Sekseneutraal schrijven gaat nog heel vaak mis in de krant

Volkskrantlezers vinden veel. En misschien wel het meest vinden ze iets van ons taalgebruik. Terecht?

Wie

Johan Schipper uit Coevorden.

Wat

Iets wat in bijna elk stuk voorkomt; Schipper noemde bovenstaand voorbeeld uit de krant van 26 november. Hij schrijft: 'Sekseneutraal schrijven is lastig. (...) Ik ben er niet uit. Misschien weet iemand anders het.'

Welaan

De Volkskrant probeert inderdaad sekseneutraal te schrijven. In het kader daarvan is besloten bij bijvoorbeeld beroepsaanduidingen niet langer een aparte vrouwelijke vorm te gebruiken. Geen directrice, geen voorzitster, geen kunstenares. De bedoeling ervan is simpel: door slechts één vorm te gebruiken willen we bewerkstelligen dat de lezer niet automatisch aan een man of een vrouw denkt. Dat zal even duren, maar werkt uiteindelijk wel, is onze overtuiging. Nu mag voorzitter misschien nog niet sekse-neutraal klinken, als we dat woord consequent blijven gebruiken voor vrouwen én mannen, zal het dat uiteindelijk wel zijn. Er zíjn tenslotte al genoeg woorden die maar één vorm kennen. Angela Merkel is premier, net als Mark Rutte.

En het voorbeeld van Schipper dan?

Daar ging het inderdaad deels mis. De zwemster had natuurlijk een zwemmer moeten zijn. En zo gaat het nog heel vaak mis in de krant. Zoals gezegd: het zal even duren.

Maar hoe weten we of het een man of een vrouw betreft?

Dat blijkt in 99 van 100 gevallen uit de rest van de tekst. En misschien is het in veel gevallen ook juist wel helemaal niet relevant. Dat is nu de crux van ons voornemen; de vanzelfsprekendheid te denken dat een voorzitter een man is, moet verdwijnen.

Zijn er geen uitzonderingen?

Natuurlijk. Het gaat over de Nederlandse taal tenslotte. Zo hanteren we aanvullend op de nieuwe Volkskrantregel het potsierlijkheidscriterium: als de sekseneutrale vorm nog te radicaal (potsierlijk) oogt, wachten we nog even. Een actrice blijft nog wel even een actrice. Lekker pragmatisch; dat is niet verboden. Het lastige van dit criterium is natuurlijk wel dat het deels subjectief is. Zo wordt een schrijfster door de een als een grensgeval ervaren, terwijl de ander hier nog onverkort met het potsierlijkheidscriterium in de hand aan vasthoudt.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden