Hoogleraren: erken suïcidaal gedrag als een mentale stoornis

De psychiatrie moet meer doen om zelfmoord te voorkomen. Er wordt te weinig kennis opgebouwd over de psychische mechanismen van suïcidaal gedrag en de behandeling ervan.

Zelfdoding is volgens veel religies omstreden. In sommige landen is een poging tot zelfdoding strafbaar. Beeld thinkstock

Dat schrijven de AMC-hoogleraar psychiatrie Damiaan Denys en zijn Groningse collega neuropsychiatrie André Aleman vandaag in het Britse wetenschappelijk tijdschrift Nature. Ze wijzen erop dat jaarlijks 1 miljoen mensen overlijden door zelfdoding, volgens schattingen van de Wereldgezondheidsorganisatie (WHO). Dat zijn er meer zijn dan er jaarlijks omkomen door oorlog en moord bij elkaar opgeteld.

Nog eens tien tot twintig miljoen mensen doen jaarlijks een poging zichzelf het leven te benemen. Negen van de tien mensen die zichzelf ombrengen hebben een psychiatrische stoornis. Het grootste risico lopen mensen met een depressie of alcoholverslaving.

Internationaal handboek
Denys en Aleman vinden dat suïcidaal gedrag opgenomen moet worden in de DSM, het internationale handboek voor diagnostiek van de psychiatrie. 'Dit zal suïcidaal gedrag zichtbaar maken als een mentale stoornis', aldus de auteurs van het artikel in Nature. Hierdoor kunnen psychiaters beter onderzoeken hoe ernstig de zelfmoordneigingen van hun patiënten zijn en wat de juiste behandeling is.

De oproep van de twee wordt van harte ondersteund door Ad Kerkhof, hoogleraar suïcidepreventie aan de Vrije Universiteit in Amsterdam. 'De meeste psychiaters gingen er tot voor kort van uit dat als ze een depressie goed behandelen, de suïcidale gedachten die daar soms mee gepaard gaan, ook wel verdwijnen. Dat is helaas lang niet altijd zo. De meeste zelfdodingen vinden plaats vlak na ontslag uit de kliniek.'

Meer onderzoek
Kerkhof steunt vooral de oproep meer onderzoek te doen naar de mechanismen die leiden tot suïcidaal gedrag. Dat is er nauwelijks. 'Suïcidaal gedrag wordt vaak gezien als een symptoom van stoornissen als verslaving of depressie. Maar soms is het ook het gevolg van een stoornis. Bijvoorbeeld omdat mensen niet nog eens zo'n depressieve episode willen doormaken.'

Als mogelijke verklaring voor de stiefmoederlijke behandeling van suïcidaal gedrag door de psychiatrie noteren Denys en Aleman dat zelfdoding in veel religies omstreden is. In sommige landen is een poging tot zelfdoding strafbaar. Hulp bij zelfdoding is in nog veel meer landen strafbaar.

In 2012 pleegden 1.753 Nederlanders zelfmoord. Dat is 30 procent meer dan in 2007. Toen waren het er 1.353.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@volkskrant.nl.