Hoogleraar toxicologie: regels rond besmette eieren 'te streng', 'pluimveehouders zijn de dupe'

'Het is onwetenschappelijk' dat er maximaal 0,005 milligram fipronil per kilogram in de besmette eieren mag zitten. Dat zegt Martin van den Berg, die als hoogleraar toxicologie van de Universiteit Utrecht de overheid adviseerde over de besmette eieren. Hij reageert daarmee op een adviesbrief die hij samen met Guillaume Counotte, toxicoloog van de Gezondheidsdienst voor Dieren in Deventer, aan de NVWA en het Ministerie van Economische Zaken richtte. In die brief, in handen van De Volkskrant, stellen zij dat die toegestane hoeveelheid tien keer hoger kan liggen.

Eieren worden op last van de NVWA vernietigd bij een pluimveehouder. Beeld ANP

Waarom vindt u dat de regels rondom de eieren te streng zijn?

'De huidige regels zijn gebaseerd op studies die ervan uitgaan dat consumenten hun hele leven lang elke dag een besmet ei eten. Dat is bij lange na niet het geval: het aanhouden van een norm die op korter durende en incidentele situaties is gebaseerd past nu veel beter. Het ministerie en de NVWA volgen nu regels om het volgen van regels en kijken niet naar de werkelijkheid. Daardoor ontstaat bij de consument nu verwarring over de veiligheid van de eieren en zijn pluimveehouders de dupe.'

Wat zou de norm volgens u moeten zijn?

'Een norm die is gebaseerd op studies die een kortere periode van incidentele inname als uitgangspunt nemen. Die zijn representatiever voor de huidige situatie. Neem je een veilige norm die volgt uit studies van negentig dagen, dan is die ruwweg tien keer hoger dan de huidige norm. Dat is in lijn met het rapport dat de Duitse Bondsinstituut voor Risicobeoordeling publiceerde naar aanleiding van de met fipronil besmette eieren.'

Wat zou het betekenen als deze normen ingaan?

'Voor de volksgezondheid betekent dat niks. Voor pluimveehouders geldt dat de eieren van meerdere bedrijven niet uit de handel zouden hoeven. Het precieze aantal pluimveehouders waarvoor dat geldt is onbekend, omdat de NVWA de cijfers niet heeft vrijgegeven. Maar uit de cijfers die ik als adviseur van de sector en overheid heb ingezien blijkt dat een gedeelte niet langer boven de norm uit zou komen. Eieren waar hoe dan ook te veel fipronil in zit, en die zijn er ook, moeten uiteraard wel gewoon van de markt worden gehaald.'

Dus wat moet er gebeuren?

'De Nederlandse overheid moet in dit geval een andere norm kunnen hanteren, gebaseerd op toxicologische kennis.'

Moeten de regels in het algemeen worden versoepeld, wat u betreft?

'Nee, het is goed dat de NVWA in eerste instantie voor de zekerheid uitgaat van de langetermijneffecten. Maar als vervolgens blijkt dat een langdurige periode van blootstelling niet aan de orde is, moet de NVWA hier rekening mee kunnen houden. Dat gebeurt nu niet.'

De NVWA geeft naar aanleiding van de adviesbrief aan niet over de normen te gaan, maar enkel te handhaven. Het Ministerie van Volksgezondheid, Welzijn en Sport laat weten dat de 0,005 milligram-norm van de Europese regelgeving de norm is die Nederland dient te volgen.

Meer lezen over het gifeierschandaal?

De onrust over het insecticide fipronil in kippeneieren is overdreven. Dat vinden drie hoogleraren. Zelfs als de besmette eieren al een jaar in omloop zijn, wat volgens de NVWA zou kunnen, is dit volgens de hoogleraren geen groot probleem.

Amper is de pluimveesector bekomen van de vogelgriep of de volgende crisis dient zich aan: kippen en eieren van tientallen bedrijven zijn besmet met een verboden bestrijdingsmiddel. Hoe de fipronil-ramp zich in drie weken voltrok. (+)

Mogelijk worden er in Nederland al meer dan een jaar eieren verkocht die te hoge doses van het giftige fipronil bevatten. Een pluimveehouderij in Drenthe kreeg namelijk al in juni 2016 bloedluisbestrijders van Chickfriend over de vloer.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden