Mars had ooit zijn eigen 'Atlantische Oceaan'

Vier miljard jaar geleden was er een primitieve oceaan op Mars die meer water bevatte dan de Noordelijke IJszee op aarde. Dat blijkt uit metingen met onder meer de Europese Very Large Telescope, die verspreid over een periode van zes jaar door een internationaal team van wetenschappers zijn verricht.

Deze artist's impression laat zien hoe Mars er vier miljard jaar geleden kan hebben uitgezien.Beeld ESO/M. Kornmesser

De nieuwe schatting van de hoeveelheid water op de jonge planeet Mars is gebaseerd op gedetailleerde waarnemingen van twee enigszins verschillende vormen van water in de Marsatmosfeer. De eerste is de bekende vorm, die uit twee waterstofatomen en één zuurstofatoom bestaat. De tweede is halfzwaar water of HDO, een natuurlijke variant waarin een van de waterstofatomen is vervangen door de zwaardere soortgenoot deuterium.

Omdat halfzwaar water zwaarder is dan normaal water, ontsnapt het na verdamping minder gemakkelijk de ruimte in. Dus hoe meer water een planeet in de loop van zijn bestaan verliest, des te groter wordt het HDO-aandeel van het resterende water.

Halfzwaar water
Uit het onderzoek, dat in het tijdschrift Science wordt gepubliceerd, blijkt dat het water in de Mars-atmosfeer met een factor 7 à 8 met halfzwaar water is verrijkt. Dat wijst erop dat de planeet een hoeveelheid water is kwijtgeraakt die 6,5 keer zo groot was als de hoeveelheid die in de huidige poolkappen is opgeslagen. En daaruit volgt dat de oceaan op de jonge planeet zeker 20 miljoen kubieke kilometer water moet hebben bevat.

Gezien de huidige topografie van Mars, zal het meeste water zich op de noordelijke vlakten hebben verzameld. Als dat inderdaad het geval was, zal ongeveer 19 procent van Mars onder water hebben gestaan. Ter vergelijking: de Atlantische Oceaan neemt 17 procent van het oppervlak van onze aarde in beslag.

www.allesoversterrenkunde.nl

Mars zou nat genoeg zijn geweest om zijn volledige oppervlak met een 140 meter dikke laag water te bedekken. Maar het is waarschijnlijker dat het water zich in de laagst gelegen gebieden verzamelde, en een oceaan vormde die bijna het halve noordelijke halfrond van Mars bestreek. Plaatselijk kan het water meer dan 1,6 kilometer diep zijn geweest.Beeld ESO/M. Kornmesser
Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden