'Nobelprijs voor informatica' naar Tim Berners-Lee, de bedenker van het world wide web

De Britse internetpionier en computerwetenschapper Sir Tim Berners-Lee krijgt dit jaar de Turing Award, doorgaans gezien als de 'Nobelprijs voor de informatica'. Hij stond in 1989 aan de wieg van het world wide web.

Tim Berners-Lee eerder dit jaar tijdens het World Web Forum in Zurich.Beeld epa

Berners-Lee (1955) introduceerde het hypertekstprotocol waarmee een gebruiker door op woorden te klikken naar nieuwe pagina's op een netwerk wordt gevoerd. Het http:// in de adresbalk van een webbrowser verwijst daar nog altijd naar.

De toekenning is dinsdagmiddag bekendgemaakt door de Association for Computing Machinery, die de prijs jaarlijks organiseert. Berners-Lee heeft aanstellingen aan de universiteit van Oxford en het MIT in Boston; hij is tegelijk onder meer directeur van het World Wide Web Consortium (W3C). In 2004 werd hij in Engeland geridderd voor zijn baanbrekende werk in de computerkunde.

Berners-Lee ontwikkelde de ideeën voor het world wide web als adviseur bij deeltjeslab CERN in Genève, dat in de jaren tachtig methoden zocht om de informatiestromen en documentatie in het eigen computernetwerk toegankelijk te maken. In 1989 koppelde hij de ideeën voor het plaatselijke netwerk met het internet, dat tot die tijd vooral door computernerds was te gebruiken.

Met de nieuwe protocollen werd tekst een veel toegankelijker manier om over het internet te zwerven. In november 1991 werd de eerste echte website gelanceerd, niet toevallig die van het deeltjeslab zelf: info.cern.ch. In februari 1992 had deeltjeslab Nikhef in Amsterdam de Nederlandse primeur met de derde website ter wereld. Nu zijn er ongeveer 1,2 miljard websites op het internet en heeft het netwerk een onschatbare economische waarde.

Berners-Lee lanceerde in 2009 ook de World Wide Web Foundation, die het wereldwijde web als een instrument voor menselijke vooruitgang probeert te stimuleren. Hij bemoeit zich intensief met discussies over beperking van het web in landen als China en is fel tegen het meekijken van veiligheidsdiensten. Vorige maand publiceerde hij nog een open brief, ter gelegenheid van de 28ste verjaardag van het web, over het tegengaan van nepnieuws op internet. In de brief verzette hij zich onder meer tegen het verzamelen van persoonsgegevens van gebruikers, dat de vrijheid van meningsuiting in gevaar zou brengen. Ook keerde hij zich tegen bedrijven die zich ongevraagd meester maken van persoonlijke gegevens zoals foto's en verkeer op sociale media.

Berners-Lee krijgt de prijs, zei voorzitter van de ACM Vicki Hanson maandag, omdat de betekenis van het world wide web niemand kan ontgaan, 'maar de onderliggende technische bijdragen vaak minder op waarde worden geschat. Berners-Lee ontwikkelde niet alleen de basiselementen voor het web, zoals URL's en webbrowsers, maar ook een samenhangende visie.'

De Turingprijs van 1 miljoen dollar (938 duizend euro) wordt sinds 1966 toegekend aan pioniers in de informatica. De prijs wordt gefinancierd door Google en is vernoemd naar Alan Turing, de wiskundige die in en na de Tweede Wereldoorlog de basis legde voor de computerwetenschappen.

Lees verder

'Ik vond het gewoon handig'

De eerste website van Nederland zag 25 jaar geleden het licht. Een historisch moment? Willem van Leeuwen, maker van de site: 'Ik vond het gewoon handig.'

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden