Het ‘andere klimaatgeluid’ krijgt eigen onderzoeksinstituut

Nederland krijgt er een opvallend onderzoeksinstituut bij. In Den Haag legt een groep gepensioneerde wetenschappers rond de Delftse emeritus hoogleraar Guus Berkhout momenteel de laatste hand aan een stichting voor klimaatonderzoek ‘op een heel andere basis dan dat van het VN-klimaatpanel het IPCC’.

Delftse emeritus hoogleraar Guus Berkhout. Beeld Roger Dohmen / ANP

De Climate Intelligence Foundation, zoals de stichting heet, krijgt steun van een aantal vermogende particuliere financiers in binnen- en buitenland, die net als Berkhout vinden dat de gevestigde orde te sterk inzet op het tegengaan van CO2. Een gas, waarvan Berkhout vindt dat ‘helemaal nog niet vaststaat’ dat het de hoofdoorzaak is van de opwarming van de aarde. De stichting, waarin volgens hem ‘vele miljoenen’ zullen omgaan, wordt daarmee de eerste klimaatsceptische instelling van enige betekenis in ons land.

Berkhout zelf zal dat woord overigens niet gauw in de mond nemen: ‘We willen niet polariseren, maar mensen met elkaar verbinden. We zullen toch met elkaar moeten uitvinden: hoe zit het nou precies met dat klimaat? Het IPCC doet zinnige dingen, maar mensen die kritiek hebben, zijn niet welkom. Die verschillen van inzicht willen we overbruggen.’

Het initiatief heeft daarmee wat weg van Climate Dialogue, een discussiesite die zeven jaar geleden op last van de VVD werd opgetuigd om klimaatsceptici en ‘reguliere’ wetenschappers met elkaar in gesprek te laten gaan. Dat bleek zelfs voor polderland Nederland wat veel gevraagd. De site, academisch en Engelstalig, stierf een stille dood, zonder de conflicten op te lossen. Het IPCC zelf ontkent overigens nadrukkelijk critici te weren.

Vastgoedmagnaat

Berkhout werkt samen met onder meer de Britse klimaatkritische Global Warming Policy Foundation, een denktank die tegendraads klimaatonderzoek financiert en tevens fungeert als trefpunt voor ‘andersdenkenden’, zoals Berkhout dat noemt. Wie er in Nederland meedoen, wil Berkhout niet kwijt. Wel meldde De Telegraaf eerder dat de stichting een half miljoen euro krijgt van vastgoedmagnaat Niek Sandmann, nummer 329 in de Quote500.

‘Opmerkelijk’, vindt Jan Paul van Soest, klimaatconsultant en auteur van een boek over klimaatscepsis, het nieuwe initiatief. ‘We hebben in Nederland wel clubjes zoals de Groene Rekenkamer en de website Climategate. Maar die hebben nauwelijks budget.’ Berkhout, destijds vooraanstaand hoogleraar aan de TU Delft en lid van de Koninklijke Nederlandse Akademie van Wetenschappen (KNAW), lijkt meer voor elkaar te krijgen. ‘We krijgen enorm veel belangstelling uit onder meer Australië, Canada en de VS’, zegt hij. ‘Onze droom is om een alternatief op te zetten naast het IPCC.’

De natuurkundige zegt zich te laten inspireren door Delphi, een Delfts geofysisch onderzoeksconsortium waar theoretici en praktijkmensen samenwerken. ‘Want dat ontbreekt eraan in de klimaatwetenschap. Alles draait er om theoretische modellen’, zegt hij.

Framen

Maar aan de VU Amsterdam noemt hoogleraar klimaatwetenschap Guido van der Werf die opvatting ‘kortzichtig en een beetje misleidend’. ‘Deze groep weet het heel goed te framen: die klimaatwetenschappers doen maar wat, er zit geen praktijk bij. Maar in werkelijkheid zijn we voortdurend bezig met metingen. Modellen heb je inderdaad nodig om iets over de toekomst te kunnen zeggen. Maar ook klimaatmodellen worden natuurlijk voortdurend geijkt met metingen.’

Irritatie over de steeds strengere klimaatafspraken lijkt een voedingsbodem. Berkhout: ‘Als je goed doorvraagt, blijkt dat veel mensen niet zozeer bezorgd zijn over het klimaat, maar vooral over de manier waarop we ons milieu verpesten. Moeten we dan duizenden miljarden stoppen in het tegengaan van CO2? Misschien kun je dat beter investeren in het tegengaan van fijnstof en plastic troep.’

Wat deugt er eigenlijk aan de argumenten van klimaatsceptici? We legden vier knellende vragen langs de meetlat. Zoals: warmt CO2 het klimaat echt wel op? 

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@volkskrant.nl.