hoogspannend

‘Gevaar hoogspanning erkend’, kopte de Volkskrant eind vorige week. De Telegraaf deed er een schepje bovenop. ‘Hoogspanningsmasten zijn levensgevaarlijk, ze veroorzaken leukemie en alzheimer’, kwalificeerde het dagblad het voorstel van het landelijke netbedrijf Tennet....

Het betreft een nieuwe elektriciteitsverbinding tussen Wateringen en Zoetermeer, een afstand van dertig kilometer. Het is de eerste hoogspanningskabel die in Nederland wordt aangelegd sinds de introductie in 2005 van het zogeheten voorzorgprincipe, of wel ‘bij twijfel niet inhalen’.

Er zijn maar weinig aanwijzingen dat elektromagnetische straling schadelijk is voor de gezondheid. Maar dit is niet voor honderd procent aangetoond en dus moet er niet worden ingehaald, is het idee. Huizen kunnen daarom beter niet staan binnen een veiligheidszone van vijftig meter van een hoogspanningstracé. Om elk risico te vermijden.

De grootte van deze veiligheidszone wordt ontleend aan grote internationale studies waaruit een mogelijk verband lijkt met leukemie (kanker) bij kinderen. Britse epidemiologen, is te lezen in hun artikel in de British Medical Journal (BMJ) in 2005, berekenden een ietsepietsje verhoogd risico.

Ze ontdekten een verband tussen het vóórkomen van leukemie in een deel van Engeland en de woonafstand tot een hoogspanningsleiding. Die ontdekking kan ook toeval zijn, suggereren ze.

Een vaag verband, stelde de Gezondheidsraad eerder in 2000. Tweetiende tot 1 extra leukemiegeval per jaar bij kinderen kunnen mogelijk het gevolg zijn van wonen in de buurt van een hoogspanningsleiding, berekende het RIVM een jaar later. Zwitserse gezondheiddeskundigen van de universiteit van Bern gooien eind vorig jaar olie op het vuur. Ook zij onderzochten – aan de hand van Zwitserse ziektegegevens – of er in de buurt van hoogspanningsleidingen meer mensen wonen met hersenaandoeningen. Uit hun berekening blijkt dat mensen die meer dan vijftien jaar binnen een afstand van vijftig meter van een hoogspanningslijn wonen, een tweemaal verhoogd risico lopen op alzheimer.

Het verband dat die Zwitsers vinden is zwak, kwalificeerde de Gezondheidsraad eind maart. Er is bovendien methodologisch zoveel op hun aanpak af te dingen dat ‘geen conclusie over een oorzakelijk verband kan worden getrokken’. Waarmee het voorzorgprincipe opnieuw in beeld is.

Om hier verder aan tegemoet te komen, is voor het Randstadtracé een nieuwe mast ontwikkeld. De hoogspanningskabels hangen daarin boven elkaar, niet naast elkaar zoals nu. De veilige magneetveldzone wordt daarmee teruggebracht tot minder dan honderd meter in plaats van driehonderd meter voor oude masten. Deze Wintrack-masten worden gebruikt voor de hoogspanningsverbinding in de Randstad die in de tweede helft van 2011 in bedrijf moet zijn.

Broer Scholtens

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 de Persgroep Nederland B.V. - alle rechten voorbehouden