Hawking en Zuckerberg willen satellietjes naar sterrenstelsel sturen

Is er leven op Pluto, kun je dansen op de maan? Wetenschapper Stephen Hawking wil het nog wat verderop zoeken. Hij wil samen met Mark Zuckerberg van Facebook een zwerm satellietjes richting Alfa Centauri sturen, een sterrenstelsel dat uit drie sterren bestaat.

Miljardair Yurii Milner (links) en Stephen Hawking bij de presentatie van het Breakthrough Starshot-initiatief. Beeld anp
Miljardair Yurii Milner (links) en Stephen Hawking bij de presentatie van het Breakthrough Starshot-initiatief.Beeld anp

Alfa Centauri staat het dichtst bij de aarde van alle sterren. Maar makkelijk bereisbaar is hij niet: de afstand bedraagt 4,4 lichtjaar. Een gewone raket zou er vele tienduizenden jaren over doen om er te komen. Bovendien is een ongelooflijke hoeveelheid energie nodig om een 'normaal' ruimtevaartuig er te krijgen. Hawking en Zuckerberg hebben daarom samen met de Russische filantroop en internetmiljardair Joeri Milner een plan ontwikkeld om duizenden kleine satellietrobotjes er sneller te krijgen.

Op naar mars

Wat zou je je tevreden stellen met de aarde als je de ruimte in kan? In de woestijn van New Mexico wordt serieus gewerkt aan een missie naar Mars. Op bezoek bij de hemelbestormers. Lees hier de reportage over het voorportaal van de kosmos. (+)

De satellietzwerm wordt - zo is het plan - uitgezet door een moederschip, een per dag, waarna ze kleine zeiltjes uitklappen, die aangestraald zullen worden door honderden krachtige lasers op aarde. De geladen deeltjes van de lasers zullen het zeil raken en zo zorgen voor voortstuwing. Door het ontbreken van luchtweerstand kunnen de ruimtescheepjes in enkele minuten een snelheid bereiken die enigszins inde buurt van de lichtsnelheid komt - eenvijfde (60 duizend kilometer per seconde) lijkt haalbaar.

Bijna de lichtsnelheid

Wel is een enorme hoeveelheid energie nodig om de zeilschepen in korte tijd up te beamen: vergelijkbaar met het lanceren van een spaceshuttle, aldus de initiatiefnemers. Elke sonde gaat zo snel dat hij binnen een dag Pluto zou passeren - New Horizons, dat vorig jaar langsvloog, deed er tien jaar over. En ondanks deze duizelingwekkende snelheid blijft de reistijd voor de ruimtezeilscheepjes nog altijd een jaar of twintig.

Het doel van dit alles: ontdekken of er enige vorm van leven is. Rond een van de drie sterren, Alfa Centauri B, hebben astronomen mogelijk een planeet ontdekt die even zwaar is als de aarde.

Het idee is afgeleid van bestaande technieken waarbij kleine satellieten (zogenoemde cubesats) meereizen met een raket die een grote satelliet uitzet, of worden losgelaten uit het ruimtestation ISS. Met ruimtezeilschepen is ook al geëxperimenteerd. Vorig jaar zette de Amerikaanse particuliere ruimtevaartorganisatie Planetary Society de LightSail uit, een kleine sonde met een zeil, om te onderzoeken of ruimtereizen op zonnewind mogelijk is. Het voordeel: er hoeft geen zware brandstof mee om de sondes op snelheid te brengen.

Miljardair Yuri Milner houdt een zogeheten StarChip omhoog. Beeld anp
Miljardair Yuri Milner houdt een zogeheten StarChip omhoog.Beeld anp

De techniek lijkt nu al geschikt om te worden gebruikt voor kleine ruimteschepen, precies de apparaten die Hawking en Zuckerberg willen uitzetten. Een ander voordeel boven het sturen van een enorm schip, is dat vele kleintjes een grotere overlevingskans hebben. Als bijvoorbeeld een sonde uitvalt door een botsing met een stukje ruimtepuin, zijn er nog talloze over die zijn taak kunnen overnemen.

De sondes zullen vermoedelijk een groot deel van de reis slapend afleggen, om pas tot leven te komen als hun zonnepaneeltjes voldoende licht vangen van de ster die ze bezoeken. De plannenmakers denken er ook aan ze te voorzien van het radioactieve element americium, dat als brandstof voor een kleine energiecentrale kan dienen. Het gewicht van elke sonde zou enkele grammen bedragen. Milner heeft alvast 100 miljoen dollar vrijgemaakt voor het project, dat Breakthrough Starshot is gedoopt. Uiteindelijk is vijf tot tien miljard nodig, vooral voor de bouw van gigantische laserstations, denken de betrokken wetenschappers.

'We mochten niet bang worden'

Buzz Aldrin (84) is op de maan geweest. Been there, seen that. Nu moeten we verder, zegt hij. Op naar Mars, dat ons tweede huis zou moeten worden. Lees hier het interview. (+)

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden