemaal van je beschikbaar is. Graph Search is een hele krachtige technologie die dit mogelijk maakt. Stalkscan houdt je een spiegel voor en ik hoop dat het de mensen de ogen opent.' Van Ess heeft zelf overigens ook een site gemaakt die gebruikmaakt van Graph Search, maar deze oogt wat minder laagdrempelig.

Facebook zegt in een reactie dat de site geen toegang geeft tot nieuwe of extra informatie. Met andere woorden: niets nieuws onder de zon. De zoekfunctie is gemaakt met 'ieders privacy in het achterhoofd', aldus Facebook. Het bedrijf heeft zelf ook een aantal toepassingen gemaakt die zijn gebruikers meer controle moeten geven over wat ze nu precies delen en met wie.

Het weerhield het gezaghebbende techblog the Next Web er niet van om Stalkscan als volgt te omschrijven: 'Dit doodsenge Facebooktooltje herinnert ons eraan dat Graph Search een verschrikkelijk idee is.' En de Belgische staatssecretaris voor privacyzaken Philippe De Backer gaf gelijk na de lancering van de site dat een commissie nagaat of Facebook de privacywetgeving wel volgt. Blijkbaar heeft Stalkscan toch iets naar boven weten te brengen wat voor veel van zijn gebruikers nog onbekend was.

Privacytips

1. Bezoek de pagina 'Privacycontrole' op Facebook en pas zo nodig de instellingen aan. Hierin is bijvoorbeeld te zien wie toegang heeft tot foto's en berichten. Of tot je telefoonnummer.
2. Ga ook naar de pagina's 'tijdlijn en taggen' en 'activiteitenlogboek' en zie wie er updates op je tijdlijn kan zien en wat je zelf allemaal precies hebt gedaan, ook lang geleden. Pas dit indien gewenst aan en 'ontlike' dat ene bericht. Of 'ont-tag' jezelf bij die foto van dat destijds hilarische moment.
3. Er zijn drie soorten groepen: openbaar, besloten en geheim. Alleen de laatste is echt geheim. Iedereen (ook niet-vrienden) kan zien van welke besloten groepen je lid bent.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden