ColumnLisa Becking

Nederland als leider van een internationale coalitie om de zeeschildpad te redden, zou dat niet mooi zijn?

Lisa Becking artikel ColumnBeeld .

’Alzoo het slachten van schildpadden in deze stad, zoo in de straten als aan den waterkant veroorzaakt een vehementen stank’, klaagde men in 1737 in Curaçao. Het ging dagelijks blijkbaar om zulke grote aantallen dat de gouverneur bevel gaf om deze slachtingen voortaan buiten de stadsmuren uit te voeren. 

Twee eeuwen later merkte een zekere pastoor Euwens een sterke afname in zeeschildpaddenpopulaties op: ’Men moet reeds een paar dagen te voren zijn bestelling hebben gedaan (...), wil men elken Vrijdag dit West-Indisch zeebanket op zijn tafel zien.’

In 1903 omschrijft hij de oorzaken van deze afname: stropen van de eieren, te hoge vangst in zee en het wegjagen van de zeeschildpadden door Bonairianen die vissen met dynamiet. Dat dynamietvissen, voor zover het ooit echt gebeurde, is inmiddels opgehouden. De eerste twee activiteiten zorgen nu, een eeuw later, nog steeds voor de bedreigde status van zeeschildpadden in Caribisch Nederland.

Afgelopen week vond een zeeschildpaddencongres plaats in Wageningen, met wetenschappers, beleidsmakers, het Wereld Natuur Fonds en lokale ngo’s voor zeeschildpaddenbescherming. We zagen op de zes eilanden in het koninkrijk – Aruba, Bonaire, Curaçao, Saba, Sint Eustatius, Sint Maarten – helaas nieuwe bedreigingen voor het dier: groeiende aantallen toeristen, vervuiling en afname van broed- en foerageergebieden. 

Een zeeschildpad in de wateren rond Bonaire.Beeld Jean-Philippe Maréchal

Een toename van het aantal toeristen verhoogt de kans op contact tussen mens en zeedier. Een collega uit Sint Maarten toonde zeer verontrustende beelden van gebarsten schilden na aanvaringen met motorboten. Op sommige eilanden worden zeeschildpadden gevoederd, waardoor de relaxte stoners zoals in de film Finding Nemo veranderen in opdringerige bijters

Nestelstranden verkleinen door zandwinning, kustontwikkeling en zeespiegelstijging. En steeds kwam de vraag op: wie is eigenlijk verantwoordelijk voor de handhaving en de monitoring? Het antwoord ligt ergens tussen de wallen van eilandelijke besturen en de schepen van Nederlandse ministeries.

De risico’s voor de schildpadden liggen niet alleen bij de eilanden, ook tijdens de lange migraties tussen broed- en foerageergebieden zijn er gevaren. Zeeschildpadden voorzien van satellietzenders blijken na het broeden bij Bonaire honderden tot duizenden kilometers te migreren door wateren van 19 landen. 

In een aantal van deze landen is de vangst van zeeschildpadden nog legaal en eindigen er veel als bijvangst. Nicaragua, bijvoorbeeld, is volgens sommige schattingen verantwoordelijk voor bijna een kwart van de mondiale vangst van groene zeeschildpadden. Laat dat nou net het land zijn waar veel Bonairiaanse zeeschildpadden graag vertoeven.

Dit is duidelijk een internationaal probleem, maar de dierenbescherming wordt veelal overgelaten aan kleine lokale ngo’s. Wat nodig is: centrale coördinatie. Zou het niet mooi zijn als Nederland een voortrekker zou zijn van een internationale coalitie om zeeschildpadden van hun bedreigde status in de Cariben af te helpen? Dan hoeft de zeeschildpad een stuk minder bezorgd zijn reis door internationale wateren te maken, en kunnen wij nog eeuwenlang genieten van deze majestueuze wezens.

Lisa Becking is universitair docent mariene biologie bij de Wageningen Universiteit. 

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden