Een Nederlandse Napster

KaZaA moet de Nederlandse variant van Napster worden, maar dan beter, uitgebreider en handiger. Iets verderop in de Amsterdamse grachtengordel pioniert DMDSecure met het beveiligen van muziek tegen illegaal kopiërende internetgebruikers....

Peter Giesen

HET kantoor van FastTrack aan de Amsterdamse Prinsengracht zou het decor kunnen zijn van een Hollywood-productie over een internet-start up. Een lange ruimte met witte muren, smaakvol kunstlicht, de inmiddels onvermijdelijke iMac's, een Ikea-tafel die er trendy uitziet, maar ook verraadt dat er behoedzaam met geld moet worden omgesprongen. Hier werken een Zweed, een Deen, een Japanse en een Nederlander aan de lancering van KaZaA, een Nederlandse - en volgens de makers sterk verbeterde - variant van programma's als Napster, Scour, Gnutella of iMesh. In september moet de 'media search community' (www.kazaa.com) gaan draaien.

Op kleine afstand, aan de Lauriergracht, huist DMDSecure, een eveneens jong bedrijf dat pioniert in de beveiliging van bestanden die van het net kunnen worden gehaald. Bovendien maakt het DMD-platform het mogelijk om een stuk muziek op talloze manieren aan te bieden: voor één keer luisteren of voor drie keer luisteren, voor dertig dagen of voor altijd. Internet opent geheel nieuwe mogelijkheden voor de slimme marketeer. De prijs kan worden aangepast aan de omstandigheden. Op een warme dag in augustus kan het downloaden van het zomerhitje Que si que no aanzienlijk duurder zijn dan tijdens de Elfstedentocht.

DMDSecure werd in april opgericht door filosoof Rist Brouwer (32), ruimtevaart-ingenieur Ariane Roos (27) en drummer en econoom Ferry Bult (29), alledrie afkomstig van KPN Telecom. In september wordt hun platform gelanceerd, in samenwerking met platenmaatschappijen en online-winkels die nog geheim zijn.

Hoewel niemand weet hoe de strijd van de entertainment-industrie tegen Napster en aanverwante sites zal aflopen, zijn velen ervan overtuigd dat digitale distributie van muziek en video de nieuwe killer application van internet zal worden. Overal ontstaan dan ook kleine bedrijfjes die aan hun eigen gouden idee werken.

De tijd is rijp voor een tweede generatie Napster-achtige programma's, zegt de Deen Janus Friis (24), Business and Product Developer van FastTrack. 'Napster is in een jaar tijd niet veranderd, misschien omdat ze het te druk hadden met rechtszaken', zegt hij. Als KaZaA goed werkt - wat uiteraard in de praktijk moet blijken - is het inderdaad veel handiger dan Napster. Zo is de zoekfunctie aanzienlijk uitgebreider. Er kan onder meer gezocht worden op album, genre, taal en jaar. Friis: 'Als je een jaren zeventig-themafeest geeft, kun je de muziek daarop uitzoeken.'

KaZaA beperkt zich niet tot muziek, maar moet een media search community worden voor muziek, video, foto's en documenten. De files zijn gratis, als zij door de gebruikers zelf worden ingebracht. Maar anders dan Napster wil KaZaA ook met de entertainment-industrie samenwerken, om content (inhoud) tegen betaling aan te bieden. Daartoe kan de consument bij KaZaA een tegoed kopen, net als bij een pre-paid telefoon.

Uiteindelijk moeten de belangrijkste inkomsten van KaZaA zelfs komen van provisies op betaalde downloads. Toch geloven Zennström en Friis dat de illegale verspreiding van bestanden niet uit te bannen is. 'Je kunt bestanden ook uitwisselen via e-mail of nieuwsgroepen', zegt de Zweed Niklas Zennström (34), Chief Executive Officer (CEO) van FastTrack. Ook als Napster verboden wordt, circuleren op internet nog altijd programma's als Gnutella, waar niet eens een bedrijf achter zit. Gnutella is slechts een protocol dat gebruikt kan worden door iedereen die een beetje handig met computers is, zegt Friis.

Maar waarom zou de consument KaZaA betalen als hij dezelfde files gratis kan krijgen? 'Noem ons naïef, maar wij geloven dat mensen best een redelijk bedrag willen betalen voor muziek. Als je van een artiest houdt, dan wil je hem toch ook steunen?', zegt Friis. Uit onderzoek is gebleken dat 54 procent van de Napster-gebruikers ook wil betalen voor de dienst. Voorwaarde is wel dat de files redelijk geprijsd worden, zeggen Zennström en Friis.

De Amerikaanse muziekindustrie vraagt nu via het experimentele bluematter.com twee dollar per nummer. Omgerekend kost een cd via internet dus meer dan in de winkel, ondanks de lagere distributiekosten. Dat lijkt geen al te veelbelovende tactiek in de strijd tegen piraterij.

Ook Rist Brouwer, de CEO van DMDSecure, noemt de strijd tegen illegale MP-3's een verloren zaak. Zijn bedrijf verhoogt hoogstens de drempel om te kopiëren. DMDSecure codeert bestanden, waardoor ze slechts geopend kunnen worden als de consument betaald heeft. De file, bijvoorbeeld een liedje, kan worden doorgestuurd naar een vriend. Als die het mailtje opent, wordt hij teruggeleid naar de site waar het liedje vandaan komt. Daar kan hij een preview beluisteren en besluiten of hij tot aanschaf wil overgaan.

Toch kan ook DMDSecure niet de (bijna) totale beveiliging bieden waar de entertainment-industrie op hoopt. Daarom kan deze conservatieve bedrijfstak haar illusies beter laten varen, vindt Brouwer, om gebruik te maken van de nieuwe mogelijkheden van internet, zoals aanbieden van abonnementen op muziek, of het downloaden voor een beperkte tijd. Omdat de keuzemogelijkheden voor de consument enorm toenemen, zal ook de consumptie van muziek weer stijgen, denkt DMDSecure.

Maar wie betaalt er nog voor de nieuwe Madonna als hij hetzelfde liedje gratis kan ophalen met Gnutella of Freenet? Brouwer: 'Ik geloof sterk in content packaging. Wie een liedje legaal van het net haalt, krijgt bijvoorbeeld de mogelijkheid om een videoclip of een heel concert te bekijken, om met zijn favoriete artiest te chatten of als eerste een ticket voor een concert te bestellen.' Bovendien houdt de gemiddelde consument niet zo van het circuit van underground-websites en moeizaam functionerende programma's. Mits hij een redelijke deal kan sluiten, doet de klant liever zaken met bekende namen als Sony of de Free Record Shop, denkt Brouwer.

Ook Zennström en Friis hopen op medewerking van de entertainment-industrie. Friis: 'Maar misschien worden we wel vervolgd. Dat zien we met vertrouwen tegemoet. We hebben van meet af aan duidelijk gemaakt dat we tegen piraterij zijn. Bovendien zit het Nederlandse auteursrecht anders in elkaar dan het Amerikaanse, zegt onze advocaat. Napster zou hier niet verboden worden.'

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2023 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden