KLOPT DIT WEL?

Minder baby's bij opwarmen van de aarde?

Berichten verspreiden zich vaak razendsnel, of ze nu kloppen of niet. Wij proberen de zin van de onzin te scheiden. Deze week: worden er minder baby's geboren als de aarde opwarmt?

Beeld thinkstock

Na verzuipende ijsberen, overstromende laaglanden en uitdrogende akkers mag klimaatverandering straks nog een ramp voor zijn rekening nemen: de ondergang van onze sekslust en vruchtbaarheid. Dat zeggen althans wetenschappers van het Amerikaanse National Bureau of Economic Research in een nieuw onderzoek, nadat ze ontdekten dat er negen maanden na een hete zomerdag opvallend weinig kinderen worden geboren. Trek die vondst door naar de steeds warmere toekomst en er zullen eind deze eeuw jaarlijks 100 duizend baby's minder geboren worden, alleen al in de Verenigde Staten, met een bevolkingskrimp van 2,6 procent als gevolg. Oeps.

Zulke onheilsprofetieën doen het altijd goed. Het nieuws werd dan ook breed uitgemeten door CNN, Metro, NU.nl, ELLE en kreeg zelfs een plekje in dagblad Trouw. Dit soort rampspoedonderzoek valt dikwijls in twee categorieën: gedegen wetenschap of aandachttrekkerij. Welke van de twee is het hier?

Voorop staat dat het helemaal niet zo vergezocht is om te denken dat hitte de babymakerij verpest. Spermacellen voelen zich het lekkerst bij een niet al te hoge temperatuur. Daarom bungelen de zaadfabriekjes van de man in een balzak buiten het lichaam; binnen is het te heet.

Dan het onderzoek zelf. Voor hun voorspelling baseren de Amerikaanse demografen zich op het verleden: de geboortecijfers uit de Verenigde Staten van 1931 tot en met 2010. Eerlijk is eerlijk, uit de cijfers blijkt inderdaad dat het geboortecijfer een dieptepunt bereikt op negen maanden na een hete dag (meer dan 26 graden Celsius). Daar valt statistisch gezien geen speld tussen te krijgen.

Toch nemen de Amerikanen iets te snel aan dat de temperatuur daadwerkelijk de oorzaak achter het geboortedal is, stelt demograaf Joop de Beer van het Nederlands Interdisciplinair Demografisch Instituut (NIDI) in een reactie. Het probleem is dat het geboortecijfer in vrijwel alle westerse landen een seizoenpatroon volgt. 'Aan elk golvend grafiekje valt een leuk verhaal vast te knopen', zegt De Beer.

Klimaatconferentie

Hoe stoppen we de opwarming van de aarde? Over die vraag wordt al decennia gebakkeleid. Dit is een van de verhalen uit een reeks in aanloop naar de grote, belangrijke klimaatconferentie van de Verenigde Naties in Parijs van 30 november tot en met 11 december 2015. Over problemen én hoopgevende ontwikkelingen uit Bangladesh, Groenland, Ethiopië, Spanje en Nederland.

Kijk ook op volkskrant.nl/klimaat voor speciale edities van deze verhalen, video, infographics en veel meer.

Dat sluit volgens De Beer overigens niet uit dat hete dagen een demper op nieuwe baby's zetten, maar het effect zal verdomd klein zijn. Al is het maar omdat we zullen gaan wennen aan de nieuwe hete dagen. Dat blijkt uit de cijfers van de Amerikanen zelf: de seizoenschommeling in geboortecijfers vind je vooral in het koude noorden van de VS. In het toch al warme zuiden maakt het allemaal weinig uit. Welvaart, bijvoorbeeld, heeft een veel krachtiger invloed dan temperatuur: denk aan de nogal warme landen rond de evenaar, waar armoede gepaard gaat met een hoge babyproductie.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@volkskrant.nl.