COLUMNRinske van de Goor

Misten we echt hartinfarcten tijdens de coronacrisis? Of waren mensen gewoon ontspannen?

null Beeld

Cardiologen maken zich zorgen, want in coronatijd zagen ze veel minder mensen met acute hartklachten. Recent schreef RTL: ‘Huisartsen zagen hartinfarcten over het hoofd tijdens de coronacrisis. (…) Jan Piek, hoogleraar cardiologie: ‘In geval van twijfel moet de huisarts de patiënt altijd gewoon laten komen.’’

Hoe gaat dat normaal in zijn werk, als mensen pijn op de borst hebben?

Mensen met ernstige pijn op de borst bellen vaak zelf een ambulance. Daarnaast komen per jaar 860.000 mensen bij de huisarts met mildere klachten die mogelijk op hartproblemen duiden. De huisarts maakt een inschatting op basis van voorkennis over de patiënt, lichamelijk onderzoek en vooral door goed naar het verhaal van de patiënt te luisteren. Uit onderzoek blijkt dat huisartsen 76 procent van de mensen met pijn op de borst terecht niet doorsturen. Bij 23 procent van de patiënten achten huisartsen de kans dat het ernstig is te groot in en sturen hen door. Eenderde van die patiënten blijkt inderdaad een ernstige ziekte te hebben, zoals een hartinfarct. Tweederde blijkt alsnog geen ernstige ziekte te hebben. Dat zijn de fout-positieven. Zijn die dan ‘onnodig’ doorgestuurd? Nee, kwestie van een veilige marge aanhouden.

Het pijnlijkst is de groep fout-negatieven: de mensen bij wie de huisarts de klachten als onschuldig inschat, maar die achteraf toch een ernstige aandoening blijken te hebben. Dit is bij 0,8 procent het geval. Met die 0,8 procent missers moeten wij als maatschappij en als huisartsen leven. Die 0,8 procent is een bittere pil, allereerst voor de patiënt en zijn naasten, maar ook voor de dokter, want reken maar dat wij ons dan schuldig voelen, en ons suf analyseren welk signaal we gemist hebben.

Maar als huisartsen alle patiënten met milde klachten naar de cardioloog sturen, levert dat grote problemen op. Cardiologen zijn namelijk niet gewend om patiënten te beoordelen zonder aanvullende diagnostiek. Door de voorselectie van huisartsen raakt de acute hartzorg niet verstopt en kunnen ingestuurde patiënten daadwerkelijk snel gezien worden in het ziekenhuis.

Hartklachten en coronaklachten kunnen erg op elkaar lijken. Tijdens de coronapiek belden extreem veel mensen met klachten van benauwdheid en pijn op de borst naar de huisartsenpraktijken. Daarbij moesten ook huisartsen contact met patiënten met mogelijke covid-19-besmetting mijden, om het virus niet te verspreiden. Kortom, we zoeken het muntje onder het bekertje, maar ineens zijn er geen 3 bekertjes, maar 20, en al die bekertjes zijn mogelijk besmet met een dodelijk virus.

Ik ben huisarts, dus baal ik van de beeldvorming, alsof we bij pijn op de borst geen zorgvuldige afweging maakten in coronatijd. We hebben keihard gewerkt om de ziekste mensen in de juiste bedden te krijgen. Ik nodig de cardiologen uit om samen met de huisartsen te zoeken naar nog betere manieren om de grote groep mensen met mogelijke hartklachten te filteren, opdat we nog minder infarcten missen.

Daarnaast is er een alternatieve verklaring voor minder hartklachten tijdens de lockdown. Wellicht bracht de lockdown sommigen een nieuwe, onthaaste, Deepak Chopra-levenswijze die ook het hart een serene zenboeddhistische rust geeft?

Rinske van de Goor is huisarts in Utrecht. Reageren? r.vandegoor@volkskrant.nl

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden