Kwart van zware rokers sterft voor 65ste, maar stoppen loont

Ongeveer een kwart van de zware rokers overlijdt voor zijn 65ste verjaardag, tegenover 7 procent van de niet-rokers. Dat blijkt uit onderzoek van het CBS en het Trimbos Instituut dat vrijdag wordt gepubliceerd in het Nederlands Tijdschrift voor Geneeskunde. Mensen die meer dan twintig sigaretten per dag roken, blijken gemiddeld 13 jaar korter te leven dan niet-rokers.

Foto anp

Het is de eerste keer dat het verband tussen roken en sterfte in Nederland op deze schaal is onderzocht. De onderzoekers vroegen tussen 2001 en 2006 zo'n veertigduizend Nederlanders via een enquête naar hun rookgewoonten. De afgelopen jaren werd gekeken hoeveel van hen waren overleden en wat de doodsoorzaak was.

Van de zware rokers haalt 23 procent de 65 jaar niet, zo blijkt. Van de matige rokers - minder dan twintig sigaretten per dag - overlijdt 16 procent voor zijn 65ste levensjaar. Van de lichte rokers - mensen die niet dagelijks roken - is dat 11 procent, en van de niet-rokers 7 procent.

Stoppen altijd effectief

De rokers stierven relatief vaak aan kanker, met name aan longkanker. Ook hart- en vaatziekten en ademhalingsziekten kwamen bij hen vaker voor dan bij niet-rokers.

Stoppen met roken blijkt op elke leeftijd effect te hebben, zegt onderzoeker Esther Croes van het Trimbos Instituut. Zo hebben rokers die voor hun 35ste stoppen, een vergelijkbare levensverwachting als mensen die nooit hebben gerookt. Bij rokers die rond hun 50ste stoppen halveert het sterfterisico.
'Maar dit betekent niet dat je onbekommerd tot je 35ste kunt roken', zegt Croes. 'Wij weten zeker dat dit gevolgen heeft. Op deze leeftijd is sterfte niet het belangrijkst, maar gaat het eerder over andere effecten op de gezondheid, zoals een verminderde conditie, problemen met hart en bloedvaten, en een hogere kans op infecties of het ontwikkelen van copd.'

De afgelopen jaren worden in Nederland vier op de tien overlijdensgevallen voor de leeftijd van 80 jaar veroorzaakt door tabak, aldus het onderzoek. 'Dat is meer dan twintig jaar geleden', zegt Croes. 'We zien nu de effecten bij de Nederlanders met het zwaarste rookverleden uit de geschiedenis.'

Als de huidige trend doorzet, zal de sterfte door roken over twintig jaar minder zijn dan nu, verwacht ze, omdat er steeds minder wordt gerookt. Was vijftien jaar geleden nog 10 procent van de Nederlanders een zware roker, nu is dat nog 4 procent. Het aandeel matige rokers daalde van 18 naar 14 procent.

Meer over