Beter/leven Afkoelen eten

Moet een kliekje meteen de koelkast in?

Antwoord op lezersvragen over gezondheid, voeding, leefstijl en psyche. Deze week: Is het goed om bereid eten actief te koelen? En moet je het eerst af laten koelen of moet het meteen de koelkast in?

Beeld Suzanne Ranzijn

Het is soms niet makkelijk om in te schatten hoeveel eten je moet koken. Zonde om de kliekjes weg te gooien, maar wat doe je met de tomatensoep of de boerenkool? Eerst laten afkoelen op het aanrecht en dan de koelkast of de vriezer in? Of zet je het al meteen koud?

‘Bereid eten moet zo snel mogelijk in de koelkast’, zegt Wieke van der Vossen, expert voedselveiligheid van het Voedingscentrum. Bij lage temperaturen kunnen micro-organismen, waaronder ziekmakende bacteriën, zich namelijk niet of minder makkelijk vermenigvuldigen.

‘Een aantal soorten organismen kan nog wel groeien in de koelkast, maar dan aanzienlijk langzamer’, meldt Marcel Zwietering, hoogleraar levensmiddelenmicrobiologie aan de Universiteit van Wageningen. Dit zijn meestal de soorten die je eten laten bederven maar die je niet ziek maken.

Toch is het nog dampende eten direct in de koelkast zetten ook weer niet de bedoeling. Het Voedingscentrum raadt aan om je eten eerst af te laten koelen.

Voor de maaltijd zelf is het weliswaar goed om zo snel mogelijk de koeling in te gaan, maar voor de andere etenswaren kan dat problemen veroorzaken. Als een warme maaltijd in de koelkast komt te staan, stijgt de temperatuur in het hele apparaat. ‘Dan loop je het risico dat je melk of ham opwarmt en die juist eerder bederft’, legt Zwietering uit. Daarom is het verstandig het eten eerst even af te laten koelen en binnen een uur in de koeling te zetten. ‘Het kan ook slim zijn om het eten in een bak koud water te zetten’, voegt Van der Vossen toe. ‘En tussendoor goed doorroeren.’

Bij kleinere hoeveelheden maakt het iets minder uit hoe warm het is wanneer men het wegzet. ‘Een half bakje Chinees is minder een probleem dan een grote pan erwtensoep’, vertelt Zwietering.

Als het eenmaal gekoeld staat, is het advies om het voedsel niet langer dan twee dagen te bewaren. ‘Het is een mooi richtgetal, maar er is natuurlijk geen harde grens’, vertelt Zwietering. Omdat er geen concrete tijdslimiet is, is het verstandig om even het eten te bekijken en eraan te ruiken.

Wanneer het gekoelde eten eenmaal uit de koelkast is, moet je niet te lang wachten met tafelen. ‘Haal het eten kort voor opwarmen uit de koeling en verhit het goed door en door’, aldus Van der Vossen. Na twee uur buiten de koelkast is het niet meer lekker of veilig om te verorberen.

Van der Vossen legt uit dat in de meeste koelkasten de onderste plank het koudst is. Daar moeten de producten die het snelst bederven. ‘In de deur is het warmer, daar kunnen producten die snel opgaan of minder snel bederven.’

Heeft u ook een vraag voor de rubriek? Mail naar beterleven@volkskrant.nl

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden