Meer vlees voor minder poep op de stoep

Er moet meer vlees in het voer, dan poept de hond minder, ontdekten fokkers uit Friesland. Inderdaad: het voer dat zij verkopen, resulteert in minder hondenpoep....

BEHALVE de voorzitter van de winkeliersvereniging uit de buurt, die voorbeeldig met schepje en zakje over straat loopt, zie je zelden iemand de drollen van zijn hond opruimen. En dat terwijl het probleem van de hondenpoep al jarenlang onbedreigd in de toptien staat van stedelijke ergernissen. In sommige delen van de stad slalommen voetgangers over de stoep, en op het gras in het park is het voor zongenieters uitkijken geblazen.

Campagnes die het baasje manen de uitwerpselen van zijn hond op te ruimen, bieden weinig soelaas. Voor speciale uitlaatplekken en poep zuigende voertuigen van de gemeente geldt ongeveer hetzelfde: ze werken niet of slechts ten dele.

Toch zou het hondenpoepprobleem kunnen verminderen, wanneer de honden overschakelen op een ander, vleesrijker dieet, luidt de claim van het Friese hondenvoerbedrijfje Energique. 'De hond is van nature een prooi-eter. Het meeste blikvoer en de droge brokken bevatten maximaal 15 procent vlees, en dan nog vooral diermeel. Dat is sterk verhit, waardoor de darmen van het dier moeite hebben met de vertering', zegt Nanette Waldorp, mede-eigenaar van Energique.

'Bovendien bevatten de goedkopere voeders laagwaardige granen en slachtafval, zoals kippenpoten en -snavels. Kijk, het vult allemaal wel, maar het lichaam doet er niets mee. Het komt er aan de achterkant even hard uit als het er aan voorkant in gaat', aldus Waldorp.

Conventionele-hondenvoerfabrikanten als Bonzo en Pedigree bestrijden dat er in de goedkopere merken tot meel verpulverde kippenkarkassen, -poten en -snavels zijn verwerkt. 'Er geldt strenge wetgeving op dit gebied', zegt Ron Plekkringa, dierenarts bij fabrikant Friskie, onderdeel van Nestlé. Hij werkt ook voor de branchevereniging Nederlandse Voedingsindustrie Gezelschapsdieren (NVG).

Waldorp en haar partner fokten tot 1998 Ierse wolfshonden. Ze merkten dat de moederhonden maar langzaam herstelden van bevallingen, terwijl de puppy's snel aan de diarree waren. Ze constateerden ook groeipijnen. 'Wolfshonden groeien in hun eerste jaar van 650 gram tot 65 kilogram, en, gevoerd met droge brokken, ging dat hortend en stotend. Soms groeiden ze vooraan harder, dan weer achteraan.'

Uit onvrede gingen de fokkers daarom experimenteren met een vleesrijker dieet. Met een gehaktmolentje in de schuur ontwikkelden ze een menu van rundvlees, kip, groenten en granen. De gezondheidsklachten verdwenen, en tot haar verbazing merkte Waldorp dat ze de kennel minder vaak hoefde schoon te maken. 'Het scheelt zeker de helft', schat Waldorp met de natte vinger.

'Bovendien stinken uitwerpselen en urine minder en spoelen ze gemakkelijker uit met de regen', concludeerde ze uit waarnemingen in haar kennel. 'Ik ga met mijn vijf honden vijf keer per dag wandelen, en terwijl ze vroeger vijf keer moesten, hoeven ze nu slechts één keer.'

Inmiddels heeft het duo het fokken eraan gegeven, want het hondenvoedsel van de twee vond gretig aftrek. Ze betrokken een oude fabriek in Wolvega en zwaaien thans de scepter over een bedrijf dat diepvriesvleesmaaltijden afzet bij vierhonderd dierenspeciaalzaken en bij zo'n tweehonderd fokkers.

Er zijn overigens meer bedrijven die vleesrijk diepvriesvoer maken. De exacte recepten worden angstvallig verzwegen. De concurrentie is moordend in deze lucratieve branche met winstgevende segmenten als puppyvoer, voer voor grote honden, oude honden, kleine honden, fokhonden. Nederlanders geven jaarlijks vijfhonderd miljoen gulden uit aan hondenvoer.

Plekkringa van de NVG ziet wat poepproductie betreft weinig verschillen tussen brokken en blikvoer enerzijds en diepvriesvoer van Energique anderzijds. 'Zeker het hondenvoer uit het duurdere segment (zes gulden per kilogram) verteert net zo goed als Energique. De poep beslaat slechts 10 procent van de oorspronkelijke hoeveelheid voedsel.'

Bij de goedkopere soorten bedraagt het poepgehalte daarentegen 20 tot 30 procent, en dat zit hem vooral in de soort voedingsvezel, betoogt dierenarts Bob Carrière van dierenkliniek Ermelo. 'Vezels in het algemeen stimuleren de darmbeweging, en vergroten in de darmen de oppervlakte, waardoor de vertering verbetert. Maar zélf verteren vezels als zemelen, maïs en soja slechter dan bijvoorbeeld de duurdere bietenpulp.'

Het mooie van bietenpulp is dat die na gedane arbeid zelf ook goed verteert, terwijl laagwaardiger vezels blijven bestaan, veel water vasthouden en daardoor meer poep produceren. 'Hoe goedkoper het voer, hoe minder dierlijk eiwit, hoe laagwaardiger de voedingsvezel, en hoe meer poep', zo vat Carrière samen. 'Wanneer elke hondenbezitter zou overschakelen op een vleesrijk menu met bietenpulp is een reductie van 40 procent van de poep mogelijk.' Energique bevat onder meer bietenpulpvezel.

Ook volgens prof. dr. ir. Anton Beynen van de vakgroep Voeding van de Universiteit Utrecht valt er wel wat af te dingen op de claim van Energique. In 1996 onderzocht een medewerker van Beynen het Energique-hondenvoer. 'Vier honden van vijftien kilogram kregen het vleesmenu uit Wolvega, en zij produceerden 120 gram poep per dag. Gevoerd met droogvoer bleken zij 150 gram aan uitwerpselen te produceren', aldus Beynen.

Geen 50 procent vermindering dus, zoals Energique beweert, maar 20 procent. 'Nog niet slecht', concludeert Beynen. Net als Carrière denkt hij dat de winst wordt geboekt door het feit dat de hond dierlijk eiwit beter verteert dan plantaardig eiwit. 'Maar zo gek veel weten we niet over de ideale samenstelling van hondenvoer. Die hangt namelijk ook af van de functie van een hond: is het een politiehond, een fokhond, een knuffelhond?

'Systematisch onderzoek naar hoe al deze dieren met al die verschillende functies door de jaren heen op voedersoorten reageren, vergt eigenlijk een hondenleven van vijftien jaar en zoveel geduld is er niet in de branche.'

'We zijn echt heel intensief bezig met het ontlastingsprobleem', aldus Plekkringa. 'Honderd procent vertering is onhaalbaar en onwenselijk, want dan geef je de hond astronautenvoer, en daar doe je het dier geen goed mee. En omdat niet iedereen zich de drie keer zo dure topmenu's kan of wil veroorloven (u eet toch niet elke dag biefstuk), zit er niets anders op dan toch maar het baasje op te voeden.'

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden