INTERVIEW

Naturalis wil schikking met architect over uitbreiding

Naturalis in Leiden wil zo snel mogelijk tot een vergelijk komen in het conflict met architect Fons Verheijen. Niet door samen met hem een nieuw plan te maken, maar door een schadevergoeding te betalen. Dat zegt directeur Edwin van Huis als reactie op het kort geding dat de architect gewonnen heeft.

Edwin van Huis, directeur van Naturalis. Beeld anp

Verheijen wil niet dat zijn tentoonstellingsruimte wordt verbouwd tot depot en kantoren en beroept zich op zijn auteursrecht. Van de rechter moet Naturalis nu onmiddellijk stoppen met de verbouwing van het bestaande museum en kennisinstituut - tot er een vonnis ligt in een bodemprocedure.

Uw advocaten zeiden maandag dat van stoppen geen sprake kan zijn. Daarvoor zijn de kosten en werkzaamheden al te ver gevorderd. En nu?

Edwin van Huis, directeur van Naturalis: 'We moeten goed kijken wat we wel en niet kunnen en gaan doen. Als je kijkt naar de uitspraak van de rechter dan gaat het om een klein deel van de bouw waarmee het persoonlijkheidsrecht van Verheijen geschonden wordt.'

U moet wachten tot de uitspraak in de bodemprocedure, waarschijnlijk in mei. Hoeveel schade levert dat op voor Naturalis?

'Op dit moment kunnen de meeste andere werkzaamheden doorgaan, maar we doen er alles aan om snel tot een vergelijk met Verheijen te komen. Anders komen we inderdaad voor grote kosten te staan.'

Uw advocaat zei maandag tijdens het kort geding: als we straks de bodemprocedure verliezen, dan gaat Naturalis failliet. Hoe realistisch is dat geworden?

'Dat is nu gelukkig nog niet aan de orde. Maar het is in het belang van onze bezoekers, van onze onderzoekers en de maatschappelijke vraagstukken waaraan zij werken dat er snel een oplossing komt, want anders lopen we zeer grote financiële schade op. We beraden ons nu op de stappen die daarvoor nodig zijn. Mogelijk gaan we in hoger beroep.'

De rechter was maandag kritisch over Naturalis in het kort geding. Hij zei letterlijk: 'Is het niet Naturalis geweest die dit probleem heeft gecreëerd door niet te wachten op de uitspraak van de bodemprocedure? Is dat niet een verkeerde inschatting geweest van directeur Edwin van Huis?

'We hebben geen keus. Ons voormalige gebouw was berekend op 150.000 bezoekers per jaar. We zaten daar ver boven. Het gebouw zelf en de faciliteiten waren ontoereikend. Te weinig wc's, te weinig liften. Er ontstonden opstoppingen in doorgangen wat soms zelfs gevaarlijk werd. Het is in het belang van onze bezoekers en onderzoekers om zo snel mogelijk het nieuwe museum te kunnen openen. Bovendien hebben we dit proces van de aanbesteding in onze ogen zeer zorgvuldig doorlopen, waarna we gestart zijn.'

Lees verder onder de afbeelding.

Het museum Naturalis onder verbouwing. De oorspronkelijke architect Fons Verheijen won een bodemprocedure tegen de verbouwing. Beeld anp

Wat vindt u van de opstelling van architect Verheijen?

'We betreuren dat hij er op deze wijze in zit. Juist ook vanuit respect voor zijn gebouw en ook vanuit duurzaamheidsoverwegingen hebben wij het oude museum zoveel mogelijk intact gelaten.' (Het Darwin House, een kantoorpand, is wel al gesloopt, red.)

U heeft zijn bezwaren de afgelopen jaren kennelijk onderschat?

'Ik begrijp het punt dat Verheijen maakt. Maar het hoort bij musea dat die van tijd van tijd moeten verbouwen en vernieuwen. Dat gebeurt overal, van het Rijksmuseum in Amsterdam tot de Fundatie in Zwolle. Daarnaast veranderen functies van gebouwen en in de toekomst zal dat waarschijnlijk nog veel vaker gebeuren. Het heeft mij daarom verrast. Bij Naturalis is bovendien sprake van een aanzienlijk maatschappelijk belang en een enorme ontwikkeling door een fusie van onderzoeksinstellingen en de sterk toegenomen bezoekersaantallen van het museum. Voor onze bezoekers die we onze kennis, enthousiasme en verhalen over de natuur willen delen, de onderzoeken in maatschappelijk relevante vraagstukken, zoals klimaat, voedsel, medicijnen, en het economisch belang voor de stad Leiden waar Naturalis jaarlijks honderdduizenden bezoekers trekt.'

Maandag werd duidelijk dat u Verheijen liever een schadevergoeding betaalt. Gaat u dat opnieuw voorstellen?

'Dat is het enige mogelijke voorstel. Verheijen wil dat we zijn bouwplan ten uitvoer brengen. Echter dat kan niet. Er liep een Europese aanbesteding, waarin zijn voorstel door een commissie met een onafhankelijk voorzitter niet gekozen is. Als we nu alsnog zijn voorstel ten uitvoer brengen voldoen we niet aan de regels. Het kan eenvoudig niet.'

T. rex Trix is tot juni te zien in het pesthuis en gaat dan op tournee. Wanneer zal ze weer in Leiden te zien zijn?

'Trix is bij de opening van de nieuwbouw weer in Leiden te zien. Ze krijgt een ereplaats in het nieuwe museum. In het belang van onze bezoekers en fans doen we er alles aan om de nieuwbouw zonder vertraging en dus zo snel mogelijk te openen.'

Meer over conflict rond verbouwing Naturalis

Museum Naturalis moet per direct verbouwing stilleggen
Het moet wachten op een uitspraak in een bodemprocedure, aangespannen door de oorspronkelijke architect Fons Verheijen.

Naturalis vreest faillissement als bouwplannen worden gedwarsboomd
Naturalis in Leiden, thuisbasis van Tyrannosaurus rex Trix, gaat failliet indien de rechtbank dit voorjaar beslist dat het oorspronkelijke museum grotendeels intact moet blijven. Daarvoor waarschuwde advocaat Christiaan Alberdingk Thijm.

Architect Naturalis strijdt tegen 'verminking' van zijn ontwerp
Naturalis in Leiden wil uitbreiden, maar de architect van het museum en onderzoeksinstituut strijdt tegen verminking van zijn ontwerp. 'Het is zo liefdeloos.'

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 de Persgroep Nederland B.V. - alle rechten voorbehouden