Hoogovens bij IJmuiden © ANP

Nederlands klimaatbeleid scheelt maar 0,0003 graden opwarming - klopt dit wel?

Berichten verspreiden zich vaak razendsnel, of ze nu kloppen of niet. Wij proberen in de regelmatig verschijnende rubriek Klopt dit wel? de zin van de onzin te scheiden. Vandaag: het Nederlandse klimaatbeleid scheelt maar 0,0003 graden opwarming.

Van wie komt die claim?

Het is toch schandalig. Vele miljarden wil het nieuwe kabinet uitgeven om de CO2-uitstoot in ons land met tientallen procenten te verminderen - terwijl het 'effect op het klimaat onmeetbaar klein' is. Dit beweerde klimaatjournalist Marcel Crok, vorige week in een gesprek met de Volkskrant. Crok wist zelfs precieze getallen te noemen: 'Met de voorgenomen CO2-reductie van 49 procent wordt een afkoeling bereikt van 0,0003 graden.' Drie tienduizendste graad: zou het echt?

Lees verder onder de video

Klopt het?

Crok zelf geeft desgevraagd aan dat hij zich baseert op de uitspraak in hoger beroep in de zaak-Urgenda, de milieuclub die voor de rechter strengere klimaatdoelstellingen afdwong. In het vonnis, uit april 2016, staat een wonderlijke opmerking: 'Een modelmatige berekening toont aan dat de extra reductie zoals bevolen door de rechtbank 0,000045 °C minder gemiddelde wereldwijde opwarming tot 2100 tot gevolg zou hebben.'

Daarmee wilde de staat aantonen dat iets meer CO2-uitstoot echt geen kwaad kan, verklaart klimaatbeleidsadviseur Leo Meyer, die het ministerie van Infrastructuur en Milieu bij het Urgenda-proces adviseerde. 'Die 0,000045 graden is op zich correct. Het ging de staat om een weerwoord tegen het argument van Urgenda dat Nederlandse toekomstige generaties gevaar zouden lopen als er in Nederland niet meer gereduceerd zou worden. Dat 'gevaar' kun je dus niet echt hard maken; daarin heeft de staat volgens mij gewoon gelijk.'

Crok rekende daarop door. Urgenda wilde 8 procent extra reductie; het nieuwe kabinet wil 49 procent minder broeikasgassen in het jaar 2030. 'Als je 0,000045 graden Celsius maal zes doet, kom je op die 0,0003 graden', aldus Crok.

Strikt genomen kunnen die cijfers kloppen, erkent Meyer. 'Ons land draagt ook maar 0,35 procent bij aan de werelduitstoot van broeikasgassen.' Maar wat heb je aan die kennis: 'Het gaat hier natuurlijk niet om het bestrijden van gevaar specifiek voor Nederland, maar om het nemen van verantwoordelijkheid voor een probleem dat we met de hele wereld delen.' Als iedereen zou redeneren zoals Crok, zou er immers niks gebeuren, vindt hij.

Overigens leunt de 0,0003 graden op een nogal wankele opeenstapeling van aannames. Bij het Planbureau voor de Leefomgeving rekent Bart Strengers 'op de achterkant van een envelop' uit wat er zou gebeuren als Nederland nog honderd jaar op de huidige uitstoot blijft van 196 miljoen ton CO2-equivalenten per jaar: dat zou zich al snel vertalen naar ongeveer een honderdste graad opwarming. Mét de 49 procent reductie van Rutte III zouden we in die eeuw 0,005 graden opwarming uitsparen, berekent hij: toch weer een factor tien hoger dan Croks cijfer (Crok zelf ziet dat overigens anders).

Het gaat hier natuurlijk niet om het bestrijden van gevaar specifiek voor Nederland, maar om het nemen van verantwoordelijkheid voor een probleem dat we met de hele wereld delen

Leo Meyer

Maar uiteindelijk zijn dat details, beamen alle betrokkenen; dergelijke temperatuurstijgingen zijn toch veel te klein om ooit op wereldschaal te kunnen meten. Feit is dat de effecten van het Nederlandse klimaatbeleid op de wereldtemperatuur verwaarloosbaar klein zijn. Maak er dus ook niet zo'n heisa van, vindt het kamp-Crok. Eens te meer bewijs dat klimaatbeleid valt of staat bij nauwe internationale samenwerking, vinden anderen.

Eindoordeel

Het klopt dat het Nederlandse klimaatbeleid maar enkele tienduizendsten tot duizendsten van een graad aan opwarming schelen. Maar over het nut van klimaatbeleid zegt dat eigenlijk weinig.