Reportage

'Shit! Niet weer', denkt de kippenboer

Het vogelgriepvirus treft Barneveld opnieuw. Dat kost de 22 duizend kippen van boer Henk Hazeleger de kop, evenals de tien hobbykippen van zijn overbuurman.

Vergaste kippen van de Barneveldse boer Henk Hazeleger worden in een vrachtwagen gestort.Beeld Marcel van den Bergh

De ruimers komen voorrijden in een bestelbusje. Het is half twee 's middags aan de rand van Barneveld en in de boerderij van Henk Hazeleger zijn zojuist een kleine 22 duizend kippen vergast. Nu dat erop zit, kan het ontruimingsteam aan de slag, acht man sterk. Ieder krijgt een kruiwagen en een mondkapje, en hijst zich in een blauw beschermend pak. Via een ontsmettend douchehok betreden ze het met lint afgezette erf.

Schok

De diagnose van vogelgriep op de boerderij, afgelopen donderdag, kwam als een schok voor het gezin. 'Het is heel emotioneel voor ons', zegt Gert Hazeleger (65), vader van boer Henk. Verder wil hij niets kwijt, overstelpt als de familie is door de talloze mediaverzoeken.

Dat er iets mis was met zijn dieren, ontdekte de boer afgelopen week zelf. De hennen legden minder eieren dan normaal en het sterftecijfer steeg. Daarop schakelde Hazeleger een dierenarts in die het virus H7N7 constateerde. Geluk bij ongeluk was dat het om een milde vorm van influenza bleek te gaan. H7N7 is relatief ongevaarlijk, maar kan wel snel muteren naar een gevaarlijker variant.

Vervoersverbod

In een straal van een kilometer rond het bedrijf kondigde het ministerie van Economische Zaken donderdag een vervoersverbod af voor pluimvee, eieren en mest. Al het pluimvee moet de komende drie weken binnen blijven. Ook werden de tien hobbykippen van Hazelegers overbuurman 'preventief' geruimd. Een van Hazelegers besmette hennen had juist deze week uitgekozen om de weg over te steken, en tekende daarmee het doodvonnis van de rest.

Of het ergste daarmee achter de rug is, kan de Nederlandse Voedsel- en Warenautoriteit (NVWA) niet zeggen. 'Er is reden tot zorg, ook voor omwonende boeren', aldus ontruimingscoördinator Fred Groot Nibbelink. De veelgehoorde verklaring dat het virus afkomstig zou zijn uit de poep van wilde trekvogels, onderschrijft hij. 'Deze boerderij heeft vooral vrije-uitloopkippen, dus dat zou heel goed kunnen.'

Bij kippenhouder Erna van Kessel (45), die aan dezelfde weg woont als Hazeleger, ging donderdagmiddag de telefoon. 'Shit, dacht ik. Niet weer.' 2003 was het rampjaar van de pluimvee-industrie en het bedrijf van haar en haar man was een van de 1.300 in Nederland die werden geruimd. 'De kippen lagen levenloos op een grote hoop, ik zie het nog voor me. De stal bleef leeg achter. Dat wil ik niet nog een keer.'

Medewerkers van de Nederlandse Voedsel- en Warenautoriteit (NVWA) tijdens de ruiming van kippen bij het pluimveebedrijf in het Gelderse Barneveld waar vogelgriep is vastgesteld. Circa 30.000 kippen van het bedrijf worden direct geruimd.Beeld anp

Oplossing

Eerder die dag is de NVWA langsgekomen om monsters af te nemen, vertelt Van Kessel. Alle zeventien pluimveehouders in de omgeving kregen zo'n bezoek. Heel kundig ging dat niet. 'Mijn man moest eerst een kip voor ze vangen.' Uiterlijk maandag hoort Van Kessel of haar bedrijf ook besmet is. Natuurlijk is ze bang, zegt ze, 'maar of we nu besmet zijn of niet, ik kan er niets aan veranderen.'

Jan Brok, secretaris van de Nederlandse Vakbond Pluimveehouders (NVP), acht de kans op verdere verspreiding 'behoorlijk groot', omdat Barneveld een grote dichtheid aan pluimveehouders kent, waaronder vijf bedrijven met vrije-uitloopkippen. Hij vreest een financiële strop voor de gehele sector. 'Vergeet niet: minder dan 7 procent van de kippen loopt buiten, maar álle pluimveehouders lopen straks exportinkomsten mis.'

De oplossing, zegt Brok, is simpel: minder vrije uitloop in de periode november tot april, als de trekvogels Nederland aandoen. 'Boeren weten zelf het best wanneer hun kippen naar buiten mogen. Daar moeten we flexibeler in zijn.' Voor de kippen van Hazeleger komt die aanbeveling te laat. Aan het eind van de middag, als de gaskraan is dichtgedraaid, rijden de laatste volle kruiwagens naar de vuilcontainer.

Beeld anp
Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden