Geld verdienen met je Instagram-account, wie wil dat niet?

Hedwig Wiebes en haar vriend leven het leven

De vrijheid lonkte: Hedwig Wiebes en haar vriend gingen zwerven met een busje en geld verdienen met een bijbehorend Instagramaccount. Het zwerven is gelukt.

Beeld Hedwig Wiebes en Jeroen Bosman

Het silhouet van een moderne nomade, zittend op het dak van een Volkswagenbusje. In de verte een oceaan, een bergkam of een ondergaande zon. Een inspirerende spreuk eronder, iets met je dromen waarmaken of over hoe dat tafereel 'je kantoor' kan zijn. Zulke plaatjes op Instagram waren koren op de molen van onze verbeelding toen we besloten ons huis in Amsterdam inclusief huisraad te verkopen om in een 32 jaar oude Volkswagenbus te gaan rondtrekken. Hoe ons leven er precies uit zou gaan zien, wisten we niet. Maar mensen deden het, dus het kón.

Ik zag mezelf al zitten met mijn laptop op schoot, op een plek waar je verder dingen doet als vuurtjes stoken en naar de sterren staren. Weg van de drukte van de stad. Niks moeten. Vrij zijn. Zelfs minder idyllische omstandigheden zoals yogaën op een parkeerplaats of bosjes moeten zoeken om achter te piesen leken me romantisch. Want dat hoort er natuurlijk ook bij. Fantastisch toch?

Beeld .

Net als veel leeftijdgenoten liepen mijn vriend Jeroen (33) en ik (31) vorig jaar een beetje verloren rond. We hadden het goed voor elkaar: een mooi huis, fijne vrienden, allebei een goede baan en we gingen regelmatig naar feestjes en festivals. We hadden het misschien wel té goed; soms voelde het alsof we het spelletje al hadden uitgespeeld.

Het was tijd voor wat nieuws en een nomadisch bestaan op vier wielen leek ons precies wat we nodig hadden. Want voordat de voorspelbaarheid zijn intrede kan doen, ben jij alweer vijf plekken verder. Bovenal lonkte de vrijheid en de mogelijkheden die het reizigersbestaan met zich meebracht: geen vaste en vooral geen hoge woonlasten meer. Er hoefde lang niet zo-veel geld binnen te komen. Als freelancejournalist kan ik vrijwel al mijn werk overal doen. Met een beetje geluk zou ik zelfs genoeg voor ons tweeën kunnen verdienen, zodat Jeroen zijn carrière in het bedrijfsleven kon inruilen voor iets anders.

Beeld .
Beeld .

Sponsordeals

We bleken de enigen niet te zijn. Om ons heen zag ik overal busjes opgekocht worden. Of valt zoiets gewoon op omdat je er zelf mee bezig bent? Op Instagram is de hashtag #vanlife een van de populairste. Het sprak vanzelf dat ook wij aantrekkelijke foto's gingen maken van ons rondreizende leven. Dan zou het een kwestie van tijd zijn tot we uitgroeiden tot een van die accounts die iedereen volgt - en waarvan de makers zo invloedrijk zijn dat ze kunnen rondkomen van sponsordeals. Geld verdienen door zo te leven, klonk bizar. Ons plan was te gek voor woorden, maar dat hield ons niet tegen. Vrijwel alle grote Instagramccounts waren Amerikaans, voor een Europees avontuur zou dus vast nog alle ruimte zijn. Enthousiast bedachten we welke merken we in een later stadium zouden kunnen aanschrijven, al hadden we geen idee hoe de pro's dat eigenlijk doen. We konden ons prima voorstellen dat een telecomprovider ons zou willen sponsoren met de nieuwe Europese telefoonabonnementen. Het zouden wel merken moeten zijn die bij ons passen, dat sprak vanzelf.

Volle teugen

Binnen drie maanden was alles geregeld en op de laatste dag van oktober 2016 reden we weg uit Nederland. Omdat in Frankrijk en Noord-Spanje een koufront heerste, koersten we in rap tempo (of nou ja, zo hard als we kunnen: 100 km/u) naar Portugal. Alles was nieuw, onbekend en spannend. Het kostte moeite om te wennen aan de eigenaardig- en onhandigheden van ons nieuwe leven, maar we genoten er met volle teugen van. Zelfs nu ik mijn afwasmachine had ingeruild voor een teiltje met een doorsnede van amper 20 centimeter en al mijn kleding in een kastje moest proppen dat kleiner is dan mijn vroegere ondergoedla. Zelfs nu ik het idee had dat ik in de ogen van veel mensen eerder een kansloze zwerver was dan een moderne wanderer. Dit was wat we wilden.

We hadden het vaak over ons Instagramaccount en de foto's die we daarvoor moesten maken. Niet de stand van het zonnepaneel op het schuine dak dicteerde hoe we de auto neerzetten, maar de mogelijkheid om alles zo fotogeniek mogelijk in beeld te brengen. Ik maakte me soms ook zorgen. Zo vond ik dat we meer interieurfoto's moesten hebben, dat had iedereen met een succesvol account. Maar doe dat maar eens. Het huishouden op zo'n klein oppervlak is één grote 3D-puzzel, dus was het in de bus vaak een rommeltje.

Beeld .
Beeld .

Zogenaamd authentiek

Niet veel later ontdekten we dat de foto's die goed scoorden vooral exemplaren waren waarop we zelf stonden. In combinatie met de bus was het helemaal feest. Gelukkig had ik mijn statief meegenomen om fraaie nachtfoto's te kunnen schieten met een lange sluitertijd. Dat bleek ook een uitkomst voor wanneer je samen wilt poseren. Instagramwaardige plaatjes kun je nu eenmaal niet overlaten aan willekeurige voorbijgangers. Al is het maar omdat je zomaar een half uur verder bent voordat je het idee hebt dat er iets tussenzit dat de moeite waard is. Terwijl de camera om de paar seconden klikte, lachten we; naar de lens, naar elkaar, en probeerden we een houding aan te nemen die even ontspannen als zelfbewust is. Je wilt geen rare blik of dikkere dijen dan nodig is. Een goedgelukte foto mag geen toeval zijn: er vallen volgers te winnen.

Er kwam een samenwerking tot stand met een stel jonge gasten van een Belgische start-up. Dat ze 'onze potentie' zagen, voelde geweldig: met een paar duizend volgers waren we nog helemaal niet groot. Maar dat was natuurlijk een kwestie van tijd. We kregen hun powerpack (een draagbare accu) en bijbehorende mobiele zonnepanelen opgestuurd voor het maken van foto's op onherbergzame plekken. 'Zie ons eens in de wildernis werken, helemaal zelfvoorzienend.' De bijbehorende teksten waren niet moeilijk te bedenken én ook de waarheid.

Een tikkeltje minder waarheidsgetrouw was de foto die we uiteindelijk postten. Ik had mezelf op een kleedje op het strand neergevlijd en werkte op mijn laptop met de extra batterij ernaast. In werkelijkheid zat ik niet te werken, maar probeerde ik te bedenken hoe ik eruitzie wanneer ik werk, alleen dan met een rechtere rug en zo min mogelijk resting bitch face. Daarnaast begon het steeds harder te waaien, zodra ik zag dat Jeroen even niet fotografeerde, klapte ik vanwege het rondvliegende zand mijn laptop dicht. Kort daarna begon het zo hard te waaien dat je ook zonder kwetsbare technologie niet op het strand wilde zijn. De rest van de dag brachten we in de bus door, waar ik overigens via Instagram wel live verslag van deed. Het was niet de bedoeling de indruk te wekken dat we een vlekkeloos bestaan leidden. Maar zo'n foto waarop je een product aanprijst, tja, die moet perfect zijn. Dat snapt iedereen.

In Marokko waren we er klaar mee. Drie maanden zaten we er zogenaamd authentiek te wezen voor ons Instagramaccount en we waren het spuugzat. De foto's en wat die moesten uitstralen, waren een te groot onderdeel van ons bestaan geworden. Groter dan we wilden. Onderweg stoppen vanwege een fotogenieke omgeving is één ding, het verplichte vertrek van een fijne plek omdat je geen andere foto's meer kunt maken...waar deden we het ook alweer voor? Was dat Instagramaccount niet bedoeld als 'mooi meegenomen'? In plaats daarvan voelde het alsof we dag in, dag uit de redactie voerden over een wereldwijde publicatie. In plaats van in het moment te leven, waarnaar ik zo verlangde, was ik vaak veel te druk bezig met bedenken wat 'werkt'. Soms trok ik me er niets van aan en liet ik mijn telefoon in de bus achter als ik lang en doelloos ging wandelen, maar als ik dan een mooi uitzicht tegenkwam of onze honden iets grappigs deden, was ik boos op mezelf - had ik het nu maar kunnen vastleggen.

Beeld .
Beeld .

Negatieve reacties

Het vinden van sponsors viel ook vies tegen. Ons snel groeiende volgersaantal, inmiddels bijna tienduizend, begon interessant genoeg te worden voor de gemiddelde marketeer. Maar die reageerden steevast negatief op onze verzoeken. Sommigen zagen inderdaad mogelijkheden in wat we deden en in de hype eromheen, maar dan bleek het reclamebudget bijvoorbeeld al vergeven. Via de Belgische start-up hadden we ook nog niks verdiend.

Daarnaast kregen we door dat alleen originele foto's en mooie, eerlijke bijbehorende teksten niet genoeg waren. Het gros van de populaire accounts koopt bijvoorbeeld nepvolgers. Dat imponeert niet alleen eventuele sponsors, maar ook echte gebruikers, die dan eerder geneigd zijn je te volgen. Zo zagen we het account van twee Oostenrijkers - @bluemoonthecrew - die op hetzelfde moment zijn begonnen als wij en soms met duizenden volgers tegelijk groeien. Ook oneerlijk: ze wekten de indruk in hun bus te wonen, maar postten steeds foto's in dezelfde outfits. Al gauw kwamen we erachter dat ze er alleen in de weekenden op uit gingen met hun bus en dan een uitgebreide fotoshoot hielden. Hun volgers kon en kan het blijkbaar niet veel schelen. Misschien hebben ze gelijk? Wat maakt het uit of de inspiratie voor hun dagdromen al dan niet fictief is?

Als daad van verzet tegen het fake-wereldje stapten we over van ons Instagramaccount met de ludieke projecttitel 'Live slow, drive slower' naar mijn persoonlijke account, @hedwigwiebes, aangezien ik degene ben die 'm altijd al had bijgehouden. Jeroen kreeg het YouTube-kanaal.

Beeld .
Beeld .

Nepfoto's

Een dag later publiceerde het Amerikaanse magazine The New Yorker een kritisch artikel over het Amerikaanse stel dat wij ook volgden op Instagram: @wheresmyofficenow. Ze leefden al een jaar of vijf in een busje. De journalist noemde het een 'bohemian social media movement: wat begon als een poging een eenvoudiger leven te leven, werd al snel een lifestylemerknaam.'

Ze was een week met het paar opgetrokken en beschrijft hoe het meisje achterin de auto doet alsof ze een boek leest, terwijl ze hun hond naast haar probeert te laten liggen in een aandoenlijke pose. Dat uitmelken van een bestaande situatie, zodat het bijna voelt alsof je het in scène zet, kwam me pijnlijk bekend voor. Heerlijk potsierlijk. Ook merkte de verslaggever op dat de vrouwelijke helft van het stel wel heel vaak in bikini of naakt wordt vastgelegd.

Een andere onthulling vond ik een stuk minder onschuldig. Toen de vrouw van @wheresmyofficenow ziek was vanwege een buikparasiet zijn ze een klein halfjaar niet op pad geweest. Ik stond perplex. In de maanden voorafgaand aan ons eigen avontuur, toen zij een van onze grote inspiratoren waren en dag in, dag uit verleidelijke taferelen postten, leefden ze dus helemaal niet in hun bus. Alle foto's waren afkomstig uit hun archief, voorzien van dromerige observaties zonder verwijzing naar wat er echt aan de hand was in hun leven en onderwijl volksstammen - en ons dus - gek makend met hun 'vrije' bestaan.

In het artikel werd ook duidelijk dat de twee heel veel samenwerkingen met sponsors hebben: van chipsmerk tot waterflessenfabrikant, die allemaal eisen dat ze voldoende spectaculair materiaal publiceren. Dikwijls bevinden ze zich echter op parkeerplaatsen van winkelcentra en dus moeten ze dan weer racen naar een of ander nationaal park voor een nieuwe foto. Mijn Amerikaanse koningspaar was onttroond, maar ik was óók tevreden dat hun ontspannen ogende bestaan stiekem een stuk stressvoller was. Dat herkende ik tenminste.

Beeld .
Beeld .

Geen vakantie

Ons huidige leven is prachtig, ik zou nu niks anders willen, maar het heeft niets te maken met het idyllische beeld dat op Instagram wordt geschetst. De wereld van mensen in busjes lijkt een radicaal antwoord op het gestreste moderne leven, maar online gaat het er minstens even voorspelbaar en hypocriet aan toe. Bovendien is het niet dé weg naar geluk. Pas als je in een busje woont en merkt hoe ongelooflijk veel gedoe dat is, snap je hoe relaxt het is om in een gewoon huis te wonen. Ik weet dat mensen denken dat het één langdurige vakantie is, maar zo voelt het zelden. Alleen al in de simpele dingen gaat veel tijd zitten, van boodschappen doen in telkens andere winkels en onder primitieve omstandigheden onze kleding wassen tot almaar bedenken hoe we moeten rijden en waar we nu weer gaan slapen: of het daar wel is toegestaan en in hoeveel zin we hebben om risico's te nemen. Slapen op zich is ook zo wat: niet alleen slaap ik op een dun en kort matrasje op een opklapbank, dikwijls houden straatlantaarns of dronken jeugd ons wakker. Een keer stond iemand midden in de nacht aan onze bus te schudden. Dan zit je behoorlijk snel rechtop in bed.

Beeld .
Beeld .

Survivaltocht

Ik wil het op Instagram allemaal laten zien zoals het is. Zoals ik ook op social media vertel dat we door de Spaanse politie van een staplaats zijn weggestuurd op het warmste moment van de dag - en dat we dat op elkaar afreageren. Voor Jeroen geldt hetzelfde: hij vertelt openlijk over het feit dat ik nu de kostwinner ben omdat hij veel energie stopt in het leren maken van video's, waarvan hij heeft ontdekt dat hij daar erg blij van wordt. Volgers laten vaak weten die eerlijkheid te waarderen. Ik vind het nog steeds leuk foto's en filmpjes te posten en vrienden en onbekenden te laten zien wat we doen en denken. Bovendien levert het bijzondere contacten op: het is al een keer of zes gebeurd dat mensen naar ons toekwamen omdat ze ons herkenden van Instagram.

Het rondreizen en veel nieuwe plekken zien, is fantastisch, maar zorgt, omdat ik nog steeds gewoon moet werken, steeds voor nieuwe uitdagingen. In de meest lullige boerendorpjes loop ik als een verwende yup rond te vragen waar wifi is, omdat ik een dringende deadline heb. Dat ik vrienden en familie mis en onderweg alleen korte tijd doorbreng met anderen, is soms ook jammer. Maar op de een of andere manier is dit het nu voor mij. We hebben maar een paar dierbare spullen en iedere dag is anders. Geen patronen meer, goede óf slechte. Het is leven op het scherp van de snede, iedere dag voelt als een survivaltocht. Misschien was ik in Amsterdam inderdaad zo'n blasé millennial geworden - en waren deze rauwe omstandigheden nodig om erachter te komen waar het voor mij echt om draait.

Op dit moment zitten Hedwig en Jeroen (waarschijnlijk) nog in Spanje. De reis duurt zo lang als ze het leuk vinden en een plan hebben ze niet (los van de tickets voor Lowlands).

Zie @hedwigwiebes en liveslowdriveslower.com

Beeld .
Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@volkskrant.nl.