Rare oerworm krijgt eindelijk zijn hoofd terug

Voor het eerst hebben wetenschappers een fossiele kop ontdekt van een van de raarste oerbeesten ooit: het zeewezentje Hallucigenia sparsa, een soort worm op pootjes die 500 miljoen jaar geleden leefde in het huidige Canada.

Reconstructie oerworm

De wormachtige Hallucigenia had een lange kop, kraaloogjes en een bek met twee ronde rijen oertandjes erin, maken experts op uit het nieuw gevonden fossiel. Bij eerder gevonden exemplaren van het minder dan 2 centimeter lange oerdiertje ontbrak steeds de kop.

Ondanks zijn buitenaardse uiterlijk is Hallucigenia daarmee gek genoeg iets gewoner geworden. Aanvankelijk interpreteerden wetenschappers hem ondersteboven, waardoor hij er nog meer uit zag als een hersenspinsel uit een psychedelische trip. Bovendien wist men niet waar de voor- en de achterkant zaten en zag men een donkere vlek op een van de fossielen aan voor zijn kop, wat leidde tot steeds buitenissigere reconstructies.

Inmiddels is echter duidelijk dat Hallucigenia nou ook weer niet zó vreemd was. Op de rug draagt hij stekels, en onderaan zitten een soort slurfjes met pootjes eraan. Zijn brein zat vermoedelijk voor zijn bek.

Het buitenaards ogende wezentje leefde tijdens de 'Cambrische explosie', een periode van wilde vorm-experimenten van de evolutie. Het dier is een verre voorouder van de geleedpotigen, de stam waartoe onder meer de spinnen, insecten, kreeften en duizendpoten behoren. Zij aan zij leefde hij met andere wonderlijke dieren die op een schilderij van Jeroen Bosch niet zouden misstaan, zoals Anomalocaris, een primitieve rog met twee slurfjes vooraan, en Fuxianhuia, een soort trekharmonica op pootjes.

Fossiel van het wezentje.
Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden