WetenschapKlopt dit wel?

Helft Amsterdamse vrouwen slachtoffer van straatintimidatie en geweld – Klopt dit wel?

Berichten verspreiden zich razendsnel, of ze nu kloppen of niet. Wij proberen de zin van de onzin te scheiden. Vandaag: de helft van de Amsterdamse vrouwen is slachtoffer van straatintimidatie en geweld.

Ongeveer de helft van de Amsterdamse vrouwen krijgt te maken met straatintimidatie, vooral nafluiten, nasissen en naroepen.Beeld Marcel van den Bergh

Ruim de helft (51 procent) van de Amsterdamse vrouwen krijgt op straat te maken met seksuele intimidatie en geweld, berichtten verschillende media vorige week. Bij jongere vrouwen zou dat percentage zelfs 81 procent zijn. De aanleiding van de berichten is een onlangs gelanceerde campagne van de gemeente Amsterdam, #jijstaatnietalleen. Deze is gericht op vrouwen die te maken krijgen met seksuele intimidatie en geweld op straat of online. Het actieplan volgt op het besluit van het gerechtshof dat een verbod op straatintimidatie, het zogenaamde ‘sisverbod’, in strijd is met de vrijheid van meningsuiting.

Klopt het?

Vooropgesteld: elke vrouw die op straat geïntimideerd wordt, is er één teveel. Dan nu naar de cijfers uit de berichten in de media. De genoemde getallen komen uit een onderzoeksrapportage uit 2019 van het Amsterdamse OIS (Onderzoek, Informatie, Statistiek). Deze bevat de resultaten van een enquête over straatintimidatie onder 3518 inwoners, onder wie 1884 vrouwen. Op dat onderzoek valt weinig aan te merken, de steekproef is representatief. Straatintimidatie is echter wat anders dan seksueel geweld. Hoeveel Amsterdamse vrouwen onder dat laatste lijden, is momenteel niet bekend. Wel heeft zo’n 3 procent het afgelopen jaar te maken gehad met geweld in het algemeen, of met de dreiging ervan. Hoewel het persbericht van de gemeente Amsterdam dit onderscheid netjes maakt, gaat het in de berichtgeving van veel media verloren. Het Amsterdamse onderzoek onderscheidt verder verschillende vormen van straatintimidatie: nafluiten, nasissen, naroepen, achtervolgen, betasten, in het nauw drijven en bespugen. De eerste drie vormen van straatintimidatie komen verreweg het meest voor; zo zegt ruim een op de drie vrouwen de laatste twaalf maanden te zijn nagefloten. Daarentegen zeggen 96 op de 100 vrouwen in die periode niet te zijn bespuugd, in het nauw gedreven, of betast. Ook die nuancering ontbreekt bij veel landelijke media, en ook in het gemeentelijke persbericht. Ten slotte lezen we vaak niet dat het percentage vrouwelijke slachtoffers van straatintimidatie in Amsterdam is gedaald – in 2016 was dat nog 59 procent. Omdat een vergelijking met andere steden of landen ontbreekt, is het volgens de Tilburgse hoogleraar victimologie Jan van Dijk onduidelijk hoe zwaar we aan de percentages moeten tillen. ‘Zo’n enquête zegt ook niet zoveel. De termen zijn vrij vaag, dus je weet niet goed wat je meet. Wat gebeurt er nu echt, wat zijn de motieven van de jongens, hoe beleven de vrouwen dit? Alleen diepgaander onderzoek kan dat duidelijk maken.’

Eindoordeel

Ongeveer de helft van de Amsterdamse vrouwen krijgt te maken met straatintimidatie, vooral nafluiten, nasissen en naroepen. Het is wel minder dan in 2016.

Beeld OIS
Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden