ColumnRinske van de Goor

‘Ik denk dat de medicijnen thuis allemaal in een grote familiepot zitten’

null Beeld

Zoals baasjes op hun honden gaan lijken, zo gaan mensen in een langdurige relatie ook steeds meer op elkaar lijken. Met name qua gedrag. Rokers wonen vaker met andere rokers, en vegetariërs met vegetariërs. Wijntjes drinken mensen ook graag samen. Kortom, mensen in hetzelfde huis stoppen vaak hetzelfde in hun mond. Niet verbazend dus, dat gewicht en hartvaatziekterisico ook correlatie vertonen tussen huisgenoten. Pas dus maar op met wie je gaat wonen.

In de huisartsenpraktijk leidt dit nog wel eens tot ingewikkelde situaties. Want het computersysteem achter het medisch dossier houdt heel slim bij hoeveel pillen er voorgeschreven zijn en rekent mij als luie dokter voor wanneer iemand weer nieuwe pillen nodig heeft. Dat computersysteem houdt echter geen rekening met huisgenoten. En zoals de chips en wijntjes in huishoudens gedeeld worden, worden ook de pillen vaak gedeeld. Dus denkt de computer dat iemand nog voor twee weken pillen moet hebben, maar leggen patiënten me geregeld uit dat de voorraad op is – want Henk slikt er ook af en toe eentje.

Uiteindelijk komen de huisgenoten vaak voor hun eigen portie aankloppen bij de dokter. Zo gebruiken huisgenoten van mensen, die antidepressiva, adhd- of slaapmedicatie slikken, vaak exact hetzelfde medicijn. In mijn huisartsenpraktijk is een echtpaar dat beide hetzelfde antidepressivum, dezelfde slaappillen en dezelfde pijnstillers in exact dezelfde doses gebruikt. Als je met de een afspraken probeert te maken over afbouwen, komt de ander eerder terug voor een herhaalrecept. Ik denk dat het thuis allemaal in een grote familiepot pillen zit.

Een keer een pijnstiller als paracetamol aan iemand geven of van iemand krijgen, is natuurlijk heel normaal. Maar mensen zijn veel guller naar huisgenoten dan je zou denken. Ook ritalin, morfine, oxazepam, temazepam en sommige astmapuffers worden ruimhartig gedeeld.

Niet alleen huisgenoten genieten mee. Er worden niet enkel pillen gedeeld, er wordt ook met pillen gedeald. Er is een florerende zwarte markt voor adhd-medicatie, slaapmiddelen, rustgevende pillen en zware pijnstillers. En zo zwart is die markt niet eens. Op internet kun je probleemloos zonder recept allerlei smakelijks bestellen.

Ik ben huisarts in Utrecht – een studentenstad. Ik vraag me weleens af hoeveel handel er gedreven wordt met de medicijnen die ik voorschrijf. Ik heb geen idee. Onderzoek laat zien dat het onder studenten heel gewoon is om wat ritalin te gebruiken voor het studeren, het tentamen of het feestje daarna.

Ach, wat geeft dat, een beetje rommelen met pillen, kun je je afvragen. Meestal gaat het natuurlijk prima. Maar het levert ook bijwerkingen op – en verslaafden. Opiaten, zoals morfine, zijn sterkwerkende, verslavende pijnstillers, alleen op recept verkrijgbaar. In Nederland gaan meer mensen dood aan een overdosis opiaten dan aan een overdosis cocaïne.

En ritalin dan? De meeste jongeren denken dat het geen kwaad kan. Maar het feit dat het meestal goed gaat, betekent natuurlijk niet dat er geen risico’s zijn. Ritalin valt onder de Opiumwet. Het kan hartkloppingen geven, de bloeddruk verhogen, slapeloosheid en agressie veroorzaken, en na uitwerking voelen mensen zich vaker down.

Dus eindig ik met een tegelwijsheid: snoepen van andermans pillen, dat moet je niet willen.

Rinske van de Goor is huisarts

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden