NASA meldt zich weer voor de bemande ruimtevaart

Donderdag vertrekt Exploration Flight Test-1. De missie bestaat uit een raket met bovenop de nieuwe ruimtecapsule Orion. Het voorlopige einddoel: Mars.

Een selfie van astronaut Aki Hoshide (2012).Beeld ap

Opnieuw blijkt Hollywood zijn tijd ver vooruit. In de film Interstellar reist een groep astronauten door een wormgat naar een ander sterrenstelsel. De werkelijkheid van 2014: supermacht Amerika is niet in staat mensen zelfs maar buiten de dampkring te brengen. Sinds de laatste spaceshuttle in 2011 is geland, is Washington afhankelijk van kwelgeest Rusland voor bemande ruimtevaart.

Tot donderdag, is de hoop. Dan vertrekt Exploration Flight Test-1 vanaf Cape Canaveral. EFT-1, zoals de missie kortweg heet, bestaat uit een raket met bovenop de nieuwe ruimtecapsule Orion. Deze moet straks vier bemanningsleden naar de maan en daar voorbij brengen. Het voorlopige einddoel: Mars.

Met de gloednieuwe module hoopt Amerika weer een leidende rol in de bemande ruimtevaart te krijgen. Voor het zover is, moet er nog jaren getest worden. NASA heeft een paar spannende missies voor Orion in het verschiet. Zoals de Asteroid Redirect Mission, waarbij een kleine komeet wordt gevangen met een opblaasbare 'boodschappentas', die het ruimtebrok vervolgens in een baan om de maan brengt. Halverwege het volgende decennium zullen astronauten vanuit Orion de komeet bezoeken, bodemmonsters nemen en die naar de aarde brengen. De missie moet de eerste kennis opleveren voor het vraagstuk hoe gevaarlijke kometen om de aarde te leiden zijn.

Ondanks de geplande spektakelstukken oogt Orion verrassend ouderwets. Het ruimtevaartuig kent geen geavanceerde vleugelconstructies zoals de spaceshuttle, of de door president Reagan gedroomde 'Oriënt Express voor de ruimte': het heeft de vertrouwde kegelvorm van de Apollomodules uit de jaren zestig.

Kleine raket

Het is NASA gebleken dat haar ontwerp uit de vorige eeuw belangrijke voordelen kent. Een daarvan is het Launch Abort System. Als er iets misgaat bij de lancering zal een kleine raket boven op Orion de capsule plus bemanning wegrukken en in veiligheid brengen. Net als bij de Apollomodules het geval was. Dat zo'n LAS is geen overbodige luxe is, bleek eind oktober nog, toen een (onbemande) raket van de commerciële ruimtevaartorganisatie Orbital kort na de lancering explodeerde. De spaceshuttle ontbeerde een Launch Abort System.


Ook Orions hitteschild is technologisch sterk verwant aan dat van de Apollo Command Module. Het bestaat uit holtes gevuld met hars dat verbrandt tijdens de terugkeer in de dampkring. De energie die het smelten en verbranden van de hars vergt, kan niet meer in de vorm van hitte de capsule binnendringen, waardoor de temperatuur in het interieur binnen de perken blijft. Tijdens de terugkeer in de dampkring worden morgen temperaturen tot 2.200 graden Celsius bereikt, ongeveer 80 procent van wat het schild maximaal kan verdragen.


Dat de Verenigde Staten weer mensen de ruimte in kunnen schieten zal voor veel Amerikanen een opluchting zijn. Nadat president Obama een ambitieus raketprogramma van zijn voorganger Bush had geschrapt, werd bemande ruimtevaart voor zeker een decennium onmogelijk. De afhankelijkheid van de Russen was velen een doorn in het oog, zeker gezien de toenemende spanningen tussen de landen. Dat NASA het straks zelf weer kan, is voor hen goed nieuws. Al gaan er op zijn vroegst in 2021 mensen mee aan boord van Orion.


De 'bemanning' van donderdag bestaat uit blokken aluminium. De Orioncapsule zal twee baantjes om de aarde trekken en na 4 uur, 23 minuten en 29 seconden zachtjes in de oceaan ploffen. Tijdens de vlucht zal alvast een bescheiden record worden geboekt: als alles goed gaat, bereikt Orion een hoogte van bijna 6.000 kilometer. Zo ver is geen bemanningscapsule sinds de jaren zeventig meer gekomen.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden