Herstart deeltjesversneller vertraagd door kortsluiting

Teleurgestelde gezichten op deeltjeslab CERN in Genève, nu de herstart van de LHC-superversneller mogelijk weken vertraging oploopt. In een van de acht magneetsectoren van de 27 kilometer lange ondergrondse ring treedt nu en dan kortsluiting op.

De LHC in Zwitserland. Beeld ap

In 2008 leidde zoiets tot een explosie in de deeltjesmachine, die de speurtocht naar de bouwstenen van het universum meteen een jaar vertraagde.

Dat trauma is de belangrijkste reden dat CERN nu geen enkel risico neemt. In een mededeling gisteravond wordt de vertraging geschat op dagen tot enkele weken. Afgelopen weekend was er nog sprake van eerste bundels protonen in de versneller eind deze week.

De LHC is de laatste twee jaar gesloten voor een upgrade. In 2012 vinden de CERN-fysici met de grootste protonenbotser ter wereld het befaamde Higgsdeeltje dat in theorie verklaart waarom deeltjes massa hebben. De LHC draaide na de explosie in 2008 op halve kracht, om alle risico's uit te sluiten. Bij de tweede ronde tot 2018 moet nu wel de volledige botsingsenergie worden benut. Daarbij worden heel nieuwe deeltjes en effecten verwacht.

Bedieningspaneel in de LHC. Beeld reuters

Laconiek

Op zich, zeggen ingewijden, is het huidige probleem waarschijnlijk niet zo ingewikkeld. Lastig is dat de versnellermagneten inmiddels zijn afgekoeld tot minder dan twee graden. Reparaties kunnen pas worden uitgevoerd als de machines zijn opgewarmd. Dat gaat redelijk snel. Maar het weer afkoelen kost minimaal een week en waarschijnlijk meer.

CERN-directeur Rolf Heuer was gisteren in een persverklaring tamelijk laconiek over de situatie. 'De tweede run van de LHC is in de maak. In het licht van de eeuwigheid is een paar weken vertraging bij het doorgronden van het universum natuurlijk niks, een keer knipperen met je ogen.'

CERN-directeur Rolf Heuer. Beeld epa
Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@volkskrant.nl.