Kweekvis op zee kán alle visvangst wereldwijd vervangen - al zijn er nog wel wat hobbels

Voedselkweek op zee kan de huidige visvangst volledig vervangen en ruimschoots aan de vraag naar vis van de toekomst voldoen. Dat schrijft een internationaal team van wetenschappers van onder meer de Universiteit van Californië in vakblad Nature Ecology & Evolution.

Marc Verdegem, die zich met aquaculturen bezighoudt aan de universiteit van Wageningen: 'Er zijn een heleboel ontwikkelingen die erop duiden dat het op lange termijn gaat lukken om het voederprobleem rond te krijgen.'Beeld AP

De studie onderstreept daarmee dat mariene aquacultuur, het kweken van vis en schelpdieren op zee in een soort grote kooien, weleens een grote toekomst kan hebben. Gezien de groei van de wereldbevolking stijgt de vraag naar voedsel gestaag door, terwijl de visserij zijn maximum heeft bereikt en meer landbouw sterk milieubelastend zal zijn.

De potentie voor het kweken van vis en schelpdieren in kustgebieden werd eerder al bekeken voor afzonderlijke gebieden, maar nu ook wereldwijd, schrijven de onderzoekers. Het blijkt dat in een ideale situatie slechts 0,015% van de oceaanoppervlakte nodig is om dezelfde hoeveelheden vis en schaaldieren te produceren als de gehele huidige visserij. In de praktijk zal daarvoor meer oppervlakte nodig zijn, maar hoe dan ook hebben kustgebieden meer dan genoeg ruimte om via kweek te voldoen aan de vraag naar voedsel uit zee, aldus de onderzoekers.

Daarnaast ontdekten de wetenschappers dat enkele van de gebieden met de hoogste potentie voor de kusten liggen van landen met een hoge bevolkingsgroei, waaronder India en Kenia.

Het onderzoeksteam deelde de oceaan op in hokjes en berekende met behulp van de temperatuurverdeling van het water en de groeisnelheden van verschillende vis- en schelpdiersoorten hoeveel voedsel er in elk gebied gekweekt kan worden. Ze corrigeerden voor gebieden die al andere doeleinden hebben en namen diepten van meer dan 200 meter niet mee. Daarnaast gingen ze uit van een relatief lage dichtheid van gekweekte dieren.

Marc Verdegem, die zich met aquaculturen bezighoudt aan de universiteit van Wageningen, vindt vooral het in kaart brengen van weinig gebruikte kustgebieden met veel potentie een belangrijke uitkomst van de studie. Maar, voegt hij toe 'dat het ergens klimatologisch gezien ideaal is om te kweken, is wel iets anders dan dat het daadwerkelijk gaat gebeuren.' Het kan een lange weg zijn om de juiste kennis en infrastructuur op te bouwen en het is maar de vraag of landen en bedrijven die investering kunnen doen.

Hobbels

Er zijn nog heel wat hobbels te nemen, benadrukt Verdegem. De voornaamste vraag: waar moet al die vis mee worden gevoerd? Gedacht wordt aan het ontrekken van voedingsstoffen uit restafval van landbouw. Ook kijken onderzoekers of visvoer uit zeewier of bacteriële eiwitten te maken valt. 'Er zijn een heleboel ontwikkelingen die erop duiden dat het op lange termijn gaat lukken om het voederprobleem rond te krijgen.'

Hij voorziet een mooie toekomst voor de mariene aquacultuur, die volgens hem als grootste voordeel heeft dat er weinig tot geen zoet water voor nodig is, terwijl steeds meer gebieden in de wereld verzilten of verdrogen. Bovendien is mariene aquacultuur, mits goed uitgevoerd, duurzamer dan veeteelt, doordat vissen minder methaan uitstoten dan vee.

'Maar het blijft natuurlijk dierlijke productie,' voegt hij toe. Daar hoort nog altijd het nodige afval bij - denk aan de uitwerpselen van vissen. Tegenstanders van aquacultuur wijzen erop dat het een nieuwe vorm van bioindustrie is. Als vissen te sterk opeengepakt worden, levert dat de dieren veel stress op en krijgen ziekten en parasieten vrij spel, waarschuwen zij.

Meer lezen over (duurzame) vis:

Gebroederlijk staan de blikjes tonijn in het schap naast elkaar. Merkwaardig: de een is 1,99 euro, de ander 1,37 euro. Wie goed kijkt, ziet dat het duurdere blikje een extra, blauw logo heeft: 'Gecertificeerd duurzame visserij MSC'. Wat is het verschil?

In de supermarkten ligt volop duurzaam gevangen en verantwoord gekweekte vis met het MSC- of ASC-keurmerk. Maar waarom moet je er in viswinkels naar zoeken? En kun je de visboer op zijn blauwe ogen vertrouwen?

Koop verantwoord gekweekte zalm - dat is hard nodig. Want zelfs in Noorwegen, koploper in zalmkweek, wordt pas 5 procent van de zalm verantwoord gekweekt.

Het staat sinds een tijdje op de kaart in sommige restaurants: Hollands zeewier, potentieel volksvoedsel. Lukt het om op grote schaal duurzaam zeewier te kweken in open zee en kustgebieden, dan zijn de mogelijkheden eindeloos.

Op menige website wordt gewaarschuwd voor schadelijke stoffen in vis - grote hoeveelheden dioxines en zware metalen zouden via kibbeling en paling in het lichaam belanden. Hoe zit dat precies?

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden