Maan heeft er 'aardse' krater bij

Om 13.31 uur is een lege rakettrap met hoge snelheid te pletter geslagen op de maan (met video). Doel: zoeken naar ijs.

NASA bevestigde direct het inslaan van de raket en van de sonde die minuten later door de wolk van opspattend gas en puin vloog en daarna ook te pletter sloeg. Binnen enkele uren worden daarvan ook beelden verwacht, vanuit het rondcirkelende zusterschip. Analyses van het materiaal, met daarin mogelijk aanwijzingen voor waterijs, volgen later.

Het experiment moet aantonen of er zich water bevindt in de bodems van sommige diepe kraters bij de noord- en zuidpool van de maan. Die liggen altijd in de schaduw. Het is er ijskoud. Misschien heeft zich daar water opgehoopt in de vorm van ijskristallen in de maanbodem.

Als er ijs in de maanbodem zit, is een toekomstige maankolonie voor het watergebruik niet afhankelijk van duur transport vanaf de aarde. Ook kan het maanwater worden gebruikt om raketbrandstof te maken.

9000 kilometer per uur

Om naar maanijs te zoeken, liet de Amerikaanse ruimtevaartorganisatie NASA een lege rakettrap met een snelheid van 9000 kilometer per uur te pletter slaan in de poolkrater Cabeus. Daarbij is naar verwachting een kratertje van twintig meter ontstaan.

Bij de inslag is een grote wolk van een paar honderd ton stof en gas de ruimte in geblazen, tot een hoogte van enkele tientallen kilometers. Als er ijs in de bodem zit, zal die inslagpluim waterdamp bevatten.

De samenstelling van de inslagpluim wordt opgemeten door de LCROSS-ruimtesonde (Lunar CRater Observation and Sensing Satellite), die er dwars doorheen vloog en vier minuten na de rakettrap zelf ook te pletter is geslagen.

Video (tekst gaat hieronder verder)
]]>

Studie

De meetgegevens waren al naar de aarde geseind. Ook NASA's maanverkenner Lunar Reconnaissance Orbiter (LRO) zal de inslag bestuderen, evenals tientallen telescopen op aarde.

De LCROSS-sonde is op 18 juni samen met de maanverkenner LRO gelanceerd. Afgelopen nacht is hij met succes losgekoppeld van de Centaur-rakettrap.

Geen bombardement

Vanuit Nederland was van de inslag van vanmiddag niets te zien: om half twee stond de maan onder de horizon. Vanaf ca. 12.15 uur was alles wel live te volgen op www.nasa.gov/ntv.

NASA benadrukt dat er geen sprake is van een 'bombardement'. Er zijn geen explosieven in het spel. Het materiaal waaruit de rakettrap bestaat, zal door de energie van de inslag verdampen, net zoals dat bij de vele natuurlijke meteorieten gebeurt die op de maan inslaan.

De LCROSS-sonde (voorgrond) schiet een lege Centaur-rakettrap af op een donkere krater nabij de zuidpool van de maan. (NASA) Beeld
De LCROSS-sonde (voorgrond) schiet een lege Centaur-rakettrap af op een donkere krater nabij de zuidpool van de maan. (NASA)
Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden