De week in wetenschap Tonie Mudde

Sjaak Afhaak-dag voor de goede voornemens is nu al in aantocht

Goede voornemens zijn twee weken later vaak alweer opgegeven. Hier wat wetenschappelijk verantwoorde tips om de kans te vergroten om het vol te houden.

Nog één week te gaan en dan is het nationale Sjaak Afhaak-dag. Onderzoekers van Strava – een populaire app voor hardlopers en fietsers – analyseerden tientallen miljoenen sportactiviteiten in januari en becijferden hoelang mensen hun goede voornemens ongeveer volhouden.

Conclusie: de tweede vrijdag in januari beginnen de wilskracht en discipline te verdampen. Da’s komende vrijdag al. Gelukkig zagen de onderzoekers ook wat lichtpuntjes. Wie een duidelijk doel stelde – bijvoorbeeld deelname aan een wedstrijd – hield het doorgaans langer vol. (Al past daarbij natuurlijk wel de kanttekening dat de sporters die een doel stellen misschien wel heel andere types zijn dan de sporters die dat niet doen; oorzaak/gevolg-relaties zijn vaak moeilijk te ontwaren in dit soort studies.)

De wetenschappelijke literatuur barst van de studies naar gezonder leven, wilskracht en discipline. Hier mijn favoriete drie wetenschappelijk verantwoorde tips – voor iedereen die zijn goede voornemens op het gebied van gezondheid langer dan tien dagen wil volhouden.

Beeld Getty Images

Focus op wat je wél wilt

Denk nu vijf minuten lang niet aan een witte beer. Als je het toch doet, rinkel dan met het belletje dat op je tafel ligt. Al in de jaren tachtig toonden onderzoekers van Trinity University aan hoe moeilijk zo’n opdracht is. De proefpersonen rinkelden er op los met hun belletje. Afvallen? Probeer dan niet niet aan chocola te denken. Denk liever aan iets lekkers en gezonds.

Afslanken? Staar je niet blind op sporten

Kijk ze gaan, die bootcampers in het park. Als je het leuk vindt: vooral blijven doen, en het is zeker goed voor je conditie. Maar wie de ambitie heeft om ermee af te slanken; dat wordt pittig. Mensen hebben namelijk de neiging de baten van sporten voor hun lichaamsgewicht te overschatten. Zo vroegen Canadese wetenschappers proefpersonen na 20 minuten sporten hoeveel calorieën ze verbrand hadden. ‘800!’ klonk het, terwijl het er in werkelijkheid maar 200 waren. Wie meer gaat sporten, gaat vaak ook meer eten. En dan kunnen de calorieën er net zo hard (of harder) bij komen als ze er tijdens het rennen en springen weer afvliegen. 

Wees mild voor jezelf

Tóch die fles wijn opgedronken, terwijl je je nog zo had voorgenomen geen alcohol te drinken? Blijf dan niet hangen in zelfhaat, betoogt Jelena Kecmanovic, psycholoog bij Georgetown University op de website The Conversation. Ze verwijst onder meer naar onderzoek waaruit blijkt dat mensen die zichzelf kleine momenten van zondigen extreem kwalijk nemen uiteindelijk juist méér moeite hebben om hun doelen op de lange termijn te realiseren. Oftewel: nu al een voorgenomen training gemist of een patat speciaal gegeten terwijl je juist wilde afvallen? Niet te lang over blijven piekeren, er zitten nog genoeg dagen in het jaar om de goede voornemens alsnog te realiseren.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden