Is het gezonder om buiten te sporten of in de sportschool?

Gezond

Nu de kou toeslaat en de avond vroeg valt, wijken hardlopers en wielrenners uit naar de sportschool om daar op loopband en hometrainer aan hun conditie te werken. Dat is wellicht ook om een andere reden een goed idee: hap je door buiten te sporten niet veel meer luchtverontreiniging naar binnen dan wanneer je in een geventileerd fitnesscentrum je oefeningen doet?

Beeld anp

Wie zich inspant, haalt heel diep adem en ook nog eens door de mond: bij luchtverontreiniging een dubbel nadeel, zegt Frans de Jongh, longfysioloog in het Medisch Spectrum Twente. Schadelijke stoffen komen zo in grote hoeveelheden en ongefilterd (omdat de neus wordt overgeslagen) in de longen. Australische onderzoekers die marathonlopers onderzochten, ontdekten dat bij hen een lage concentratie verontreiniging evenveel schade aanricht als een hoge concentratie bij mensen in rust.

Maar de sportschool blijkt het niet op alle fronten beter te doen, zo blijkt uit een nog ongepubliceerd onderzoek in het vakblad Building and Environment. Hoogleraar radiochemie Bert Wolterbeek (TU Delft) bestudeerde daarvoor met Portugese collega's het binnenklimaat van elf fitnesscentra in Lissabon, van het krachthonk tot de spinningzalen en de pilates-studio's.

De concentraties kooldioxide, formaldehyde en fijnstof bleken boven de vastgestelde norm te liggen, vooral tijdens de drukbezochte aerobiclessen, waar puffende sporters veel kooldioxide uitblazen en stofdeeltjes doen opdwarrelen. Formaldehyde was afkomstig van het ontsmettingsmiddel waarmee vloeren en apparaten werden gereinigd, verduidelijkt Wolterbeek.

Kwaad

Over de kooldioxide is longfysioloog De Jongh niet ongerust. In rust ademen we ongeveer een kwart tot een halve liter kooldioxide per minuut uit, en bij inspanning is dat vijf tot tien keer meer. 'Dat klinkt spectaculair maar lucht bevat 0,03 procent kooldioxide. Vermenigvuldig dat met tien en het is nog steeds weinig.'

Formaldehyde kan meer kwaad: dat is bij langdurige blootstelling kankerverwekkend. Ook fijnstof kan schade aanrichten, hoewel dat afhangt van de grootte en de chemische samenstelling van de deeltjes. Grote stofdeeltjes blijven steken in de bocht van de keel. Slechts 10 procent bereikt de longen waar ze door de trilharen omhoog worden gewerkt. Kleine stofdeeltjes komen dieper in de longen en kunnen zo in de bloedbaan terecht komen. Klachten over luchtwegen, hart en vaten kunnen het gevolg zijn.

Gevaar?

De Jongh ziet geen onmiddellijk gevaar voor de gezondheid. 'De onderzochte fitnesscentra hoeven niet te worden dichtgetimmerd', erkent Wolterbeek, 'maar toch hadden we dit niet verwacht. Je gaat naar een sportschool voor je gezondheid en dan wil je dat daar de luchtventilatie in orde is.'

Toch maar niet sporten? De Jongh: 'Als je het effect van een zittend leven vergelijkt met hardlopen dwars door Amsterdam, dan denk ik dat de sporter het wint. Het positieve effect van beweging op de gezondheid is nog altijd groter dan het nadelige effect van verontreiniging.'

Ook een vraag voor deze rubriek?

Mail naar gezond@volkskrant.nl

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@volkskrant.nl.