Muziek laat sommige mensen volkomen koud

De liefde voor muziek is van alle tijden en alle culturen, toch zijn er gezonde en gelukkige mensen die niets om muziek geven. Dit hebben Spaanse biomedici en Canadese neurologen voor het eerst aangetoond, aldus een publicatie in Current Biology.

Het slotapplaus na afloop van het concert tijdens viering van het 125-jarig jubileum van het Concertgebouw en Koninklijk Concertgebouworkest. Beeld ANP

Het gaat waarschijnlijk om een hele kleine groep mensen, hooguit 2 à 3 procent van de bevolking. Zij zeggen niet alleen dat ze niet van muziek houden, ze vertonen ook niet de gebruikelijke lichamelijke reacties op prettige muziek, zoals een verhoogde huidweerstand en snellere hartslag.

Geen vreugde (meer) kunnen beleven aan muziek was al wel een bekend verschijnsel, maar ging altijd gepaard met een totaal gebrek aan vreugde, anhedonie. Nu is voor het eerst aangetoond dat er een specifieke anhedonie voor muziek bestaat. Volgens de onderzoekers betekent dit dat het beloningssysteem in de hersenen veel minder uniform reageert op allerlei prikkels dan tot nu toe werd gedacht.

De Belgische muziekpsycholoog Mark Reybrouck, niet betrokken bij deze studie, spreekt van een zeer degelijk artikel. 'Een van de auteurs, Robert Zatorre, is een wereldautoriteit op het gebied van muziek en breinstudies', aldus Reybrouck. Hij ziet in de uitkomsten een belangrijke aanwijzing dat het beloningssysteem in de hersenen gekoppeld is aan cognitie en perceptie. Dat kan volgens hem bijvoorbeeld betekenen dat het verstand een rem kan zetten op het beleven van emoties.

Beethoven en John Williams
Voor het onderzoek werden drie groepen samengesteld van elk tien mensen. In de eerste groep zaten mensen voor wie muziek zeer belangrijk is. De tweede groep bestond uit mensen met een gemiddelde muziekbelangstelling en de derde groep had weinig interesse voor muziek. Ze kregen allemaal dezelfde fragmenten uit dertien muziekstukken te horen. Het ging onder meer om Für Elise van Beethoven en het thema van Schindler's List van John Williams. De eerste twee groepen vertoonden de normale fysieke redacties op de door de muziek opgewekte emoties. De laatste groep niet. Het onderzoek werd na een jaar herhaald.

Om uit te sluiten dat de proefpersonen die onverschillig zijn voor muziek ook onverschillig zijn voor andere prikkels, speelden de deelnemers een spelletje waarmee geld kon worden gewonnen en verloren. Geld kunnen winnen riep bij de mensen met muziek-anhedonie net zulke emoties op als bij de andere proefpersonen.

 
Een van de auteurs, Robert Zatorre, is een wereldautoriteit op het gebied van muziek en breinstudies
Belgische muziekpsycholoog Mark Reybrouck
Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden