Andromeda snoept van sterren

De Andromedanevel slokt clusters van sterren op, hebben astronomen ontdekt...

Van onze verslaggever Peter van Ammelrooy

AMSTERDAM De Melkweg, het sterrenstelsel waarvan de aarde deel uitmaakt, heeft een kannibaal als buur. Wetenschappers hebben voor het eerst het bewijs gevonden dat de Andromedanevel, uitdijt door naburige, kleinere clusters van sterren op te slokken.

Astronomen hebben al langer aanwijzingen dat sterrenstelsels ontstaan en groeien doordat ze in de loop der tijd door hun massa kleinere stelsels aantrekken. Een methode om die theorie te testen, is op zoek te gaan naar de restanten van dat proces – de kliekjes van een galactische schranspartij.

Dat is geen eenvoudige opgave. Astronomen moeten daarvoor speuren naar lichtzwakke objecten in een uitgestrekt gebied dat honderden keren groter is dan het centrum van een sterrenstelsel.

Dat is wel wat een internationaal team van wetenschappers heeft gedaan, met beelden die een Frans-Canadese telescoop op Hawaii maakte van de Andromedanevel. Aan de buitenste randen van het sterrenstelsel zijn ze gestuit op vreemde sterren en andere structuren. Die konden niet in de Andromedanevel zijn ontstaan, omdat het gas waaruit sterren worden gevormd op die plek veel te ijl is.

Op basis van die bevindingen, gepubliceerd in het wetenschappelijke tijdschrift Nature, vermoeden de sterrenkundigen dat een deel van de rafelranden van het sterrenstelsel de overblijfselen bevat van dwergstelsels die niet volledig zijn verteerd. De Andromedanevel is het dichtst bij de Melkweg gelegen sterrenstelsel: de spiraalvormige wolk met honderden miljarden sterren ligt op 2,5 miljoen lichtjaar van de aarde.

De Andromedanevel knabbelt aan de Driehoeknevel, een sterrenstelsel op 3 miljoen lichtjaar van de aarde. Er is een snoer van sterren zichtbaar dat zich uitstrekt naar de Andromedanevel. ‘Uiteindelijk zullen de twee sterrenstelsels volledig in elkaar opgaan’, zegt Scott Chapman, astrofysicus van de University of Cambridge. ‘De ironie wil dat de vorming en de vernietiging van sterrenstelsels hand in hand lijken te gaan.’

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden