Onderzoek: mensen verkiezen pijn boven verveling

Even lekker niets doen en alleen zijn met je gedachten? De meeste mensen vinden dat niet fijn, hebben Amerikaanse sociaal-psychologen ontdekt. Veel mensen houden het zelfs niet vol om 6 tot 15 minuten alleen te zijn met hun gedachten. Ze geven zichzelf liever een onprettig elektrisch schokje dan dat ze niets doen.

Foto ter illustratie: een gepensioneerde ondernemer, met een glas wijn in de hand, kijkt uit over zijn tuin.Beeld ANP

Het Amerikaanse onderzoek, dat deze week wordt gepubliceerd in Science, bestaat uit 11 experimenten met ruim 400 studenten. Eén groep moest zich in een kale kamer vermaken met louter hun eigen gedachten. Van de 18 mannelijke deelnemers vonden 12 dat zo naar, dat zichzelf een of meer stroomstootjes gaven. Het waren kleine schokjes, maar wel zo akelig dat dezelfde proefpersonen in een eerder experiment zeiden dat ze ervoor wilden betalen om ze te vermijden. Van de 24 vrouwen drukten er 6 op de stroomknop.

Het experiment in de kale kamer werd herhaald bij de mensen thuis. Alle boeken, schermen en mobieltjes waren weggeborgen, maar 30 procent biechtte achteraf op dat ze tussendoor stiekem naar muziek hadden geluisterd of op hun mobiel hadden gekeken.

Een controlegroep van ruim 70 niet-studenten vertoonde hetzelfde gedrag. De helft ging sjoemelen tijdens de 6 tot 15 minuten die ze zichzelf thuis moesten vermaken met alleen hun gedachten. Leeftijd, opleiding noch het gebruik van sociale media speelde een rol bij de uitkomst.

Paul van Lange, hoogleraar sociale psychologie aan de VU in Amsterdam, noemt het een eye-opener dat veel mensen blijkbaar liever pijn ervaren dan verveling. Vooral het experiment met de shocks vindt hij overtuigend. Het is volgens Van Lange al wel bekend dat mensen graag iets doen, al is het nog zoiets kleins. 'Kijk maar eens hoeveel mensen tijdens een vergadering met hun pen spelen. Actief zijn geeft ons het gevoel dat we controle hebben.'

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden