Onthaarnorm

Chirurgen zijn eigenwijs. De meeste laten patiënten ontharen voordat die onder het mes gaan. Dat voorkomt infecties, claimen ze. Maar dat is medische onzin....

Bijna 90 procent van de chirurgen in Zuidwest-Nederland laat de operatieplekken ontharen, enquêteerden chirurgen van het Groene Hart Ziekenhuis in Gouda. Bij liesbreuken bijvoorbeeld, of bij het aanleggen van een stoma.

De Goudse specialisten stuurden 24 ziekenhuizen een vragenlijst. Ze kwamen allemaal terug. Na turven blijkt dat ontharen van de operatieplek routine is, schrijven ze in het Nederlands Tijdschrift voor Geneeskunde (NTvG) van vorige week.

Oftewel: in 88 procent van de gevallen wordt onthaard, ook in Gouda. Het merendeel met een elektrische tondeuse, dat wel. Door de afdelingsverpleegkundige, meer dan twee uur voor de chirurgische ingreep. Eenderde van de ziekenhuizen adviseert patiënten zich een dag voor de operatie te ontharen. Om hygiënische redenen en om pleisterplakproblemen te voorkomen.

Waarmee 90 procent van de chirurgen, althans die in Zuidwest-Nederland, een landelijke richtlijn aan zijn laars lapt.

Bijna vijftien jaar geleden, in 1993, werd een scheerrichtlijn opgesteld. In 2006 is die opnieuw tegen het wetenschappelijke licht gehouden. De richtlijn, onderdeel van een goede ‘preoperatieve lichamelijke voorbereiding’ is opgesteld door het Kwaliteitsinstituut voor de Gezondheidszorg (CBO).

Het CBO stelt dat preoperatief ontharen uit het oogpunt van preventie van wondinfecties onnodig en ongewenst is. Omdat dit microscopische wondbeschadigingen veroorzaakt. Bacteriën kunnen zich daarin nestelen, zij verhogen het risico op een infectie na de operatie.

Als er om medische redenen toch onthaard moet worden – voor een beter zicht op de operatieplek – dan moet dat kort voor de operatie gebeuren, met een tondeuse. Ontharingscrème of scheermes zijn taboe. Die irriteren de huid. Ze trekken extra veel wondjes.

Uit de enquête blijkt dat de dames en heren chirurgen zich over het algemeen wel aan de onthaarvoorkeur houden, de meeste pakken de tondeuse. Toch nog eenderde gebruikt een scheermes.

Het CBO baseert zijn niet-scheeradvies op wetenschappelijk onderzoek. In 1971 verscheen een eerste scheerstudie van Amerikaanse chirurgen van een ziekenhuis in New York.

Daaruit bleek dat het gebruik van een tondeuse bij 5,6 procent van de patiënten infecties geeft. Wanneer niet wordt onthaard, is dat infectiepercentage 0,6 procent. Oftewel tien maal zo weinig. Het Britse Cochrane-instituut kwam vorig jaar tot eenzelfde conclusie.

Broer Scholtens

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden