Marslander Schiaparelli heeft landing mogelijk niet overleefd

De Europese lander Schiaparelli die woensdag op Mars moest neerstrijken, heeft geen teken van leven gegeven. De kans lijkt daarom groot dat de sonde de landing niet heeft overleefd.

De landing van Schiaparelli is vooral een generale repetitie voor als ruimtevaartorganisatie ESA in 2020 'echt' wil gaan landen op Mars.Beeld anp

Medewerkers van ruimtevaartorganisatie ESA in de controleruimte in Darmstadt leefden urenlang tussen hoop en vrees. Toen Schiaparelli om even voor vijf uur moest zijn neergedaald, duurde het vanwege de grote afstand tien tergend lange minuten voordat een levensteken de aarde zou bereiken. Maar het bleef stil, en hoe meer tijd verstreek, hoe verder de gezichten van de aanwezigen verstrakten.

Volgens ESA is het nog niet zeker of Schiaparelli in het rode zand van Mars is gecrasht. Het signaal afkomstig van de lander was zeer zwak, omdat Schiaparelli niet is ontworpen om rechtstreeks met aarde te communiceren. Dat gebeurt normaal gesproken via een van de satellieten die al om de planeet cirkelen. Die hebben sterkere zenders en betere antennes om gegevens door te sturen.

Enkele van deze satellieten luisterden mee tijdens de afdaling. Maar ook Mars Express, de Europese satelliet die al sinds 2003 om Mars draait, kon geen uitsluitsel bieden over de toestand van de lander.

Niet speculeren

'Het ziet er niet goed uit', zei missieleider Paolo Ferri gisteravond in Darmstadt. Het signaal dat Schiaparelli tijdens de afdaling uitzond en dat aanvankelijk wel op aarde ontvangen werd, viel onverwacht weg. Hetzelfde beeld kwam naar voren uit de data die Mars Express later doorstuurde. ESA wilde niet speculeren over wat er mogelijk is misgegaan.

De ruimtevaartorganisatie verwacht donderdagochtend meer duidelijkheid te hebben. Dan is de derde informatiebron geanalyseerd, afkomstig van de Trace Gas Orbiter. Dat is de satelliet die het afgelopen half jaar samen met Schiaparelli naar Mars is gevlogen en die gisteren in een baan om Mars is gekomen. TGO heeft niet alleen een signaal, maar ook telemetrie verzameld over de landing, en uit die extra gegevens hoopt ESA af te leiden wat er onderweg is gebeurd.

Een eventueel verlies van Schiaparelli is geen groot verlies voor de wetenschap. De lander was bedoeld om ervaring op te doen met neerstrijken op Mars, een zeer complexe procedure. Als we kunnen achterhalen wat er is misgegaan, kunnen we daarvan leren en is de test nuttig geweest, aldus Ferri. Dat TGO nu functioneert, is uiteindelijk belangrijker. TGO gaat onderzoek doen aan de zeer ijle atmosfeer van Mars, en kijkt naar mogelijk leven op de planeet.

Desondanks is een mislukte landing toch een gevoelige nederlaag voor ESA, dat twee jaar geleden wel op een komeet wist af te dalen. Een eerdere poging in 2003 om te landen op Mars mislukte ook al, terwijl de Amerikanen het al zeven keer hebben geflikt. De landingstechniek die gisteren beproefd werd, moet dienen om in 2020 een marswagentje te planten. Een eventuele mislukking nu zal het vertrouwen daarom geen goed doen.

Meer lezen?

Lees hier de antwoorden op vijf vragen over de landing op Mars.

Dit zijn de opvallendste foto's van Mars' landschappen. (+)

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden