De week in wetenschap Jonge doelgroep

Een 18-jarige aan de e-sigaret? Kassa! Die gaat nog tientallen jaren mee

Net nu roken op z’n retour lijkt, bedenkt een tabaksfabrikant weer een nieuwe list.

‘Wij doen er alles aan de jeugd te ontmoedigen bekend te raken met ons bedrijf.’ Intrigerende reactie van Juul deze week in de Volkskrant, toen een verslaggever ontdekte dat de e-sigaretten van het bedrijf oprukken in Amsterdamse winkels. En dat terwijl ze hier verboden zijn vanwege hun extreem hoge nicotinegehalte en daarmee samenhangende verslavingsgevoeligheid.

E-sigaretten verbranden geen tabak, maar verdampen een vloeistof die meestal nicotine en een smaakstof bevat, waardoor ze waarschijnlijk iets minder schadelijk zijn. Fabrikanten van deze dampers uiten officieel het standpunt dat hun producten een uitkomst zijn voor notoire rokers die er maar niet in slagen om te stoppen. Het is voor hen een minder schadelijk alternatief. Wie kan daar tegen zijn?

Nu vormen verslaafde rokers al een aanzienlijke markt, maar het wordt voor de fabrikant nog veel interessanter wanneer nieuwe en relatief jonge doelgroepen verslaafd raken aan hun product. Een 18-jarige als nieuwe Juul-klant? Kassa! Die gaat nog tientallen jaren mee.

De Amerikaanse gezondheidsautoriteit FDA signaleert een enorme toename van het gebruik van e-sigaretten onder tieners. In 2017 hadden ruim 2 miljoen scholieren de afgelopen 30 dagen ‘gedampt’, een jaar later waren dat er al 3,6 miljoen.

‘Wij doen er alles aan de jeugd te ontmoedigen bekend te raken met ons bedrijf’, houden de makers van de Amerikaanse marktleider Juul vol.

Onderzoek van de Universiteit van Stanford toont echter een ander beeld. Hoogleraar Robert K. Jackler, gespecialiseerd in de marketing van tabaksfabrikanten, verzamelde ruim drie jaar lang advertenties van Juul op sociale media als Instagram, Facebook en Twitter.

Wat zien we?

Om te beginnen een advertentie voor de ‘Juul launch party’ in New York. Een blondine met naveltruitje en gescheurde spijkerbroek kijkt ons stralend aan, terwijl ze omhelsd wordt door een jongeman met stoppelbaard. Ik schat hun leeftijd op 20-nogwat. Naast het stelletje een foto van de Juul: een soort trendy usb-stick. Een modedingetje.

Beeld Tobacco.stanford.edu

En zo gaat de sociale-mediacampagne door, met hippe jonge mensen en hun Juul, met als klap op de vuurpijl een model dat als twee druppels water lijkt op tienerster Ariana Grande:

Beeld Tobacco.stanford.edu

The New York Times beschreef onlangs hoe Juul wetenschappers probeert te rekruteren om ‘samen te werken’. Een 37-jarige onderzoeker krijgt 200 duizend dollar aangeboden van het bedrijf. Volgens de krant heeft Juul die wetenschappers hard nodig om snel aan te tonen dat hun product meer gezondheidswinst dan -risico’s veroorzaakt. Komt dat bewijs er niet voor 2022, dan kunnen de autoriteiten de Juul verbieden.

Wat mij betreft worden die krengen nu al verboden.

Correctie: In een eerdere versie van deze tekst stond dat ‘e-sigaretten tabak verhitten’. Dat klopt niet. E-sigaretten verdampen een vloeistof die meestal nicotine en een smaakstof bevat.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 de Persgroep Nederland B.V. - alle rechten voorbehouden