Doe mij er ook zo een

Hoe maak je de hamer van halfgod Thor?

Wetenschapsredacteur George van Hal bespreekt begerenswaardige uitvindingen uit sciencefictionfilms en -series en zoekt uit of ze realiteit kunnen worden. Vandaag: de superheldenhamer van halfgod Thor.

Thor met zijn hamer in The Dark World (2013). Beeld © Walt Disney Pictures
Thor met zijn hamer in The Dark World (2013).Beeld © Walt Disney Pictures

Wat?

De hamer Mjölnir, het favoriete wapen van superheld Thor. Mjölnir kan alleen door Thor (en wie verder ‘waardig is’) worden opgepakt.

Waar gezien?

Mjölnir en Thor komen uit de Noorse mythologie, maar de recentste iteratie van de halfgod en zijn hamer is verzonnen door stripboer Marvel, die van Thor een superheld maakte met een hoofdrol in zijn eigen comicreeks én bioscoopfilms.

Hoe dichtbij zijn we?

Complete bergen verwoesten met een goed gemikte klap. Explosies bedwingen die ‘krachtig genoeg zijn om een sterrenstelsel te vernietigen’. Sla er de comics op na en Mjölnir blijkt al snel zo belachelijk krachtig, dat niemand hem ooit kan nabouwen.

Desondanks hield de mythische hamer de wetenschappelijke gemoederen een aantal jaar terug flink bezig. De reden? Een geschil over deze vraag: als de hamer van Thor werkelijk zou bestaan, hoeveel zou hij dan wegen?

De bekende Amerikaanse astrofysicus Neil deGrasse Tyson bracht de spreekwoordelijke bal aan het rollen. Hij schreef op Twitter dat de hamer van Thor grofweg zo veel moest wegen als een kudde van 300 miljard olifanten. Volgens de film was de hamer immers gemaakt van ‘het hart van een stervende ster’. En echte gestorven sterren – zogeheten neutronensterren – zijn loeizwaar. Een hap ter grootte van Thors hamer weegt dan zo veel als dat groteske aantal olifanten. Bijkomend voordeel: dat zou direct verklaren waarom alleen halfgod Thor de hamer kon optillen, en gewone stervelingen niet.

Volgens materiaalkundige Suveen Mathaudhu, eveneens zelfverklaard Marvel-fan, had Tyson het echter verkeerd begrepen. De hamer was niet gemaakt ván een stervende ster, maar ín een stervende ster. Hij pakte er de officiële verzamelkaartjes van Marvel bij en zag dat de hamer 42,3 pond moet wegen (iets meer dan 19 kilogram). Alleen zou dat betekenen dat de hamer een lagere dichtheid heeft dan aluminium.

Volgens Mathaudhu kan dat kloppen als de hamer gemaakt is van waterstof dat onder zulke hoge druk staat dat het zich een beetje als een metaal gaat gedragen. Zulk metallisch waterstof komt ook voor in het binnenste van gasreus Jupiter. Een snelle rekensom leerde Mathaudhu dat zo’n waterstofhamer een kilogram of 20 moest wegen. Dat klopte aardig met het kaartje.

Toch was het een derde wetenschapper die de discussie uiteindelijk ‘won’. Volgens fysicus James Kakalios, auteur van The Physics of Superheroes, kan Thors hamer zogeheten gravitonen produceren, hypothetische deeltjes die zwaartekracht overbrengen. Daarmee, stelde Kakalios, kan de hamer zichzelf dan zo zwaar of licht maken als gewenst. Voor een onwaardig persoon is-ie ontilbaar zwaar, terwijl de juiste persoon hem zo – hops – oppakt.

Dat paste zo lekker in de comicmythologie dat Marvel de verklaring omarmde. In de strip Indestructible Hulk nummer 8 zegt Bruce Banner (de Hulk) daarom dat zijn favoriete theorie over Thors hamer die van ‘professor James Kakalios’ is, die stelt dat de hamer gravitonen kan uitzenden.

Helaas zijn gravitonen nog nooit in experimenten gezien. En dus gooiden de hobbyisten van YouTube-kanaal Hacksmith Industries het voor hun veelgeprezen replicahamer over een andere boeg: simpelweg een heel zware Mjölnir maken.

Ze gebruikten wolfraam, een metaal zwaarder dan staal, en maakten daarmee een hamer die iets meer dan 50 kilogram weegt. Zo zwaar dat in de praktijk geen mens – hoe waardig ook – er fatsoenlijk mee kan zwaaien. Hebben we dus alleen nog een bovenmenselijk sterke Noorse halfgod nodig.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden