ColumnRinske van de Goor

Mijn spreekkamer is soms een eerste veilige plek waar mensen durven te vertellen over toxische geheimen

null Beeld
Rinske van de Goor

Toen ik hoorde dat ze dood was, was ik boos op haar. Ze was zo’n leuke vrouw en ze had zo’n liefdevolle man! Toch rookte en dronk ze zichzelf kapot en deed ze geen enkele poging te veranderen. Ja, ze had depressies, maar ze deed hém dit ook aan. Hij verdiende het, dat ze voor hem haar best deed, vond ik.

Op rouwvisite bij haar man vroeg ik hem hoe het kon dat hij zo makkelijk kon accepteren dat ze niet harder vocht tegen haar depressies en verslavingen. En toen vertelde hij wat het was, dat haar deed verlangen naar verdoving en zelfverwoesting. En waarom hij vrede had met haar dood.

Toen ze 14 was had ze een kind gekregen – verwekt door haar vader. Haar moeder voedde hem op als haar eigen zoon, en hij wist niet beter of hij was een nakomertje. Voor zijn levensgeluk mocht het geheim nooit uitkomen. Hij heeft nooit geweten dat hij niet haar broertje was, maar haar halfbroertje – en zoon. Ook niet na het overlijden van haar ouders.

Zijn vader/opa was apetrots op zijn jongste zoon. Hij leek ook erg op hem, wat met driekwart van zijn genen natuurlijk ook niet verwonderlijk was. Zo had haar broertje als nakomelingetje en lieveling van haar vader een gelukkige jeugd en hij groeide onbekommerd op.

Maar zijn oudere zus annex moeder werd verwoest door het geheim dat ze met zich meedroeg. Alleen haar man wist ervan. Dus, hoewel hij verdrietig was haar te moeten missen, bood de wetenschap dat ze eindelijk rust had hem grote troost.

De afgelopen weken heeft een groep vrouwen verteld wat hen in de tv-wereld is overkomen. Ik vrees dat ze ook wat victim blaming over zich heen hebben gekregen via social media, maar toch vooral bewondering en respect. En ongetwijfeld voelen veel vrouwen, net als ik, ook dankbaarheid jegens hen. Dat ze het zwijgen doorbraken en zo de weg vrijmaakten voor andere vrouwen.

Het vereist enorme moed om uit te komen voor doorgemaakt seksueel misbruik, intimidatie, mishandeling, verwaarlozing. Naast de pijn van het misbruik is er de pijn van het zwijgen. Want dit soort geheimen zijn toxisch. Ze vreten je van binnen op, alsof je als slachtoffer zelf iets te verbergen hebt, medeschuldig bent, je moet schamen.

Als huisarts is mijn spreekkamer soms een eerste veilige plek waar mensen durven te vertellen. Maar ik weet ook dat ik veel verborgen leed mis. En dat ik er soms pas jaren later achterkom wat er ergens speelde, of nog vaker, dat ik daar nooit achterkom.

Fantastisch nieuws dus, dat op dit moment de meldpunten voor seksueel grensoverschrijdend gedrag overspoeld worden. Dat slachtoffers vertellen. Hoe moeilijk dat ook is. Dat ze gehoord worden. Wie zich schaamt om iets wat hem of haar is aangedaan, is slachtoffer en heeft niks misdaan. Zodra het verteld wordt, komt de verantwoordelijkheid terug waar deze hoort. Bij de ander. En kan het slachtoffer weer worden wie zij of hij ooit was: een mens, die van niemand anders is.

Rinske van de Goor is huisarts

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden