Onderzoek: vrouwen overlijden vaker na hartaanval, waarschijnlijk door subtiel seksisme

Als we denken aan een hartpatiënt, denken we in eerste instantie aan een middelbare man

Vrouwen die een hartaanval hebben gehad, hebben in het jaar daarop meer kans om aan de gevolgen ervan te overlijden dan mannen na een zelfde crisis.

Foto Harry Cock / de Volkskrant

Zo zit dat in Zweden, blijkt uit nieuw onderzoek, maar waarschijnlijk ook in vergelijkbare westerse landen, zoals Nederland. Dat zeggen Britse en Zweedse onderzoekers tegen de BBC.

De Zweedse vrouwen kregen na een hartaanval minder vaak cholesterolverlagers of bloedstollingsremmers zoals aspirine voorgeschreven, ontdekten de onderzoekers na bestudering van 180.368 Zweedse patiëntendossiers. Ook kregen ze minder vaak ingrepen als een bypassoperatie of een stent.

Het gevolg is dat de vrouwen in het jaar na hun hartaanval in Zweden een drie keer zo grote kans hebben om te overlijden dan mannen. Bij vrouwen die de vervolgbehandelingen wél ondergingen, vonden de onderzoekers zo'n verschil in sterfte niet. Een aanwijzing dat de hogere sterfte inderdaad komt door onderbehandeling van de vrouwen.

Waarschijnlijk is sprake van subtiel seksisme bij het beoordelen van patiënten, aldus hoofdonderzoeker Chris Gale van de Universiteit van Leeds tegen de BBC: 'Als we denken aan een hartpatiënt, denken we in eerste instantie aan een middelbare man die rookt en kampt met overgewicht en diabetes.' Gevolg is onder meer dat vrouwen met een hartaanval vaak anders worden onderzocht en aanvankelijk vaak zelfs de verkeerde diagnose krijgen, aldus Gale.

Het is een bekend verschijnsel dat vrouwen na een hartinfarct een slechtere prognose hebben, reageert hoofdonderzoeker experimentele cardiologie Hester den Ruijter (UMC Utrecht, niet betrokken bij de studie). 'Uit onderzoek blijkt dat het bij vrouwen vaak langer duurt voor ze hulp zoeken en de juiste diagnose wordt gesteld. Terwijl bij een hartinfarct snel handelen geboden is.' Zo bleek uit Rotterdams onderzoek dat veel meer vrouwen rondlopen met sporen van een oud, nooit opgemerkt hartinfarct dan mannen.

Onderdiagnose

Reden voor die onderdiagnose: 'Omdat de arts de klachten niet herkent als signaal voor hartinfarct, of de patiënt zelf haar klachten bagatelliseert: ik voel me benauwd, maar ach, ik heb net hard gefietst', zegt ze. Ook Den Ruijter beaamt dat vooroordelen meespelen: 'Het zit bij de mensen in het hoofd. Bij een hartaanval denkt men eerder aan de net gepensioneerde man die op de tennisbaan in elkaar zakt. Bij vrouwen denk je meer aan borstkanker. Terwijl er veel meer vrouwen doodgaan aan hart- en vaatziekten dan aan borstkanker.'

In Groot-Brittannië pleit hoogleraar Jeremy Pearson voor meer alertheid: 'Want dit is iets dat we makkelijk kunnen veranderen. Door te verzekeren dat ook vrouwen de aanbevolen behandelingen krijgen.'

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@volkskrant.nl.