Buikgriep treft crèchekind twee keer zo vaak als thuisblijver

Kinderen die naar het kinderdagverblijf gaan, hebben twee keer zo vaak buikgriep als thuisblijvende kinderen. Ze ontwikkelen daarmee, anders dan veel ouders denken, op de lange termijn waarschijnlijk geen betere weerstand tegen de ziekte.

Er lijkt veel winst te behalen op de hygiëne van kinderdagverblijven. Beeld anp

Dat concludeert promovendus Remko Enserink, verbonden aan het RIVM en UMC Utrecht, op basis van onderzoek onder bijna vijfduizend gezinnen en honderd kinderdagverblijven. Dagopvangkinderen krijgen niet alleen vaker buikgriep dan kinderen die niet naar de crèche gaan, ook bezoeken ze twee keer zo vaak de huisarts. Bovendien bleek uit Enserinks analyse van Deense gegevens, verzameld onder vierhonderdduizend kinderen, dat dagverblijfkinderen daar tweemaal zo vaak worden opgenomen in het ziekenhuis voor complicaties bij buikgriep.

Al verbaast die conclusie ouders misschien weinig, over de relatie tussen buikgriep en kinderopvang is weinig bekend in Nederland, zegt Enserink. Daarbij leeft onder veel mensen het idee dat buikgriep op het kinderdagverblijf onschuldig is en leidt tot immuniteit. Dat klopt niet: op de korte termijn hebben kinderen die langer dan een jaar naar de kinderopvang gaan weliswaar een lager risico op ernstige buikgriepcomplicaties, maar alleen als dat kind vóór het eerste levensjaar is begonnen met opvang. Bovendien is dat effect snel weer verdwenen, blijkt uit het onderzoek. 'Zodra die kinderen naar de basisschool gaan, hebben ze geen voordeel meer', zegt Enserink.

Waardoor dat komt, is nog onduidelijk. Promotor Marc Bonten, hoogleraar medische microbiologie aan het UMC Utrecht: 'Natuurlijk geeft het immuunsysteem bij iedere infectie wel een reactie, maar blijkbaar spelen er zoveel verschillende infecties een rol dat er over het algemeen geen immuniteit voor buikgriep merkbaar is.'

Hygiëne

Via vragenlijsten en met gegevens van honderd kinderdagverblijven analyseerde Enserink welke kenmerken en werkwijzen van een kinderdagverblijf met buikgriep werden geassocieerd. Er lijkt al veel winst te behalen op de hygiëne van kinderdagverblijven; zo geeft slechts 40 procent aan de handen van kinderen te wassen op alle momenten dat dat wenselijk is. Uit eerder onderzoek blijkt weliswaar dat enkel beter handen wassen weinig uitmaakt voor de ziektelast op een kinderdagverblijf, maar samen met andere bestaande en simpele maatregelen kan mogelijk een deel van de infecties worden voorkomen, vermoedt Enserink.

Per week bezoeken 350 duizend kinderen gemiddeld tweeënhalve dag een kinderdagverblijf. Ieder kind moet gemiddeld één keer per jaar thuisblijven vanwege buikgriep. Daarmee is het de meest voorkomende infectieziekte op crèches. De onderzoekers berekenden dat de behandeling van en zorg voor buikgriep en bovenste luchtweginfecties onder dagopvangkinderen de samenleving jaarlijks zeker 100 miljoen euro extra kost. Bonten: 'Het is goed dat dit in kaart is gebracht; nu moeten we kijken welke maatregelen getroffen moeten of kunnen worden.'

Risicofactoren op kinderdagverblijven

Dieren op het kinderdagverblijf kunnen de kans op infectie 's zomers tot wel achttien keer verhogen. Zandbakken en zwembadjes lijken buikgriep te bevorderen. Speelgoed en beddengoed dat niet dagelijks wordt schoon gemaakt, vergroten de kans op buikgriep. Medewerkers die zich tussen groepen verplaatsen, verspreiden mogelijk infecties. De kans op buikgriep neemt af als zieke kinderen apart worden opgevangen.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden