De week in wetenschapTonie Mudde

Hoor de wind waaien. Op Mars.

Tonie Mudde artikel Beeld de Volkskrant
Tonie Mudde artikelBeeld de Volkskrant

De eerste beelden van de nieuwe Marsmissie zijn spectaculair. En dan moet het beste nog komen.

Soms zijn geluiden pas bijzonder als je weet waar ze vandaan komen. Deze week hoorde ik iets dat klinkt als een zachte zomerbries die je tentdoek een beetje doet opwaaien. Mooi, maar gewoontjes. Totdat het besef doordringt dat de geluidsopname toch echt van de planeet Mars komt, op ruim 200 miljoen kilometer van de aarde. Het zijn de eerste geluiden die de mensheid ooit te horen kreeg vanaf het oppervlak van de rode planeet, met dank aan de succesvolle landing van het nieuwe Nasa-kar Perseverance.

Eerdere Marskarren – ze zijn ongeveer zo groot als een kleine auto – hadden de aardbewoners al flink getrakteerd, onder meer op schitterende panorama-foto’s van het uitzicht op Mars. Zo scherp dat het lijkt alsof je die steen vlak voor de Marsrover zó kunt oppakken.

Ik was bang dat de Perseverance-missie voor het grote publiek een beetje zou tegenvallen. Been there, done that, dat gevoel. Maar dan had ik buiten de Nasa gerekend, een gelikte machine die vaak kosmische scheten en gammele futuristische plannen verkoopt alsof het het belangrijkste breaking nieuws ooit is, maar toch ook regelmatig écht de wereld buiten ons kleine blauwe planeetje op spectaculaire wijze invoelbaar maakt.

Panoramafoto van Perseverance, gemaakt met de eigen navigatiecamera's, na het ontwaken op zijn nieuwe thuisplaneet.   Beeld REUTERS/NASA/JPL-Caltech
Panoramafoto van Perseverance, gemaakt met de eigen navigatiecamera's, na het ontwaken op zijn nieuwe thuisplaneet.Beeld REUTERS/NASA/JPL-Caltech

Neem de landing van Perseverance. Normaal zie je zoiets alleen in infographics, tekeningen van een sonde die de atmosfeer binnendringt, een hitteschild dat wordt afgeworpen, een rover die landt en zijn eerste babystapjes rolt in het verre stof. Infographics zijn heerlijk om snel iets te snappen, maar tekeningen kunnen een onderwerp ook iets fictiefs geven. Alsof het niet echt gebeurt.

Filmpjes van een landing op een andere planeet? Ja, van tests op aarde zijn die er zat, waar je er makkelijk bij kan met een cameraploeg. Maar de landing in full colour volgen vanuit verschillende camerastandpunten op een verre planeet zelf? Dat was nog nooit eerder vertoond en, mijn hemel, wat was het mooi.

In de woorden van onze correspondent kosmos George van Hal: ‘Het gezwiep van het materiaal, terwijl de rover zakt. Dan de blik naar beneden, terwijl het afgeworpen hitteschild door het beeld schiet. Krullende duinen en patronen in de uitgestrekte Marswoestijn komen steeds dichterbij. En dan – in splitscreen – kijk je tegelijk omlaag en omhoog. Zie: daar hangt Perseverance, bungelend aan de kabels van de Sky Crane, de vliegende takelwagen die het karretje naar de marsgrond laat zakken.’

Touchdown, en dan moet het beste nog komen. Hoge resolutie videobeelden van het Marshelikoptertje Ingenuity, die op het moment van schrijven z’n batterijen aan het opladen is en probeert zichzelf warm te houden in de koude Marsnachten van -90 graden Celsius. De lucht is er zo ijl dat de Marsdrone maar moeizaam lift kan genereren. Reken op een vluchtje van maximaal 5 meter hoog, en dat 90 seconden lang. Voor een drone op aarde is dat een prestatie van niks, maar zodra Nasa de luchtbeelden van Ingenuity op het internet zet, zullen ze een wereldwijde golf van extase en ontroering teweegbrengen. Meekijken door de ogen van dat kleine helikoptertje. 200 miljoen kilometer van hier. Op Mars!

Correctie 1/3/2021: In een eerdere versie van deze column stond dat Perseverance de eerste geluidsopname van een andere planeet maakte. Maar de Russische Venera 14 missie maakte al eens een geluidsopname op Venus.

Marsrover Perseverance daalt aan een parachute af richting het oppervlak van de rode planeet. Beeld EPA
Marsrover Perseverance daalt aan een parachute af richting het oppervlak van de rode planeet.Beeld EPA
Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden