Beter LevenOnderhandelen

Krijg je niet meer salaris? Denk ook eens aan deze secundaire arbeidsvoorwaarden

Door de krapte op de arbeidsmarkt is dit hét moment om te onderhandelen. Als meer geld toch niet mogelijk is, valt er vaak nog wel te praten over secundaire arbeidsvoorwaarden. Waar kun je allemaal aan denken?

Veel mensen realiseren zich niet dat je ook over andere dingen dan geld kunt onderhandelen. Terwijl de meeste bedrijven juist blij zijn als je met creatieve oplossingen komt, als meer salaris niet mogelijk is. Beeld Matteo Bal
Veel mensen realiseren zich niet dat je ook over andere dingen dan geld kunt onderhandelen. Terwijl de meeste bedrijven juist blij zijn als je met creatieve oplossingen komt, als meer salaris niet mogelijk is.Beeld Matteo Bal

Binnenkort een functioneringsgesprek? Dan is het dit jaar een goed idee om eens te praten over de secundaire arbeidsvoorwaarden. Volgens Sophie van Gool, mede-eigenaar van Salaristijger, een bedrijf dat onder andere werknemers helpt bij salarisonderhandelingen realiseren veel werknemers zich niet dat ze ook over andere zaken dan geld kunt onderhandelen. Terwijl de meeste bedrijven juist blij zijn als je met creatieve oplossingen komt, als meer salaris niet mogelijk is.

Waar je dan aan kunt denken? Er zijn meerdere opties, meent Ralph Koks, manager van de afdeling arbeidsjuristen en fiscalisten bij SD Worx, een HR-dienstverlener. ‘Arbeidsvoorwaarden kunnen ook zaken zijn als een leuke werksfeer op een mooie locatie.’ Wil je onderhandelen, stel jezelf dan eerst de vraag waar je gelukkig van wordt. Wil je meer vrije tijd of vind je het fijn als je pensioen of verzekeringen goed geregeld zijn? Ga dan op zoek naar arbeidsvoorwaarden waarover je het kunt hebben.

Koks geeft nog wel een waarschuwing. Het inwisselen van salarisverhoging voor betere secundaire arbeidsvoorwaarden, kan gevolgen hebben op andere zaken. Stel je raakt werkloos, dan wordt je uitkering bepaald aan de hand van je ‘sociale verzekeringsloon’. De waarde van bijvoorbeeld een telefoon, netto reiskostenvergoeding of een sportabonnement wordt niet meegerekend. Ook kan het gevolgen hebben als je een hypotheek wilt afsluiten, omdat alles wat geen loon is, niet meetelt.

Salarisontwikkeling in 2020 en 2021

Meer dan de helft van de Nederlandse werknemers is de afgelopen twee jaar meer gaan verdienen. Dat blijkt uit het Nationaal Salaris Onderzoek van carrièresite Intermediair en Nyenrode Business Universiteit onder ruim 30.000 werknemers in loondienst. Vooral hoger opgeleiden zijn meer gaan verdienen. Jaap van der Muijen, hoogleraar psychologie aan Nyenrode Business Universiteit in een verklaring: ‘De arbeidsmarkt is krap, banen zijn er in overvloed en werkgevers doen er alles aan om nieuwe mensen te werven. Dat betekent ook dat mensen meer geld kunnen vragen.’

Vakantiedagen

Bij een fulltime werkweek (40 uur) is twintig vakantiedagen het minimum. Maar veel werkgevers wijken daar vanaf. Nederlandse werknemers hebben gemiddeld 25,6 vakantiedagen, blijkt uit cijfers van Intermediair. Per branche zijn er in Nederland grote verschillen. Dit zijn de sectoren met de meeste vrije uren.

Meer vakantiedagen vragen tijdens een onderhandeling is niet ongebruikelijk. Het kost een werkgever weinig. Koks: ‘Iemand die een extra vakantiedag heeft, is energieker en gemotiveerder en werkt op andere dagen misschien efficiënter, dat kan voor werkgevers ook voordelen hebben.’

Mocht je zwangerschaps- of ouderschapsverlof opnemen, dan kun je dat ook bespreken. Van Gool: ‘Onderhandel over langer verlof of over langer onbetaald verlof’.

Woonwerkverkeer

De reiskostenvergoeding is een van de bekendste secundaire arbeidsvoorwaarden waar werknemers over onderhandelen. Onderhandel over het voorstel dat je werkgever doet. Van Gool: ‘Vaak is het een bepaald bedrag per kilometer, maar dit is niet altijd kostendekkend. Je kunt bijvoorbeeld ook vragen of je de reistijd als werktijd mag laten gelden.’

Een auto van de zaak kan voor zowel werkgever als -nemer interessant zijn. ‘De fiscale bijtelling die je als werknemer betaalt voor een auto is relatief laag, voor dat geld kun je privé niet in dezelfde auto rijden’, zegt Koks. Wie liever een fiets heeft kan dat vaak ook via de werkgever regelen. ‘In de praktijk zien we dit weinig gebeuren.’

Telefoon met abonnement

Scheelt toch een paar tientjes in de maand. ‘Voor de werkgever kan het fiscaal aantrekkelijk zijn. Zeker als de werknemer de telefoon nodig heeft voor het werk’, zegt Koks.

Sportabonnement

Een sportabonnement op kosten van het bedrijf is de laatste jaren in opkomst. Werknemers besparen zo kosten voor de sportschool en werkgevers hopen er fitte en gezonde werknemers voor terug te krijgen.

Studie of opleiding

Werknemers weten vaak niet dat hier een potje voor is in het bedrijf waarvoor ze werken. Vraag hiernaar, zeker aan het einde van het jaar, als er nog budget over is dat op ‘moet’, tipt Van Gool.

Ook als wel duidelijk wordt gecommuniceerd dat er een opleidingsbudget beschikbaar is, valt daar vaak nog over te praten, zegt ze. ‘Als het budget 1000 euro is, maar jij hebt een cursus gevonden van 1200 euro, heb je grote kans dat het wel mag.’

De mogelijkheid om thuis te werken

Verlang je terug naar de lawaaierige kantoortuin waar het standaard te koud of te warm is? Denk toch iets langer na over de toekomst. Onderhandelen over de mogelijkheid om regelmatig thuis te werken – wellicht een vaste dag per week – kan na de pandemie weer aanlokkelijk zijn.

Je bespaart er immers reistijd mee en het kan prettig zijn voor de werk-privé balans. Om over de voordelen voor het milieu en de filedruk nog maar te zwijgen. Daarnaast kost het werkgevers niets. Volgens Van Gool is iets als ‘flexibiliteit’ makkelijk weg te geven door een werkgever. Win-win-win.

Momenteel is vragen om een thuiswerkvergoeding relevant. De werkgever kan je tegemoet komen met kosten voor een bureau, goede stoel of monitor. Of dergelijke zaken voor je ter beschikking stellen natuurlijk, dat is in de praktijk het meest gebruikelijk, weet Koks.

Pensioen

De oudedagsvoorziening vinden werknemers een van de belangrijkste arbeidsvoorwaarden, blijkt uit het Nationaal Arbeidsvoorwaarden Onderzoek van Intermediair en APG, uitgevoerd onder bijna zevenduizend mensen. 92 procent verwacht dat zijn werkgever een pensioenregeling heeft – bij 79 procent van de ondervraagden is dat ook zo – en het ontbreken daarvan kan een reden zijn om geen handtekening te zetten onder een contract.

Hoeveel leg je als werknemer iedere maand in? En hoeveel pensioenpremie betaalt de werkgever? Dit is iets om over te onderhandelen. Is er geen pensioen geregeld, dan kan meer salaris, zodat je als werknemer je eigen oudedagsvoorziening regelt, wellicht tóch een optie zijn.

Mannen en vrouwen krijgen niet dezelfde secundaire arbeidsvoorwaarden

Zo krijgen mannen vaker een auto van de zaak, winstdeling en vaste onkostenvergoeding. Typische secundaire arbeidsvoorwaarden voor vrouwen zijn een dertiende maand, tegemoetkoming zorgverzekering, vergoeding reiskosten en beschikken over eigen budget. Dit blijkt uit het Nationaal Salaris Onderzoek van Intermediair en de Nyenrode Business Universiteit. Een verklaring zou kunnen zijn dat er meer vrouwen dan mannen in de non-profit en meer mannen dan vrouwen in de profitsector.

Hoe onderhandel je over secundaire arbeidsvoorwaarden?

Begin met jezelf af te vragen wat je graag wilt. Meer vrije tijd of vind je het fijn als je pensioen of verzekeringen goed geregeld zijn. Denk daarna na over arbeidsvoorwaarden die je bespreekbaar wilt maken.

Leg uit waarom je iets wilt en waarom het belangrijk voor je is. Van Gool: ‘Verplaats je dan in de werkgever. Leg uit dat de opleiding boven het budget is, maar dat dat wel betekent dat je de komende jaren die skills voor het bedrijf kunt inzetten. Zeg niet dat je vaker op vakantie wilt gaan, maar dat je daar energieker van wordt en je je dan beter kunt inzetten voor de organisatie.’

Maak het je werkgever zo makkelijk mogelijk. Doe zelf research en kom met een concreet plan. Dan hoeft de werkgever dat niet allemaal uit te zoeken.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden