doe mij er ook zo een

Kunnen we het web van Spider-Man namaken en tussen wolkenkrabbers slingeren?

Wetenschapsredacteur George van Hal bespreekt begerenswaardige uitvindingen uit sciencefictionfilms en -series en zoekt uit of ze realiteit kunnen worden. Vandaag: de webschieters van Spider-Man.

Wat?

Superstevig spinnenweb dat je vanuit ‘webschieters’ rond je polsen kunt lanceren.

Waar gezien?

Thwip! Twnnng! Whzzzt! In zowel de strips, tekenfilms als de bioscoopfilms van Spider-Man heeft de superheld apparaatjes om zijn pols waaruit hij een superkleverig web schiet. Daarmee slingert hij tussen wolkenkrabbers en verpakt slechteriken in webpakketjes om ze bungelend aan een lantaarnpaal op de politie te laten wachten.

Hoe dichtbij zijn we?

Stap één is eenvoudig: zelf schieters bouwen. Zwengel YouTube aan en je vindt een breed palet aan keuzes. Zo maakt knutselaar Sean van kanaal Sean’s Crafts een werkende webschieter uit onder meer karton, de veertjes in een pen, wat ducttape, flosdraad, superlijm en stokjes uit een waterijsje.

Maar als iedereen een simpele webschieter kan bouwen, waarom zien we dan geen hordes New Yorkers tussen de wolkenkrabbers slingeren om de ochtendspits te vermijden? Het antwoord: een gewoon mens kan dat niet. De grote krachten die tijdens het slingeren op je armen werken zouden je ernstig verwonden. Om nog maar te zwijgen over wat er gebeurt als je met hoge snelheid tegen een gebouw klapt, of per abuis naar beneden valt.

Het betere webslingeren kun je dus beter overlaten aan mensen met superkrachten. Maar stel eens dat je je webschieters voor meer alledaagse klussen wilt gebruiken, zoals het pakken van de afstandsbediening op tafel zonder van de bank op te staan? Of dat je simpelweg een heel stevige trekkabel wilt hebben?

Dan luidt de vraag: kunnen we die mooie YouTube-schieters opvoeren met iets dat de kracht benadert van het fictieve web van Spider-Man? Het antwoord is: ja. Sterker nog, dat materiaal bestaat al. Het wordt gemaakt door spinnen.

Echt spinrag is razend sterk. Geschaald naar gewicht is het viermaal sterker dan staal en driemaal sterker dan kevlar. Helaas blijken spinnen in de praktijk wat lastigere klanten dan bijvoorbeeld zijdewormen. Ze zijn relatief agressief, territoriaal en vreten elkaar én elk overgebleven restje web zonder pardon op. Als spinragboer is het dan een fikse uitdaging genoeg te oogsten, al zijn er wel mensen die zich daaraan wagen en geduldig met een katrol het spinrag uit het achterste van de dieren rollen, zoals sommige horrorachtige internetvideo’s bewijzen.

Handiger, wellicht, is het spul dan maar zelf produceren. Zo paste de Amerikaanse onderzoeker Randy Lewis (Utah State University) geiten genetisch aan met een beetje spinnen-dna, waarna ze spinrageiwitten in hun melk gingen produceren. Helaas blijkt het daaruit gewonnen draad (nog) niet zo goed als het echte spul.

Dichter bij de praktijk is het Japanse bedrijf Spiber. Zij produceren kunstrag dat ze zelf overigens liever ‘gebrouwen eiwit’ noemen. Ze hebben hun oorspronkelijke spinragformule namelijk zodanig aangepast dat het materiaal in tegenstelling tot echt rag niet krimpt als het nat wordt.

Of ze hun doel – betaalbare duurzame kleding maken – gaan bereiken, is nog de vraag. Maar voor wie liever geen spinnenboerderij optuigt in de kelder, is zo’n draadje kunstrag in een webschieter voorlopig het dichtst dat je je Spider-Man-fantasie kunt benaderen.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden