Negatieve media-aandacht medicijnen beïnvloedt pillengebruik

Hoe meer negatieve media-aandacht voor statines, cholesterolverlagende medicijnen, hoe vaker mensen met de medicatie stoppen, terwijl dat negatieve gevolgen kan hebben voor de gezondheid. Media lijken daarmee van invloed op de behandeling van patiënten, schrijven Deense onderzoekers in het tijdschrift European Heart Journal.

Negatief nieuws over cholesterolverlagers, statines, doet veel mensen stoppen met slikken. Beeld anp

In Nederland gebruiken anderhalf miljoen patiënten statines. Eén op de tien patiënten ervaart vervelende bijwerkingen, zoals spierpijn en vermoeidheid. De pillen zijn daarom hoogst controversieel: wie in Google 'statines' intikt, komt direct op websites waarin de gevaren breed worden uitgemeten.

Volgens Erik Stroes, hoogleraar inwendige geneeskunde in het AMC, maakt dit dat veel patiënten de behandeling vroegtijdig stoppen. 'Terwijl je in overleg naar andere statines of een andere dosis kunt overstappen. 70 tot 90 procent van de patiënten heeft dan minder tot helemaal geen bijwerkingen.' Bij het stopzetten van de behandeling verwijzen veel patiënten naar negatieve berichtgeving in de media, zegt Stroes. Zoals in 2007, toen na een serie kritische uitzendingen van het TROS-programma Radar de telefoontjes ook in de Amsterdamse kliniek binnenstroomden.

Nieuwsberichten

De Deense onderzoekers wilden weten of media-aandacht ook op grote schaal invloed heeft. Hiervoor telden ze alle positieve, negatieve of neutrale nieuwsberichten over statines in Deense media sinds 1996. Deze gegevens koppelden ze aan patiëntinformatie van bijna zevenhonderdduizend statinegebruikers.

Media-aandacht bleek sterk samen te hangen met statinegebruik. Wanneer in de eerste zes maanden van de statinebehandeling meer negatieve mediaberichten over statines verschenen, stopten significant meer patiënten met de pillen. Was de media-aandacht juist positief, dan was het aantal vroegtijdige stoppers lager.

Hoewel de onderzoekers waarschuwen dat ze nog geen oorzakelijk verband hebben aangetoond, is dit volgens Frans Meijmans, specialist medische media-aandacht aan het VUmc, wel aannemelijk. 'Het zou juist gek zijn als negatieve berichten geen effect hebben op patiënten.' Maar dat alleen media het verschil maken, lijkt hem sterk. 'Waarschijnlijk geeft zo'n nieuws-bericht de doorslag voor mensen die al om andere redenen twijfelen.'

Twijfel

Hebben media niet ergens een punt als ze twijfel zaaien over statines? Stroes denkt van niet. 'Statines verlagen de kans op hart- en vaatziekten aanzienlijk. En in de grootste klinische tests werd geen significant verschil in bijwerkingen gevonden tussen de statineslikkers en een controlegroep.' Eerder dit jaar verscheen een Nijmeegse studie waaruit zou blijken dat statines de energieproductie in spieren hinderen. Dit onderzoek was alleen op kweekcellen uitgevoerd en daarmee volgens Stroes nauwelijks vertaalbaar naar de patiënt.

Meijmans heeft alleen twijfels bij het grootschalige statinegebruik: 'Als je statines aan de juiste personen voorschrijft, verlaagt het de sterftekans. Maar je moet ook inzetten op betere voeding en beweging.'

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@volkskrant.nl.