Interview

André Rouvoet: 'Hoger eigen risico door wetgever'

Verzekeraars die hun klanten een lage premie beloven in ruil voor een hoger eigen risico, ondermijnen de solidariteit. Maar het is de wetgever die dat mogelijk maakt.

André Rouvoet: 'DSW heeft zich nooit verzet tegen het akkoord over kostenbeheersing.'Beeld Jiri Buller

De zorgverzekeraars liggen onder vuur. De Volkskrant reconstrueerde afgelopen zaterdag hoe verzekeraars de randen van de zorgverzekeringswet opzoeken in de hoop zo veel mogelijk jonge en gezonde polishouders aan zich te binden. Hoewel de verzekeraars de wet niet overtreden, noemt toezichthouder NZa de praktijken wel 'onwenselijk'. Zij ondermijnen de solidariteit in de zorg.

Voorzitter André Rouvoet van branchevereniging Zorgverzekeraars Nederland kreeg veel kritiek naar aanleiding van een brief aan verzekeraar DSW, uit juni. Daarin spreekt Rouvoet DSW-voorman Chris Oomen aan op diens oppositie tegen de branchestandpunten van de zorgverzekeraars. Zo schrijft Rouvoet: 'Helaas moet het ZN-bestuur constateren dat u zich steeds vaker openlijk distantieert van belangrijke branchestandpunten en zich in de media beschadigend uitlaat over andere zorgverzekeraars.'

Wat hoopte u met deze brief te bereiken?

'De kop was 'Zorgverzekeraars berispen dissident'. Maar dat was niet de strekking van de brief. ZN sluit een akkoord met de minister en andere partijen over de kostenbeheersing in de ziekenhuizen, waarvan de aanpassing artikel 13 (de vrije artsenkeuze, red.) onderdeel is. Dat akkoord is aan alle leden voorgelegd.

'DSW heeft toen op geen enkele manier kenbaar gemaakt zich niet in het standpunt te kunnen vinden. Vervolgens plaatsen ze wel een grote advertentie in de krant waarin ze zich uitspreken tegen het branchestandpunt. Dan is het logisch dat je zegt: Vriend, hoe gaan we nu met elkaar om?'

DSW doet alsof het niet op de hoogte was van het standpunt.

'Dat is toch gek. DSW krijgt alle bestuursstukken van de branchevereniging toegestuurd, we doen hier niets geheims. Als DSW het niet eens is met branchestandpunten, wil ik daar graag rekening mee houden. Maar dan moet ik hun standpunten wel kunnen kennen.'

De zorgverzekeraars lijken veel moeite te doen om gezonde en jonge polishouders aan zich te binden. Volgens de NZa druist het gedrag van een aantal van uw leden in tegen de geest van de Zorgverzekeringswet.

'Ik deel de opvatting van de NZa. Als ik een verzekeraar was - en dat gesprek voer ik met mijn leden - zou ik wegblijven bij alles wat in de buurt komt van risicoselectie. Ik kom bijvoorbeeld polissen tegen waarbij jongeren zich online kunnen aanmelden terwijl ouderen alleen schriftelijk een polis kunnen afsluiten. Of marketingacties die zich heel specifiek op bepaalde doelgroepen richten. Dit is weliswaar niet verboden, maar het schurkt tegen verboden risicoselectie aan. Als verzekeraar moet je niet op het randje willen lopen.'

Zou dit een nieuw standpunt van de branche kunnen zijn?

'De opdracht van de verzekeraars is een betaalbare premie te vragen voor goede zorg. Dat doe je voor de verzekerden. Voor de manier waarop je dat doet, moet je constant bij jezelf te rade gaan. Het gesprek hierover wil ik faciliteren en stimuleren. Maar het kan slechts heel beperkt tot branchestandpunten leiden. Wij kunnen geen afspraken maken die in strijd zijn met de kartelregels.'

Wordt de solidariteit ook ondermijnd door de verhoging van het verplichte eigen risico door het kabinet?

'Ja, want een chronisch zieke is dit geld sowieso kwijt. Wij kunnen dit als verzekeraars niet veranderen. Het is goed om ons aan te spreken op het bewaken van de solidariteit, maar ik zou ook een appèl op de wetgever willen doen om zich te bezinnen op de hoogte van het verplichte eigen risico.'

Alleen gezonde polishouders kunnen profiteren van forse kortingen als ze hun eigen risico ophogen. Dat ondermijnt toch ook de solidariteit?

'Maar het begint met een wetgever die het verzekeraars toestaat het eigen risico verder te verhogen. Ik wijs verzekeraars op hun verantwoordelijkheid verzekerden goed te informeren over wat het ophogen van het eigen risico betekent, maar wij mogen hier onderling geen afspraken over maken.'

Sommige politieke partijen gebruiken de pogingen tot risicoselectie om te pleiten voor de terugkeer naar het ziekenfonds.

'We moeten koesteren wat we hebben. We zijn op dit stelsel overgegaan omdat we in het oude stelsel een tweedeling in de zorg hadden. Als je meer geld had en je je particulier kon verzekeren, lag je op stand en kon je voor behandelingen naar het buitenland. Ziekenfondspatiënten niet; zij liepen op tegen lange wachtlijsten. Met de huidige zorgverzekeringswet hebben we voor iedereen dezelfde zorg tegen dezelfde premie. Dat is een groot goed. Juist daarom hebben de wetgever, zorgaanbieder en verzekeraars de dure plicht om de uitgangspunten niet aan te tasten.'

Heb ik als verzekerde zelf nog een verantwoordelijkheid in het overeind houden van de solidariteit? Zouden jonge gezonde mensen bijvoorbeeld geen goedkope budgetpolissen met maximaal eigen risico moeten afsluiten?

'Dat zou ik onheus vinden. Als er een verantwoordelijkheid ligt, ligt die bij de wetgever, de verzekeraars en de zorgaanbieders. De enige plicht die je hebt als verzekerde, is je realiseren dat zorg niet gratis is.'

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden