Kritiek op Nature-voedingsstudie

Emulgatoren die in ijsjes en veel andere bewerkte voedingsproducten zitten kunnen bijdragen aan het ontstaan van darmontstekingsziekten en overgewicht. Dat schrijven Amerikaanse en Israelische onderzoekers op basis van muizenexperimenten in de jongste editie van Nature. Maar er is ook stevige kritiek op hun conclusie.

Foto ANP

Emulgatoren worden toegevoegd aan voedingsproducten om ze smeuïger en langer houdbaar te maken. In totaal zijn er tientallen emulgatoren, maar de studie richtte zich op twee veelgebruikte stoffen: carboxymethylcellulose (cmc) en polysorbate-80 (p80).

De onderzoekers gaven muizen drinkwater met 1 procent cmc of p80. Muizen met aanleg voor de darmontstekingsziekte colitis ontwikkelden als gevolg hiervan deze ziekte. Muizen zonder aanleg ontwikkelden de stofwisselingsziekte metabool syndroom. Hetzelfde effect trad op toen de onderzoekers de emulgatoren toevoegden aan het voedsel van de muizen.

Schadelijk

Volgens de onderzoekers doen de emulgatoren schadelijke bacteriesoorten in de darmen floreren, die vervolgens het darmslijmvlies aantasten. Hierdoor raakt de barrière verzwakt die het darmslijmvlies en de darmwand normaal gesproken vormen tussen de darminhoud en het lichaam. Moleculen afkomstig van de bacteriën kunnen het lichaam in 'lekken', stofwisselingsprocessen verstoren en zo het metabool syndroom veroorzaken.

Dit zou het geval kunnen zijn, maar op basis van deze studie kun je het zeker niet stellen, zegt Max Nieuwdorp, die in het AMC in Amsterdam de relatie tussen type 2 diabetes en darmbacteriën onderzoekt en niet betrokken was bij de studie. 'Een typisch geval van een voorbarige conclusie.'

Kritiek

De onderzoekers stellen dat ze doseringen hebben gebruikt die vergelijkbaar zijn met de toegestane dosis in voedingsproducten, maar ze rapporteren nergens hoeveel de muizen precies hebben binnengekregen.

'Dit is een onderwerp waarover sterke meningen bestaan,' zegt Willem de Vos, hoogleraar microbiologie aan de Universiteit Wageningen die ook niet bij de studie betrokken was. 'Ik kijk liever naar de feiten, en die zijn niet overtuigend genoeg, want de onderzoekers rapporteren geen enkel experiment met mensen.'

Afgelopen jaar concludeerden Israëlische onderzoekers dat de consumptie van zoetstoffen type 2 diabetes kan veroorzaken. Daarop kwam veel kritiek, omdat de conclusie in ging tegen de consensus op basis van eerdere studies dat er juist geen verband bestaat tussen zoetstoffen en suikerziekte. Iets vergelijkbaars geldt voor deze studie, al ontkennen de critici niet dat emulgatoren schadelijk kunnen zijn.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@volkskrant.nl.