NieuwsVirusremmer remdesivir

Experimenteel medicijn beschikbaar voor coronapatiënten

Er komt een experimenteel medicijn beschikbaar voor ernstig zieke coronapatiënten. Het gaat om een virusremmer, die eerder werd beproefd tegen het dodelijke ebolavirus. Volgens de Wereldgezondheidsorganisatie WHO is het medicijn ‘de meest beloftevolle kandidaat’ voor de behandeling van patiënten.

Sprekers op een medische conferentie in Wuhan, begin februari, over de mogelijkheden van het medicijn remdesivir. Beeld HH

De Amerikaanse farmaceut, biotechbedrijf Gilead, stelt het medicijn remdesivir nu ook in Nederland vervroegd beschikbaar voor zogeheten compassionate use, gebruik in schrijnende gevallen. Nederlandse artsen kunnen via de site van het RIVM een spoedaanvraag indienen, zodat ze het middel binnen 48 uur in huis kunnen hebben. Amerikaanse artsen gebruiken remdesivir sinds kort al als laatste redmiddel voor patiënten en ook in China en Italië gebeurt dat.  

Een virusremmer vertraagt de vermenigvuldiging van het virus in het lichaam waardoor besmette patiënten minder ziek worden. Dat is voor nu de allerbeste optie omdat er voorlopig nog geen zicht is op een vaccin dat het virus kan uitschakelen of het immuunsysteem kan leren dat te doen. 

Begin deze maand beschreven Amerikaanse artsen in een medisch vakblad hoe een 35-jarige Amerikaan, die het virus opliep in Wuhan, snel opknapte nadat hij met remdesivir was behandeld. Chinese artsen toonden vorige maand aan dat het middel in menselijke geïnfecteerde cellen zijn werk doet maar klinisch bewijs kan alleen worden vergaard met onderzoek waarbij twee groepen patiënten worden vergeleken. Er lopen nu vijf grote studies. De eerste resultaten worden volgende maand verwacht.

In dit dossier leest u de laatste ontwikkelingen en alles wat u verder moet weten over het coronavirus.

Logische werking

‘Er is op dit moment niets beters’, zegt viroloog Eric Snijder, hoogleraar in het Leidse LUMC, die met het RIVM heeft meegedacht. Snijder doet in zijn lab onderzoek naar het medicijn en ziet dat remdesivir in celkweken het coronavirus effectiever bestrijdt dan andere middelen. ‘De werking is bovendien logisch, we begrijpen hoe het middel aangrijpt op het virus.’ Eerder al is uit dierproeven gebleken dat het middel andere coronavirussen, zoals het mers-virus, kan aanpakken.

Remdesivir was een van de vier medicijnen die vorig jaar werden getest bij ebolapatiënten in Oost-Congo. Het was niet effectief genoeg waardoor het afviel in de race; later bleek dat het middel wel de vermenigvuldiging van andere virussen kon remmen. ‘Het is het enige medicijn waarvan we denken dat het effectief kan zijn’, zei Bruce Aylward, assistent directeur-generaal van de WHO, vorige maand op een persconferentie.

Uit de voorwaarden van de farmaceut blijkt dat het medicijn alleen mag worden aangevraagd voor ernstig zieke patiënten die worden beademd en bij wie de organen nog niet zijn uitgevallen. In dat laatste geval heeft een virusremmer niet zoveel zin meer, denkt Snijder. ‘Als de longen al zijn beschadigd ontstaan vaak ook problemen in andere organen. Dat is dan niet meer het directe gevolg van virusvermeerdering, maar van de schade die al door de infectie is aangericht.’

Productie opgeschroefd

Hij denkt dat het middel ook voor zorgmedewerkers van belang kan zijn, om een eventuele infectie te voorkomen of snel de kop in te drukken. ‘Maar dan moeten we bij voorkeur wel eerst meer weten over de lange termijn bijwerkingen. Jammer genoeg is het onderzoek bij ebolapatiënten stilgelegd, anders hadden we daar nu meer informatie over gehad.’

Farmaceut Gilead heeft de productie opgeschroefd zodat snel veel medicijnen beschikbaar zijn. De patiënt of familie van de patiënt moet toestemming geven voor gebruik omdat het om een experimenteel middel gaat.

Hoe werkt een coronavaccin? En wanneer is het klaar?
Over de hele wereld zijn virologen nu bezig met het zoeken naar een vaccin om het coronavirus te bestrijden. Hoe zit dit virus in elkaar? Wanneer kunnen we het vaccin verwachten? Krijgen we deze zomer een adempauze in de verspreiding? We horen het van hoogleraar moleculaire virologie van het LUMC Eric Snijder en wetenschapsjournalist van de Volkskrant, Maarten Keulemans.

Lees verder

Hoezeer deskundigen ook beweren dat een virus niet gestopt kan worden aan de landsgrens, de coronacrisis dreigt het nationalisme wel degelijk te versterken. Zo is het coronavirus opnieuw een uitdaging voor de open samenleving.

In het ene land gaan bij het eerste coronageval de grenzen dicht, in het andere gaat het leven door of er niets aan de hand is. Is dat een kwestie van volksaard? Onze correspondenten geven uitleg

Wat is het coronavirus eigenlijk voor schepsel? De virologen die het al bestudeerden voor het wereldnieuws werd zijn in elk geval onder de indruk. ‘Kijk, nu bouwt hij een nestje.’ Hoe een (corona)virus als een staafmixer huishoudt in uw cellen.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden